Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 9

Devanagari script

यत्र स्थितैः प्रदृश्यन्ते वृक्षाग्राणि नरोत्तमैः । तत्र स्थिता महापापैर्मुच्यन्ते पूर्वसंचितैः

Transliteration

yatra sthitaiḥ pradṛśyante vṛkṣāgrāṇi narottamaiḥ | tatra sthitā mahāpāpairmucyante pūrvasaṃcitaiḥ

Translation

اے بہترین انسان! جہاں کھڑے ہونے والوں کو درختوں کی چوٹیوں تک دکھائی دیتی ہیں، وہاں ٹھہرنے والا اپنے پہلے سے جمع شدہ بڑے گناہوں سے چھوٹ جاتا ہے۔

Word by Word

• यत्र: where
• यत्र: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: यत्र (अव्यय)
• Form: अव्यय; देशवाचक-सम्बन्धबोधक (relative adverb: where)

• स्थितैः: by those standing
• स्थितैः: Karana (Instrument/करण)
• Type: Adjective
• Root: स्था (धातु) → स्थित (कृदन्त-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (करण/सह), बहुवचन; क्त-प्रत्ययान्त भूतकृदन्त (past passive participle)

• प्रदृश्यन्ते: are seen/appear
• प्रदृश्यन्ते: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: प्र + दृश् (धातु)
• Form: लट्-लकार (present), प्रथमपुरुष, बहुवचन; आत्मनेपद; कर्मणि-प्रयोग (passive sense: are seen)

• वृक्षाग्राणि: tree-tops
• वृक्षाग्राणि: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: वृक्ष (प्रातिपदिक) + अग्र (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; समासः—षष्ठी-तत्पुरुषः (वृक्षस्य अग्राणि)

• नरोत्तमैः: by the best of men
• नरोत्तमैः: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: नर (प्रातिपदिक) + उत्तम (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, बहुवचन; समासः—षष्ठी-तत्पुरुषः (नराणाम् उत्तमाः)

• तत्र: there
• तत्र: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: तत्र (अव्यय)
• Form: अव्यय; देशवाचक-अव्यय (there)

• स्थिताः: (those) standing
• स्थिताः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: स्था (धातु) → स्थित (कृदन्त-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; क्त-प्रत्ययान्त भूतकृदन्त; कर्तृवाचक-विशेषण (those who are standing)

• महापापैः: from great sins
• महापापैः: Apadana (Ablative sense/अपादान)
• Type: Noun
• Root: महा (प्रातिपदिक) + पाप (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (अपादान/हेतु), बहुवचन; समासः—कर्मधारयः (महानि पापानि)

• मुच्यन्ते: are freed
• मुच्यन्ते: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: मुच् (धातु)
• Form: लट्-लकार, प्रथमपुरुष, बहुवचन; आत्मनेपद; कर्मणि-प्रयोग (are released)

• पूर्वसंचितैः: previously accumulated
• पूर्वसंचितैः: Visheshana (Adjectival/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: पूर्व (प्रातिपदिक) + संचित (कृदन्त-प्रातिपदिक; सम्+चि)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, बहुवचन; समासः—कर्मधारय/तत्पुरुषभावः (पूर्वं संचितैः = previously accumulated); विशेषणम् (to पापैः)

Speaker

Skanda (deduced: Skanda Purāṇa narrative voice within Revā-khaṇḍa)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Śukla-tīrtha

Type: ghat

Visual Art Cues

Scene: Pilgrims stand at a peculiar riverbank/terrace where treetops appear unusually visible; the landscape itself becomes a sacred indicator, while the air feels cleansing and still.

Characters & Entities

• Śukla-tīrtha (implied)
• Mahāpāpa (great sin)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Contact with a tīrtha—simply being present there with faith—can dissolve long-stored karmic impurities.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Śukla-tīrtha in the Revā-khaṇḍa setting (explicitly named in the immediately preceding verse).

What ritualistic prescription is mentioned?

Staying/standing at the tīrtha (tīrtha-vāsa) as a purifying observance; snāna is implied by context.