Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 20

चन्द्रप्रभासे यो गत्वा स्नानं विधिवदाचरेत् । व्याधिना नाभिभूतः स्यात्क्षयरोगेण वा युतः

candraprabhāse yo gatvā snānaṃ vidhivadācaret | vyādhinā nābhibhūtaḥ syātkṣayarogeṇa vā yutaḥ

جو چندرپربھاس میں جا کر شاستری وِدھی کے مطابق اشنان کرے، وہ بیماری کے غلبے میں نہیں آتا اور نہ ہی کَشَیَ روگ (دق) میں مبتلا ہوتا ہے۔

चन्द्रप्रभासेat Candraprabhāsa (tīrtha)
चन्द्रप्रभासे:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootचन्द्रप्रभास (प्रातिपदिक) = चन्द्र + प्रभास
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः ‘चन्द्रस्य प्रभासः’ (स्थाननाम)
यःwho
यः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
गत्वाhaving gone
गत्वा:
Kriya-viseshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeVerb
Rootगम् (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्यय (gerund), पूर्वक्रिया; ‘having gone’
स्नानम्bathing
स्नानम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootस्नान (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
विधिवत्properly, as prescribed
विधिवत्:
Kriya-viseshana (Manner/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootविधिवत् (अव्यय)
Formक्रियाविशेषण-अव्यय (adverb) ‘according to rule’
आचरेत्should perform
आचरेत्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootआचर् (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
व्याधिनाby disease
व्याधिना:
Karana/Hetu (Instrument/Cause/करण-हेतु)
TypeNoun
Rootव्याधि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (3rd/Instrumental), एकवचन
not
:
Sambandha (Negation/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेध-निपात (negation particle)
अभिभूतःoverpowered/afflicted
अभिभूतः:
Karta (Predicate complement with स्यात्/कर्ता-विशेषण)
TypeVerb
Rootअभि + भू (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त (past passive participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘overpowered’
स्यात्would be
स्यात्:
Kriya (Copula/क्रिया)
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
क्षयरोगेणby consumption (TB)
क्षयरोगेण:
Karana/Hetu (Instrument/Cause/करण-हेतु)
TypeNoun
Rootक्षयरोग (प्रातिपदिक) = क्षय + रोग
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः ‘क्षयस्य रोगः’
वाor
वा:
Sambandha (Disjunction/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootवा (अव्यय)
Formविकल्पार्थक-निपात (disjunctive particle)
युतःassociated with
युतः:
Karta (Predicate complement/कर्ता-विशेषण)
TypeVerb
Rootयु (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त (past passive participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘joined with/possessed of’

Sūta (Lomaharṣaṇa) (deduced)

Tirtha: Candraprabhāsa

Type: tirtha

Listener: King (implied by adjacent vocatives in the passage cluster)

Scene: A luminous tīrtha pool/river bend named Candraprabhāsa, shimmering as if lit by moonlight even in daytime; pilgrims perform vidhivat snāna with folded hands; a subtle icon of Śiva nearby; the atmosphere suggests relief from illness and renewed vitality.

C
Candraprabhāsa
K
Kṣaya-roga

FAQs

Ritual purity and faith at a praised tīrtha are portrayed as bringing both spiritual and bodily protection.

Candraprabhāsa tīrtha.

Vidhivat snāna—bathing performed in the proper prescribed manner at the tīrtha.