Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 3

निर्दग्धान्सागराञ्छ्रुत्वा कपिलक्रोधवह्निना । अश्वमेधाश्वसंयुक्तान्पूर्वजान्स्वान्भगीरथः

nirdagdhānsāgarāñchrutvā kapilakrodhavahninā | aśvamedhāśvasaṃyuktānpūrvajānsvānbhagīrathaḥ

کپِل کے غضب کی آگ سے جلائے گئے اپنے آباء—سागरگان، جو اشومیدھ کے گھوڑے کے ساتھ وابستہ تھے—یہ سن کر بھگیرتھ نے اُن کی نجات کا عزم کیا۔

निर्दग्धान्burnt up
निर्दग्धान्:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootनि- दह् (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त (Past passive participle), पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative), बहुवचन; विशेषण
सागरान्the sons of Sagara / Sagaras
सागरान्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootसागर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative), बहुवचन
श्रुत्वाhaving heard
श्रुत्वा:
Purvakala-kriya (Prior action/पूर्वकालक्रिया)
TypeIndeclinable
Rootश्रु (धातु)
Formक्त्वा-प्रत्ययान्त (absolutive/gerund), अव्ययभाव
कपिलक्रोधवह्निनाby the fire of Kapila’s wrath
कपिलक्रोधवह्निना:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootकपिल + क्रोध + वह्नि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental), एकवचन
अश्वमेधाश्वसंयुक्तान्connected with the Aśvamedha horse
अश्वमेधाश्वसंयुक्तान्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootअश्वमेध + अश्व + संयुक्त (प्रातिपदिक; √युज्)
Formक्त-प्रत्ययान्त (PPP), पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, बहुवचन; विशेषण
पूर्वजान्ancestors, forefathers
पूर्वजान्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootपूर्वज (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative), बहुवचन
स्वान्his own
स्वान्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootस्व (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, बहुवचन; विशेषण (स्वकीय)
भगीरथःBhagīratha
भगीरथः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootभगीरथ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative), एकवचन

Īśvara (Śiva) (continuing speech in Adhyāya 27 context)

Tirtha: Gaṅgā (Tri-path river) as the implied remedy; antecedent episode at Kapila-āśrama

Type: kshetra

Listener: Viṣṇu

Scene: Bhagīratha hears the grievous news: his ancestors, the Sāgaras, burned by Kapila’s wrathful fire while connected to the Aśvamedha horse; the moment crystallizes into a vow of deliverance.

B
Bhagīratha
S
Sāgaras
K
Kapila
A
Aśvamedha

FAQs

Ancestral responsibility and dharma motivate Bhagīratha’s famed effort, setting the stage for Gaṅgā’s salvific role.

No single Kāśī site is named in this verse; it introduces the Bhagīratha–Gaṅgā episode that underlies Gaṅgā’s sanctity (central to Kāśī).

It references the Aśvamedha context; no direct prescription is given in this verse.