Home›Skanda Purana›Brahma Khanda›Dharmaranya Mahatmya›Adhyaya 10›Shloka 54
←Previous Verse
Next Verse→

Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 54

Devanagari script

केचिद्विष्णुं जपंतीह शिवं केचिज्जपंति हि । ब्रह्माणं च जपंत्येके यमसूक्तं हि केचन । यजंति याजकाश्चैव अग्निहोत्रमुपासते । स्वाहाकारस्वधाकारवषट्कारैश्च सुव्रत

Transliteration

kecidviṣṇuṃ japaṃtīha śivaṃ kecijjapaṃti hi | brahmāṇaṃ ca japaṃtyeke yamasūktaṃ hi kecana | yajaṃti yājakāścaiva agnihotramupāsate | svāhākārasvadhākāravaṣaṭkāraiśca suvrata

Translation

یہاں کچھ لوگ وِشنو کا جپ کرتے ہیں، اور کچھ یقیناً شِو کا جپ کرتے ہیں۔ بعض برہما کا جپ کرتے ہیں اور بعض یم کے سوکت پڑھتے ہیں۔ کچھ یَجْیَ کرتے ہیں اور یاجک بھی اگنی ہوترا کی اُپاسنا کرتے ہیں—‘سْواہا’، ‘سْودھا’ اور ‘وَشَٹ’ کے اُچار کے ساتھ، اے صاحبِ نیک عہد۔

Word by Word
केचित्some (people)
केचित्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; अनिश्चित-सर्वनाम (some)
विष्णुम्Viṣṇu
विष्णुम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootविष्णु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
जपन्तिthey mutter/chant
जपन्ति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootजप् (धातु)
Formलट्-लकार, प्रथमपुरुष, बहुवचन; परस्मैपद
इहhere
इह:
Desha-adhikarana (Place/देशाधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootइह (अव्यय)
Formअव्यय (adverb: here)
शिवम्Śiva
शिवम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootशिव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
केचित्some
केचित्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; अनिश्चित-सर्वनाम
जपन्तिthey chant
जपन्ति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootजप् (धातु)
Formलट्-लकार, प्रथमपुरुष, बहुवचन; परस्मैपद
हिindeed
हि:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formनिपात (particle: indeed)
ब्रह्माणम्Brahmā
ब्रह्माणम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootब्रह्मन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेष-नाम (Brahmā)
चand
च:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-बोधक अव्यय (and)
जपन्तिthey chant
जपन्ति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootजप् (धातु)
Formलट्-लकार, प्रथमपुरुष, बहुवचन; परस्मैपद
एकेsome (others)
एके:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootएक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; ‘some/others’ (some persons)
यमसूक्तम्the Yama-hymn
यमसूक्तम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootयम + सूक्त (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; ‘यमस्य सूक्तम्’ (hymn to Yama)
हिindeed
हि:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formनिपात (indeed)
केचनsome
केचन:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; अनिश्चित-सर्वनाम (some)
यजन्तिthey sacrifice/worship
यजन्ति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootयज् (धातु)
Formलट्-लकार, प्रथमपुरुष, बहुवचन; परस्मैपद
याजकाःsacrificers/priests
याजकाः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयाजक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन
चand
च:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-बोधक अव्यय
एवindeed
एव:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअव्यय (emphatic particle: indeed/just)
अग्निहोत्रम्Agnihotra (fire-offering)
अग्निहोत्रम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootअग्नि + होत्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; ‘अग्नौ होत्रम्’ (Agnihotra rite)
उपासतेthey worship/attend upon
उपासते:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootउप + आस् (धातु)
Formलट्-लकार, प्रथमपुरुष, बहुवचन; आत्मनेपद
स्वाहाकारस्वधाकारवषट्कारैःwith (the utterances) svāhā, svadhā and vaṣaṭ
स्वाहाकारस्वधाकारवषट्कारैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootस्वाहा-कार + स्वधा-कार + वषट्-कार (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental/3rd), बहुवचन; त्रयाणां समाहार-द्वन्द्वः (with the utterances ‘svāhā’, ‘svadhā’, ‘vaṣaṭ’)
चand
च:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-बोधक अव्यय
सुव्रतO good-vowed one
सुव्रत:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootसुव्रत (प्रातिपदिक: सु + व्रत)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति, एकवचन; ‘सु-व्रत’ (of good vows)
Speaker

Skanda (deduced; descriptive catalogue of practices within Dharmāraṇya)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Dharmāraṇya

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: King (suvrata addressed)

Visual Art Cues

Scene: Multiple groups in the same sacred grove: some with tulasī-mālā chanting Viṣṇu, others with rudrākṣa chanting Śiva, a Vedic priest reciting Yama-sūkta, and a yajña-śālā where agnihotra flames rise as ‘svāhā/svadhā/vaṣaṭ’ are uttered.

Characters & Entities
V
Viṣṇu
Ś
Śiva
B
Brahmā
Y
Yama
A
Agnihotra

FAQs

In a true tīrtha, diverse orthodox practices—japa and yajña—coexist, all oriented toward dharma and sacred order.

Dharmāraṇya, portrayed as a vibrant center of mantra-japa and Vedic sacrifice.

Japa of Viṣṇu/Śiva/Brahmā, recitation of Yama-sūkta, and performance of yajña including daily Agnihotra with svāhā/svadhā/vaṣaṭ utterances.

←Previous Verse
Next Verse→