Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 80

Devanagari script

आताडनं कराभ्यां च क्रोशनं केशलुंचनम् । अशास्त्रवर्तनं भूयो लुब्धात्कृत्वा प्रतिग्रहम्

Transliteration

ātāḍanaṃ karābhyāṃ ca krośanaṃ keśaluṃcanam | aśāstravartanaṃ bhūyo lubdhātkṛtvā pratigraham

Translation

ہاتھوں سے مارنا، چیخنا، بال نوچنا، اور بار بار شاستر کے خلاف چلنا—خصوصاً لالچی سے دان لے کر—یہ سب مذموم اعمال ہیں۔

Word by Word

• आताडनम्: beating; striking
• आताडनम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: आताडन (प्रातिपदिक; √ताड् (धातु) से भाव, उपसर्ग आ-)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), एकवचन

• कराभ्याम्: with (both) hands
• कराभ्याम्: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: कर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया (3), द्विवचन

• च: and
• च: Sambandha (Conjunction/समुच्चय)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चय (conjunction), अव्यय

• क्रोशनम्: shouting; crying out
• क्रोशनम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: क्रोशन (प्रातिपदिक; √क्रुश् (धातु) से भाव)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), एकवचन

• केश-लुञ्चनम्: pulling out hair
• केश-लुञ्चनम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: केश (प्रातिपदिक) + लुञ्चन (प्रातिपदिक; √लुञ्च् (धातु) से भाव)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (केशानां लुञ्चनम्)

• अ-शास्त्र-वर्तनम्: conduct contrary to scripture
• अ-शास्त्र-वर्तनम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: अ (नञ्) + शास्त्र (प्रातिपदिक) + वर्तन (प्रातिपदिक; √वृत् (धातु) से भाव)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), एकवचन; नञ्-तत्पुरुषः (शास्त्रविरुद्धं वर्तनम्)

• भूयः: again; further; moreover
• भूयः: Sambandha (Adverbial/क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: भूयस्/भूयः (अव्यय)
• Form: अव्यय (adverb), पुनरर्थे/अधिक्ये

• लुब्धात्: from a greedy person
• लुब्धात्: Apadana (Source/अपादान)
• Type: Noun
• Root: लुब्ध (प्रातिपदिक; √लुभ् (धातु) से क्त)
• Form: पुंलिङ्ग, पञ्चमी (5), एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त

• कृत्वा: having done; after doing
• कृत्वा: Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
• Type: Indeclinable
• Root: √कृ (धातु)
• Form: क्त्वान्त-अव्यय (gerund/absolutive)

• प्रतिग्रहम्: acceptance (of gifts)
• प्रतिग्रहम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: प्रतिग्रह (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन

Speaker

Unknown (Dharmāraṇya Khaṇḍa instructional narration; speaker not explicit in snippet)

Visual Art Cues

Scene: A ritual officiant rejects a tainted gift from a greedy patron; in contrast, a calm scene shows proper dāna with humility. A side vignette depicts condemned acts—shouting, hair-pulling—fading into shadow as adharma.

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Dharma requires self-control and śāstra-aligned behavior; greed-linked exchanges and loss of restraint are portrayed as spiritually dangerous.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

No specific holy site is mentioned.

What ritualistic prescription is mentioned?

Ethical caution around pratigraha (accepting gifts), particularly from greedy donors, and avoidance of disruptive, unscriptural behavior.