Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 24

Devanagari script

लक्ष्मी तीर्थं ततो गत्वा महदैश्वर्यकारणम् । सस्नौ युधिष्ठिरस्तत्र सानुजो नियमान्वितः

Transliteration

lakṣmī tīrthaṃ tato gatvā mahadaiśvaryakāraṇam | sasnau yudhiṣṭhirastatra sānujo niyamānvitaḥ

Translation

پھر یدھشٹھِر لکشمی تیرتھ گیا جو عظیم اقتدار اور خوشحالی کا سبب ہے۔ وہاں اس نے اپنے چھوٹے بھائیوں سمیت، مقدس قواعد کی پابندی کرتے ہوئے، اشنان کیا۔

Word by Word

• लक्ष्मीतीर्थम्: Lakṣmī-tīrtha
• लक्ष्मीतीर्थम्: Karma (Goal/कर्म)
• Type: Noun
• Root: लक्ष्मी (प्रातिपदिक) + तीर्थ (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; समासः—षष्ठी-तत्पुरुष (लक्ष्म्याः तीर्थम्)

• ततः: then
• ततः: Discourse/Temporal
• Type: Indeclinable
• Root: ततः (अव्यय)
• Form: काल/क्रमवाचक-अव्यय (then/from there)

• गत्वा: having gone
• गत्वा: Purvakāla-kriyā (Prior action)
• Type: Verb
• Root: गम् (धातु)
• Form: अव्ययभाव-कृत् (क्त्वा), ‘having gone’

• महत्: great
• महत्: Karma-qualifier
• Type: Adjective
• Root: महत् (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषण ऐश्वर्यकारणम् इति

• ऐश्वर्यकारणम्: cause of sovereignty/prosperity
• ऐश्वर्यकारणम्: Karma-qualifier
• Type: Noun
• Root: ऐश्वर्य (प्रातिपदिक) + कारण (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; समासः—षष्ठी-तत्पुरुष (ऐश्वर्यस्य कारणम्) ; लक्ष्मीतीर्थम् इत्यस्य विशेषण

• सस्नौ: bathed
• सस्नौ: Kriyā (Predicate)
• Type: Verb
• Root: स्ना (धातु)
• Form: लिट्-लकार (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपदम्

• युधिष्ठिरः: Yudhiṣṭhira
• युधिष्ठिरः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: युधिष्ठिर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेष-नाम

• तत्र: there
• तत्र: Adhikaraṇa (Location/अधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: तत्र (अव्यय)
• Form: देशवाचक-अव्यय (adverb of place)

• सानुजः: with his younger brothers
• सानुजः: Karta-qualifier
• Type: Adjective
• Root: स (अव्यय-सह) + अनुज (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; अव्ययीभाव (अनुजैः सह) ; विशेषण युधिष्ठिरः इति

• नियमान्वितः: endowed with observances (disciplined)
• नियमान्वितः: Karta-qualifier
• Type: Adjective
• Root: नियम (प्रातिपदिक) + अन्वित (प्रातिपदिक/कृत)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; समासः—तत्पुरुष (नियमैः अन्वितः = endowed with observances) ; विशेषण युधिष्ठिरः इति

Speaker

Narrator (Purāṇic narration of tīrtha-visit)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Lakṣmī-tīrtha

Type: ghat

Visual Art Cues

Scene: At Lakṣmī-tīrtha, Yudhiṣṭhira and his brothers perform a solemn bath: wet garments, hands in añjali, sacred thread visible; a priest/sage guides; the water shines with lotus and śrī symbols; an aura of sovereignty (crown/banner) appears symbolically above Yudhiṣṭhira, indicating mahad-aiśvarya.

Characters & Entities

• Lakṣmī-tīrtha
• Yudhiṣṭhira
• Younger brothers (Pāṇḍavas)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Prosperity is portrayed as a fruit of disciplined devotion—snāna joined with niyama at a powerful tīrtha.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Lakṣmī-tīrtha, explicitly called a source of great aiśvarya (sovereign prosperity).

What ritualistic prescription is mentioned?

Snāna at Lakṣmī-tīrtha with niyama (vowed restraints/observances), performed along with one’s companions.