Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 87

Devanagari script

अमंदामोदमंदारं कोविदारपरिष्कृतम् । चारुचंपकचूताढ्यं प्रोत्फुल्लनवमल्लिकम्

Transliteration

amaṃdāmodamaṃdāraṃ kovidārapariṣkṛtam | cārucaṃpakacūtāḍhyaṃ protphullanavamallikam

Translation

وہ جگہ مَندار کے درختوں کی نہ تھمنے والی خوشبو سے مہک رہی تھی؛ کوودار کے پھولوں سے آراستہ، دلکش چمپک اور آم کے درختوں سے بھرپور، اور نئی کھلی مَلّیکا (چنبیلی) سے روشن تھی۔

Word by Word

• अमन्द: abundant, intense
• अमन्द: Karma (Object/कर्म)
• Type: Adjective
• Root: अमन्द (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः (कर्म), एकवचनम्; विशेषणम् (Neuter, Accusative, Singular; adjective)

• आमोद: fragrance, delight
• आमोद: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: आमोद (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; समासाङ्ग (Masculine, Accusative, Singular; compound member)

• मन्दारम्: mandāra tree (with intense fragrance)
• मन्दारम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: मन्दार (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; (अमन्द-आमोद)-मन्दारः कर्मधारयसमासः (Neuter, Accusative, Singular; karmadhāraya compound)

• कोविदार: kovidāra tree
• कोविदार: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Noun
• Root: कोविदार (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे, प्रातिपदिकम्; समासपूर्वपद (Masculine stem; compound member)

• परिष्कृतम्: adorned with kovidāra
• परिष्कृतम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Adjective
• Root: परि + कृ (धातु) → परिष्कृत (कृदन्त)
• Form: भूतकृदन्तः (क्त), नपुंसकलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; कोविदार-परिष्कृतम् इति तत्पुरुषः (Past participle -kta; Neuter, Accusative, Singular; tatpuruṣa)

• चारु: beautiful
• चारु: Karma (Object/कर्म)
• Type: Adjective
• Root: चारु (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; विशेषणम् (Neuter, Accusative, Singular; adjective)

• चम्पक: campaka tree/flower
• चम्पक: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Noun
• Root: चम्पक (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे, प्रातिपदिकम्; समासाङ्ग (Masculine stem; compound member)

• चूत: mango tree
• चूत: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Noun
• Root: चूत (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे, प्रातिपदिकम्; समासाङ्ग (Masculine stem; compound member)

• आढ्यम्: rich with campaka and mango
• आढ्यम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Adjective
• Root: आढ्य (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; चम्पक-चूत-आढ्यम् इति तत्पुरुषः (Neuter, Accusative, Singular; tatpuruṣa)

• प्रोत्फुल्ल: fully blossomed
• प्रोत्फुल्ल: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: प्र + उत् + फल् (धातु) → प्रोत्फुल्ल (कृदन्त)
• Form: भूतकृदन्त-भावे/विशेषणे (क्त/क्तवत्-प्राय), प्रातिपदिकम्; समासपूर्वपद (Participial adjective; compound member)

• नव: new, fresh
• नव: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: नव (प्रातिपदिक)
• Form: प्रातिपदिकम्; समासपूर्वपद (Stem; compound member)

• मल्लिकम्: fresh jasmine (fully blossomed)
• मल्लिकम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: मल्लिका (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; प्रोत्फुल्ल-नव-मल्लिकम् इति कर्मधारयः (Neuter, Accusative, Singular; karmadhāraya)

Speaker

Skanda (deduced: Kāśīkhaṇḍa commonly Skanda → Agastya)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Kāśī (Avimukta-Kṣetra)

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: null

Visual Art Cues

Scene: A sacred Kāśī grove dense with mandāra, kovidāra, campaka, mango, and fresh jasmine; air visibly ‘perfumed,’ petals scattered, pilgrims moving softly in the background toward a shrine.

Characters & Entities

• Ānandakānana
• Mandāra
• Kovidāra
• Campaka
• Cūta (mango)
• Mallikā

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

The sanctity of Kāśī is conveyed through its divine-natural beauty, suggesting a realm where devotion and auspiciousness bloom together.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Ānandakānana (Ānandavana) in Kāśī.

What ritualistic prescription is mentioned?

None; it is a māhātmya-style poetic description of the sacred environment.