Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 73

Devanagari script

सर्वस्वं शिवभक्तेभ्यो दत्त्वा ध्यात्वा सदाशिवम् । तमग्निं त्रिः परिक्रम्य प्रदेशाभिमुखी स्थिता

Transliteration

sarvasvaṃ śivabhaktebhyo dattvā dhyātvā sadāśivam | tamagniṃ triḥ parikramya pradeśābhimukhī sthitā

Translation

شیو کے بھکتوں کو اپنا سب کچھ دان کر کے اور سداشیو کا دھیان کر کے، اس نے اس آگ کی تین بار پرکرما کی، پھر اس کی طرف رخ کر کے کھڑی ہو گئی۔

Word by Word

• सर्वस्वम्: all possessions
• सर्वस्वम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: सर्व (प्रातिपदिक) + स्व (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; Accusative singular; ‘सर्वं स्वं’ इति (कर्मधारय/षष्ठी-तत्पुरुष-रूढि)

• शिवभक्तेभ्यः: to the devotees of Śiva
• शिवभक्तेभ्यः: Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
• Type: Noun
• Root: शिव (प्रातिपदिक) + भक्त (कृदन्त-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, चतुर्थी-विभक्ति, बहुवचन; Dative plural; शिवस्य भक्ताः (षष्ठी-तत्पुरुष)

• दत्त्वा: having given
• दत्त्वा: Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
• Type: Verb
• Root: दा (धातु)
• Form: क्त्वान्त (अव्ययकृदन्त), ‘having given’; Gerund

• ध्यात्वा: having meditated on
• ध्यात्वा: Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
• Type: Verb
• Root: ध्यै (धातु)
• Form: क्त्वान्त (अव्ययकृदन्त), ‘having meditated’; Gerund

• सदाशिवम्: Sadāśiva
• सदाशिवम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: सदा (अव्यय) + शिव (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; Accusative singular; ‘सदा शिवः’ (नामरूपेण)

• तम्: that
• तम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; Accusative singular (pronoun)

• अग्निम्: fire
• अग्निम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: अग्नि (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; Accusative singular

• त्रिः: thrice
• त्रिः: Kriya-visheshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: त्रिः (अव्यय)
• Form: संख्यावाचक-अव्यय (adverb of frequency)

• परिक्रम्य: having circumambulated
• परिक्रम्य: Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
• Type: Verb
• Root: परि-क्रम् (धातु)
• Form: क्त्वान्त (अव्ययकृदन्त), ‘having circumambulated’; Gerund

• प्रदेशाभिमुखी: facing the direction/region
• प्रदेशाभिमुखी: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: प्रदेश (प्रातिपदिक) + अभिमुख (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; Nominative singular; विशेषणम्; प्रदेशं अभिमुखी (द्वितीया-तत्पुरुष)

• स्थिताः: stood
• स्थिताः: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: स्था (धातु)
• Form: कृदन्त (क्त-प्रत्यय), स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; Past active participle ‘stood/was standing’ (form appears as स्थिताः in text; intended fem. sg. स्थिताः/स्थिता)

Speaker

Narrator (contextual; not explicitly named in this verse)

Tirtha Mahatmya

Type: kund

Visual Art Cues

Scene: A woman distributes her possessions to Shaiva devotees (with rudraksha, ash marks), then meditates on Sadāśiva; she circles a blazing fire thrice and stands facing it.

Characters & Entities

• Śiva
• Sadāśiva
• Śivabhakta (devotees of Śiva)
• Agni (fire)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

True devotion combines inner worship (dhyāna) with outward righteousness—charity to devotees and reverent ritual action.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

No named pilgrimage site appears; the verse highlights Śaiva devotional conduct (bhakti, dāna, parikramā).

What ritualistic prescription is mentioned?

Giving charity (dāna) to Śiva’s devotees, meditating on Sadāśiva, and circumambulating (parikramā) three times.