Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 5

एतदुक्त्वा तु वचनं तूष्णीं भूत्वा स्थितो नृपः । ततो द्वित्रा द्विजाः सर्वे उपविष्टाः क्रमात्ततः

etaduktvā tu vacanaṃ tūṣṇīṃ bhūtvā sthito nṛpaḥ | tato dvitrā dvijāḥ sarve upaviṣṭāḥ kramāttataḥ

یہ بات کہہ کر بادشاہ خاموش ہو کر ٹھہر گیا۔ پھر ترتیب کے ساتھ تمام برہمن بیٹھ گئے—دو دو یا تین تین کر کے۔

एतत्this
एतत्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (वचनम्)
उक्त्वाhaving said
उक्त्वा:
Purvakala (Prior action)
TypeIndeclinable
Rootवच् (धातु)
Formक्त्वा-प्रत्ययान्त अव्यय (gerund)
तुthen/indeed
तु:
Sambandha (Discourse particle)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय; निपात
वचनम्speech; words
वचनम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootवचन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
तूष्णीम्silently
तूष्णीम्:
Kriya-visheshana (Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootतूष्णीम् (अव्यय)
Formअव्यय; क्रियाविशेषण (adverb: silently)
भूत्वाhaving become
भूत्वा:
Purvakala (Prior action)
TypeIndeclinable
Rootभू (धातु)
Formक्त्वा-प्रत्ययान्त अव्यय (gerund)
स्थितःstood; remained
स्थितः:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootस्था (धातु) + क्त-प्रत्यय (स्थित)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त, वाक्ये क्रियापदवत् (stood/remained)
नृपःthe king
नृपः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootनृप (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
ततःthen
ततः:
Adhikarana (Time)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअव्यय; क्रमवाचक (then)
द्वित्राःtwo or three
द्वित्राः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootद्वि (संख्या) + त्र (संख्या)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; संख्यावाचक-समाहार/विकल्पार्थे द्वन्द्व-प्रायः ‘द्वौ वा त्रयः’ (two or three)
द्विजाःbrāhmaṇas
द्विजाः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootद्विज (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन
सर्वेall
सर्वे:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; विशेषण (द्विजाः)
उपविष्टाःsat down
उपविष्टाः:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootउप + विश् (धातु) + क्त-प्रत्यय (उपविष्ट)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; क्त-प्रत्ययान्त, वाक्ये क्रियापदवत् (sat down)
क्रमात्in order; one by one
क्रमात्:
Kriya-visheshana (Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootक्रम (प्रातिपदिक)
Formअव्ययीभाव-प्रायः; तसिल्-प्रत्ययान्त अव्यय (ablatival adverb) ‘in order/gradually’
ततःthereafter
ततः:
Adhikarana (Time)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअव्यय; क्रमवाचक (thereafter)

Vyāsa (continuing narration)

Scene: The king, having spoken, falls silent. One by one, two or three brāhmaṇas at a time take their seats in proper sequence, creating a calm, disciplined assembly.

N
nṛpa (king)
D
dvija (brāhmaṇas)

FAQs

Restraint and orderly conduct—silence, attention, and proper seating—create the sacred atmosphere for dharma to be heard.

No specific tīrtha is named; the verse focuses on dharmic protocol within the ongoing Dharmāraṇya narrative.

No ritual act is prescribed; it describes procedural order in assembly.