Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 23
Devanagari script
उपविष्टोऽन्धकस्तत्र शक्रस्यैवासने शुभे । आस्थानं कलयामास सर्वतस्त्रिदशावृतम्
Transliteration
upaviṣṭo'ndhakastatra śakrasyaivāsane śubhe | āsthānaṃ kalayāmāsa sarvatastridaśāvṛtam
Translation
اندھک وہاں شکر کے ہی مبارک آسن پر بیٹھ گیا اور ہر طرف تریدشوں (دیوتاؤں) سے گھری ہوئی اس دربار گاہ کا جائزہ لینے لگا۔
Word by Word
उपविष्टःseated
उपविष्टः:
Kriyā (State/क्रिया)
TypeVerb
Rootउप + विश् (धातु) + क्त (प्रत्यय)
Formभूतकृदन्तः (past active participle), पुंलिङ्गम्, प्रथमा, एकवचनम्
अन्धकःAndhaka
अन्धकः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootअन्धक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गम्, प्रथमा, एकवचनम्
तत्रthere
तत्र:
Adhikaraṇa (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootतत्र (अव्यय)
Formदेशवाचक-अव्ययम्
शक्रस्यof Śakra (Indra)
शक्रस्य:
Sambandha (Genitive/षष्ठी)
TypeNoun
Rootशक्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गम्, षष्ठी, एकवचनम्
एवindeed / just
एव:
Sambandha (Particle/निपात)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअवधारण-निपातः
आसनेon the seat
आसने:
Adhikaraṇa (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootआसन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गम्, सप्तमी (अधिकरण), एकवचनम्
शुभेauspicious
शुभे:
Sambandha (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootशुभ (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गम्, सप्तमी, एकवचनम् (आसनं विशेषयति)
आस्थानम्court / assembly-hall
आस्थानम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootआस्थान (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गम्, द्वितीया, एकवचनम्
कलयामासobserved / regarded
कलयामास:
Kriyā (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootकल् (धातु)
Formलिट् (परोक्षभूतः), परस्मैपदम्, प्रथमपुरुषः, एकवचनम्; धातुः कल् (to observe/consider)
सर्वतःon all sides
सर्वतः:
Deśa-adhikaraṇa (Spatial/देशाधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootसर्वतः (अव्यय)
Formअव्ययम्; सर्वदिक्/सर्वतः (from all sides)
त्रिदशैःby the gods
त्रिदशैः:
Karaṇa (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootत्रिदश (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गम्, तृतीया, बहुवचनम्
आवृतम्surrounded
आवृतम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootआ + वृ (धातु) + क्त (प्रत्यय)
Formभूतकर्मणि कृदन्तः (past passive participle) विशेषणरूपेण; नपुंसकलिङ्गम्, द्वितीया, एकवचनम् (आस्थानं विशेषयति)
Speaker
Narrator (contextual Purāṇic narrator; likely Sūta/Lomaharṣaṇa or a section-narrator within Revā Khaṇḍa)
Skanda Dialogue
Listener: nṛpa (king)
Visual Art Cues
Scene: Andhaka seated on Indra’s auspicious throne, calmly scanning the assembly; devas ring the hall, tense and watchful.
Characters & Entities
A
AndhakaI
Indra (Śakra)T
Tridaśas (Devas)FAQs
Improper authority arises when rightful guardianship weakens; the verse dramatizes the usurpation of divine order.
None explicitly; it depicts Indra’s celestial assembly hall.
None.