Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 74

चतुरस्तांश्च वै कुम्भान् पश्यामि तत्र भारत । न च पश्यामि तां देवीं गता वै कुत्रचिच्च ते

caturastāṃśca vai kumbhān paśyāmi tatra bhārata | na ca paśyāmi tāṃ devīṃ gatā vai kutracicca te

وہاں میں نے چار گھڑے دیکھے، اے بھارت! مگر اُس دیوی کو نہ دیکھا؛ وہ یقیناً کہیں چلی گئی تھی—تمہارے لیے بھی نامعلوم۔

चतुरःfour
चतुरः:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootचतुर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), बहुवचन; ‘कुम्भान्’ इत्यस्य विशेषण
तान्those
तान्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), बहुवचन; ‘कुम्भान्’ इत्यनुवृत्त्यर्थं
and
:
Connector (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-अव्यय
वैindeed
वै:
Particle (निपात)
TypeIndeclinable
Rootवै (अव्यय)
Formनिपात (emphatic particle)
कुम्भान्pots/jars
कुम्भान्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootकुम्भ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), बहुवचन
पश्यामिI see
पश्यामि:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√पश् (धातु)
Formलट्-लकार, उत्तमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद
तत्रthere
तत्र:
Adverbial (देश)
TypeIndeclinable
Rootतत्र (अव्यय)
Formदेशवाचक-अव्यय (locative adverb)
भारतO Bhārata
भारत:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootभारत (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन (8th), एकवचन
not
:
Negation (निषेध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेधार्थक-अव्यय
and
:
Connector (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-अव्यय
पश्यामिI see
पश्यामि:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√पश् (धातु)
Formलट्-लकार, उत्तमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद
ताम्that (her)
ताम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; ‘देवीं’ इत्यस्य विशेषण
देवीम्goddess
देवीम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootदेवी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन
गताhas gone
गता:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeVerb
Rootगत (कृदन्त, √गम्)
Formभूतकृदन्त (क्त), स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; कर्तरि प्रयोगः—‘देवी’ इत्यस्य विधेय-विशेषण
वैindeed
वै:
Particle (निपात)
TypeIndeclinable
Rootवै (अव्यय)
Formनिपात (emphatic particle)
कुत्रचित्somewhere
कुत्रचित्:
Adverbial (देश)
TypeIndeclinable
Rootकुत्रचित् (अव्यय)
Formदेशवाचक-अव्यय (indefinite locative adverb: somewhere)
and
:
Connector (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-अव्यय
तेof you/your
ते:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी (6th), एकवचन (enclitic genitive: ‘of you/your’)

First-person narrator addressing ‘Bhārata’

Tirtha: Revā tīrtha (symbolic locus)

Type: kshetra

Listener: Bhārata/Pāṇḍava

Scene: Four jars stand prominently on the ground like ritual kumbhas; the seeker looks around, perplexed, because the Goddess is not visible.

B
Bhārata
D
Devī
K
Kumbha (jar)

FAQs

Divine events may leave only signs behind; one should interpret occurrences with humility and seek the dharmic meaning rather than mere appearances.

No specific tīrtha is named; the passage remains within the Revā Khaṇḍa’s broader Narmadā-centered sacred narrative.

None explicitly; the mention of kumbhas is narrative detail rather than a stated ritual.