Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 76

Devanagari script

शास्त्रार्थावेदिनः सर्वे वेदस्मृतिविवर्जिताः । शुनकेषु च ये जाता विप्रा ध्यानपरायणाः

Transliteration

śāstrārthāvedinaḥ sarve vedasmṛtivivarjitāḥ | śunakeṣu ca ye jātā viprā dhyānaparāyaṇāḥ

Translation

یہ سب شاستروں کے معانی جانتے ہیں، مگر وید اور سمرتی سے محروم ہیں۔ اور جو شونکوں میں پیدا ہونے والے وِپر ہیں، وہ دھیان میں یکسو رہتے ہیں۔

Word by Word

• शास्त्रार्थावेदिनः: knowers/expounders of the meaning of scriptures
• शास्त्रार्थावेदिनः: Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: śāstra (प्रातिपदिक) + artha (प्रातिपदिक) + āvedin (प्रातिपदिक)
• Form: समासः (तत्पुरुषः) ‘शास्त्र-अर्थ-आवेदिन्’; पुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, बहुवचनम्; विशेषणम्

• सर्वे: all
• सर्वे: Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: sarva (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, बहुवचनम्; विशेषणम्

• वेदस्मृतिविवर्जिताः: devoid of Veda and Smṛti
• वेदस्मृतिविवर्जिताः: Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: veda (प्रातिपदिक) + smṛti (प्रातिपदिक) + vivarjita (कृदन्त-प्रातिपदिक)
• Form: समासः (तत्पुरुषः) ‘वेद-स्मृति-विवर्जित’; पुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, बहुवचनम्; विशेषणम्

• शुनकेषु: among the Śunakas (in Śunaka lineage/group)
• शुनकेषु: Adhikaraṇa (Locative/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: śunaka (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे, सप्तमी-विभक्तिः, बहुवचनम्

• च: and
• च: Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: ca (अव्यय)
• Form: समुच्चय-अव्ययम् (conjunction)

• ये: who
• ये: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: yad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, बहुवचनम्; सम्बन्ध-प्रत्ययः

• जाताः: born
• जाताः: Karta (Subject-complement/कर्ता)
• Type: Verb
• Root: √jan (धातु) + जात (कृदन्त-प्रातिपदिक)
• Form: भूतकृदन्तः (past passive participle), पुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, बहुवचनम्

• विप्राः: Brahmins
• विप्राः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: vipra (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, बहुवचनम्

• ध्यानपरायणाः: devoted to meditation
• ध्यानपरायणाः: Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: dhyāna (प्रातिपदिक) + parāyaṇa (प्रातिपदिक)
• Form: समासः (तत्पुरुषः) ‘ध्यान-परायण’; पुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, बहुवचनम्; विशेषणम्

Speaker

Unspecified (contextual narrator within Dharmāraṇyakhaṇḍa)

Visual Art Cues

Scene: Two groups contrasted: disputants holding palm-leaf manuscripts, gesturing in debate yet with an aura of disconnection from Veda-Smṛti; beside them, Śunaka-born brāhmaṇas seated in meditation under trees, serene and inwardly luminous.

Characters & Entities

• Veda
• Smṛti
• Śunaka

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Textual cleverness alone is insufficient; true dharma is rooted in Veda-Smṛti and deepened by meditation.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

No tīrtha is specified in this verse.

What ritualistic prescription is mentioned?

No external ritual is prescribed; dhyāna (meditation) is praised as a sustained discipline.