Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 99
Devanagari script
ताः सर्वाश्चारुसर्वांग्यो विहरंत्यो मनोहरम् । दृष्ट्वा द्विजात्मजो दूरादुवाच नृपनंदनम्
Transliteration
tāḥ sarvāścārusarvāṃgyo viharaṃtyo manoharam | dṛṣṭvā dvijātmajo dūrāduvāca nṛpanaṃdanam
Translation
وہ سب نہایت حسین، خوش اندام اور دل فریب انداز میں کھیل رہی تھیں؛ انہیں دیکھ کر برہمن کے بیٹے نے دور ہی سے راج نندن سے کہا۔
Word by Word
ताःthem
ताः:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम; स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, बहुवचन (fem acc pl)
सर्वाःall
सर्वाः:
Vishesana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन (fem nom pl)
चारुसर्वाङ्ग्यःbeautiful-limbed
चारुसर्वाङ्ग्यः:
Vishesana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootचारु (प्रातिपदिक) + सर्वाङ्गी (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारयः (चारवः सर्वाङ्ग्यः); स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन (fem nom pl)
विहरन्त्यःsporting
विहरन्त्यः:
Karta (Agent of participle/कर्ता)
TypeAdjective
Rootविहर् (धातु) → विहरन्ती (शतृ)
Formवर्तमानकृदन्त (शतृ); स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन (fem nom pl)
मनोहरम्charmingly; delightful
मनोहरम्:
Vishesana (Adverbial qualifier/विशेषण-भाव)
TypeAdjective
Rootमनोहर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन (neut acc sg); क्रियाविशेषणवत्/भावे (as adverbial/qualifier)
दृष्ट्वाhaving seen
दृष्ट्वा:
Kriya (Gerundial action/पूर्वक्रिया)
TypeIndeclinable
Rootदृश् (धातु) → दृष्ट्वा (क्त्वा)
Formक्त्वान्त अव्यय (gerund); पूर्वक्रिया (having seen)
द्विजात्मजःthe brahmin’s son
द्विजात्मजः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootद्विज (प्रातिपदिक) + आत्मज (प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-तत्पुरुषः (द्विजस्य आत्मजः); पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन (masc nom sg)
दूरात्from afar
दूरात्:
Apadana (Source/Distance/अपादान)
TypeIndeclinable
Rootदूर (प्रातिपदिक)
Formपञ्चमी-प्रयोगः; अव्ययीभावेन क्रियाविशेषण (ablative used adverbially)
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट् (परोक्षभूत/Perfect); परस्मैपद; प्रथमपुरुष, एकवचन (3rd sg)
नृपनन्दनम्the king’s son
नृपनन्दनम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootनृप (प्रातिपदिक) + नन्दन (प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-तत्पुरुषः (नृपस्य नन्दनः); पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन (masc acc sg)
Speaker
Narrator; then the brāhmaṇa’s son begins speaking to the prince
Visual Art Cues
Scene: The brāhmaṇa’s son, captivated yet cautious, gestures from a distance toward the prince’s son, as the gandharva maidens—radiant and well-formed—continue their playful movements in the clearing.
Characters & Entities
B
brāhmaṇa’s sonP
prince (nṛpanandana)G
Gandharva maidensFAQs
The verse frames a dharmic warning: even when beauty is seen, one should respond with discernment and restraint.
No tīrtha is identified in this verse.
None; it transitions into counsel.