Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 43

न खाद मम भर्त्तारं प्राणात्प्रियतमं प्रभो । आर्त्तानां शरणार्त्तानां त्वमेव हि यतो गतिः

na khāda mama bharttāraṃ prāṇātpriyatamaṃ prabho | ārttānāṃ śaraṇārttānāṃ tvameva hi yato gatiḥ

“اے پروردگار، میرے شوہر کو نہ کھاؤ—وہ مجھے جان سے بھی زیادہ عزیز ہے۔ مصیبت زدوں اور فریاد کرنے والوں کے لیے تم ہی سچا سہارا اور آخری ٹھکانہ ہو۔”

do not
:
Pratiṣedha (प्रतिषेध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formअव्यय; निषेध-निपातः
खादeat
खाद:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootखाद् (धातु)
Formलोट्-लकार (Imperative), मध्यम-पुरुष (2nd person), एकवचन; परस्मैपदम्
ममmy
मम:
Sambandha (सम्बन्ध/Possessor)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-विभक्ति (6th/Genitive), एकवचन
भर्तारम्husband
भर्तारम्:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootभर्तृ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (2nd/Accusative), एकवचन
प्राणात्than life
प्राणात्:
Apādāna (अपादान/Comparison source)
TypeNoun
Rootप्राण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, पञ्चमी-विभक्ति (5th/Ablative), एकवचन
प्रियतमम्most beloved
प्रियतमम्:
Viśeṣaṇa (विशेषण of भर्तारम्)
TypeAdjective
Rootप्रिय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (2nd/Accusative), एकवचन; तमप्-प्रत्यय (superlative)
प्रभोO lord
प्रभो:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootप्रभु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति (8th/Vocative), एकवचन
आर्त्तानाम्of the afflicted
आर्त्तानाम्:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive relation)
TypeNoun
Rootआर्त (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (6th/Genitive), बहुवचन
शरणार्त्तानाम्of those distressed seeking refuge
शरणार्त्तानाम्:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive relation)
TypeNoun
Rootशरण (प्रातिपदिक) + आर्त (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (6th/Genitive), बहुवचन; सप्तमी/उपपद-तत्पुरुषः (शरणे आर्ताः)
त्वम्you
त्वम्:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formप्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), एकवचन
एवalone
एव:
Sambandha (सम्बन्ध/Emphasis)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअव्यय; अवधारण-निपातः (only/indeed)
हिindeed
हि:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formअव्यय; हेत्वर्थ/अवधारण (for/indeed)
यतःsince
यतः:
Hetu (हेतु/Cause marker)
TypeIndeclinable
Rootयतः (अव्यय)
Formअव्यय; कारण/यत्-सम्बन्ध (since/wherefrom)
गतिःrefuge, resort
गतिः:
Pratijñā/Predicate (विधेय)
TypeNoun
Rootगति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), एकवचन

The wife (Madayantī, continuing her plea)

Scene: The woman clings to the idea of refuge—hands folded, body bent forward, tears streaming; the captor looms but is addressed as ‘lord’ and ‘shelter,’ creating a dramatic moral inversion.

M
Madayantī (implied)
B
bhartṛ (husband)
R
rājendra (implied addressee)

FAQs

Seeking refuge (śaraṇāgati) is upheld as sacred; the powerful are morally bound to protect those who surrender in distress.

No tīrtha is mentioned in this verse.

None; it is a supplication grounded in dharma.