Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 27

Devanagari script

इतिहासश्रुतीड्यार्था त्विहामुत्रशुभप्रदा । इज्याशीलसमिज्येष्ठा त्विंद्रादिपरिवंदिता

Transliteration

itihāsaśrutīḍyārthā tvihāmutraśubhapradā | ijyāśīlasamijyeṣṭhā tviṃdrādiparivaṃditā

Translation

آپ اِتہاسوں اور شروتی میں سراہا گیا معنی ہیں؛ آپ اِس لوک اور پرلوک میں شُبھتا عطا کرتی ہیں۔ پوجا اور یَجْیَ سیوا میں رَتھ رہنے والوں میں آپ سرفہرست ہیں، اور اِندر سمیت دیگر دیوتا آپ کی وندنا کرتے ہیں۔

Word by Word

• इतिहासश्रुति-ईड्य-अर्था: whose meaning is worthy of praise as per itihāsa and śruti
• इतिहासश्रुति-ईड्य-अर्था: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: इतिहास (प्रातिपदिक) + श्रुति (प्रातिपदिक) + ईड्य (कृदन्त, √ईड्/ईळ्) + अर्थ (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; समासः—तत्पुरुषः; विशेषणम् (fem. nom. sg.)

• तु: indeed/and/but
• तु: Sambandha (Discourse particle/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: तु (अव्यय)
• Form: अव्यय; निपात/समुच्चयार्थ-भेदक (particle: emphasis/contrast)

• इह: here
• इह: Adhikarana (Locative sense/अधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: इह (अव्यय)
• Form: अव्यय; देशवाचक क्रियाविशेषण (adverb of place)

• अमुत्र: there/in the other world
• अमुत्र: Adhikarana (Locative sense/अधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: अमुत्र (अव्यय)
• Form: अव्यय; देशवाचक क्रियाविशेषण (adverb of place: there/other world)

• शुभ-प्रदा: bestowing auspiciousness
• शुभ-प्रदा: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: शुभ (प्रातिपदिक) + प्रदा (कृदन्त/प्रातिपदिक; √दा + प्र)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; समासः—तत्पुरुषः; विशेषणम्

• इज्या-शील-समिज्येष्ठा: having the nature of worship; foremost in proper worship
• इज्या-शील-समिज्येष्ठा: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: इज्या (प्रातिपदिक) + शील (प्रातिपदिक) + समिज्येष्ठा (प्रातिपदिक; सम्+इज्या + इष्ठ/ज्येष्ठ)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; समासः—तत्पुरुषः; विशेषणम्

• तु: indeed/and
• तु: Sambandha (Discourse particle/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: तु (अव्यय)
• Form: अव्यय; निपात (particle)

• इन्द्र-आदि-परिवन्दिता: revered by Indra and others
• इन्द्र-आदि-परिवन्दिता: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: इन्द्र (प्रातिपदिक) + आदि (अव्यय/प्रातिपदिक) + परिवन्दिता (कृदन्त; √वन्द् + परि, क्त)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; समासः—तत्पुरुषः; क्त-प्रत्ययान्त विशेषणम् (past passive participle used adjectivally)

Speaker

Skanda

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Avimukta-Kāśī

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: A devotee in Kāśī offers folded-hands stuti before a radiant sanctum; Indra and other devas appear in the sky paying homage; palm-leaf manuscripts of Śruti/Itihāsa glow as divine testimony.

Characters & Entities

• Indra

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

True worship aligns with the Vedic and epic dharma and yields auspiciousness both in this life and beyond.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The verse sits within the Kāśīkhaṇḍa’s Kāśī-māhātmya, praising the presiding sacred power of Vārāṇasī (Kāśī).

What ritualistic prescription is mentioned?

General ijyā (worship/sacrificial devotion) is praised, without a specific named rite in this verse.