Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 25
Devanagari script
पुनः प्राप्याश्रमं रामो विना सीतां ददर्श ह । तत्रैव ह्रियमाणा सा चक्रंद कुररी यथा
Transliteration
punaḥ prāpyāśramaṃ rāmo vinā sītāṃ dadarśa ha | tatraiva hriyamāṇā sā cakraṃda kurarī yathā
Translation
آشرم میں لوٹ کر رام نے سیتا کو وہاں نہ پایا۔ وہیں، جب اسے ہانکا لے جایا جا رہا تھا، وہ کُرَری پرندے کی طرح نوحہ کرتی چیخ اٹھی۔
Word by Word
पुनःagain
पुनः:
None
TypeIndeclinable
Rootपुनः (अव्यय)
Formअव्यय; क्रियाविशेषणम् (again)
प्राप्यhaving reached
प्राप्य:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeIndeclinable
Rootप्र-आप् (धातु) → प्राप्य (ल्यप्/क्त्वान्त-रूप)
Formअव्ययकृदन्त (gerund/absolutive: having reached)
आश्रमम्the hermitage
आश्रमम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootआश्रम (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; गत्यर्थक-क्रियायाः कर्म
रामःRāma
रामः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootराम (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
विनाwithout
विना:
Apadana (Separation/अपादान)
TypeIndeclinable
Rootविना (अव्यय)
Formअव्यय; ‘without’
सीताम्Sītā
सीताम्:
Apadana (Separation/अपादान)
TypeNoun
Rootसीता (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; विना-योगे (object of ‘without’)
ददर्शsaw, found
ददर्श:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootदृश् (धातु)
Formलिट् (परोक्षभूत/Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन, परस्मैपदम्
हindeed
ह:
None
TypeIndeclinable
Rootह (अव्यय)
Formअव्यय; पदपूरण/निपात (emphatic particle)
तत्रthere
तत्र:
Adhikarana (Place/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootतत्र (अव्यय)
Formअव्यय; देशवाचक क्रियाविशेषणम् (there)
एवjust, indeed
एव:
None
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअव्यय; अवधारण (only/just)
ह्रियमाणाbeing carried off
ह्रियमाणा:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootहृ (धातु) → ह्रियमाण (कृदन्त)
Formवर्तमानकाले कर्मणि-प्रयोगः; शतृ/शानच्-प्रत्यय (present passive participle); स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; विशेषणम् (सा)
साshe
सा:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; सर्वनाम
चक्रन्दcried, wailed
चक्रन्द:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootक्रन्द् (धातु)
Formलङ् (अनद्यतनभूत/Imperfect), प्रथमपुरुष, एकवचन, परस्मैपदम्
कुररीan osprey (kurarī)
कुररी:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootकुररी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; उपमान (simile vehicle)
यथाas, like
यथा:
None
TypeIndeclinable
Rootयथा (अव्यय)
Formअव्यय; उपमा-प्रदर्शक (as/like)
Speaker
Sūta (deduced: Brāhma/Brahmakhaṇḍa narrative style)
Visual Art Cues
Scene: Rāma returns to the quiet hut and finds it empty; in the same emotional frame, Sītā is shown being carried away, crying like a kurarī bird—sharp, plaintive, echoing through the forest.
Characters & Entities
R
RāmaS
SītāĀ
ĀśramaK
Kurarī (bird simile)FAQs
Worldly security is fragile; the Purāṇic lens turns grief into remembrance of God and steadfast pursuit of dharma.
No; the verse centers on the āśrama setting as part of the itihāsa narrative.
None.