Shloka 77

Kārtika-Māhātmya

The Greatness of Kārtika

Devanagari script

नित्यं दीपप्रदो यस्तु व्रतेऽभीष्टे सुरालये । स कांचनं तथा ताम्रं सघृतं दीपकं प्रिये ॥ ७७ ॥

Transliteration

nityaṃ dīpaprado yastu vrate'bhīṣṭe surālaye | sa kāṃcanaṃ tathā tāmraṃ saghṛtaṃ dīpakaṃ priye || 77 ||

Translation

اے محبوبہ! جو شخص مطلوبہ ورت کے دوران دیوالے میں روزانہ دیپ دان کرتا ہے، وہ گویا گھی سے بھرا سونے یا تانبے کا چراغ نذر کرتا ہے۔

Word by Word

• नित्यम्: always
• नित्यम्: क्रियाविशेषण (adverbial)
• Type: Indeclinable
• Root: नित्य (प्रातिपदिक)
• Form: अव्ययीभावेन क्रियाविशेषणरूपेण (adverbial accusative: always)

• दीपप्रदः: giver of a lamp
• दीपप्रदः: कर्ता (Subject)
• Type: Noun
• Root: दीप + प्रद (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (दीपस्य प्रदः = giver of lamps)

• यः: who
• यः: कर्ता (relative subject)
• Type: Noun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; सम्बन्ध-सर्वनाम (relative pronoun)

• तु: indeed
• तु: निपात (particle)
• Type: Indeclinable
• Root: तु (अव्यय)
• Form: अव्यय, निपात

• व्रते: in a vow/observance
• व्रते: अधिकरण (Locative)
• Type: Noun
• Root: व्रत (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative), एकवचन

• अभीष्टे: desired (chosen)
• अभीष्टे: विशेषण (qualifier)
• Type: Adjective
• Root: अभीष्ट (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (qualifying व्रते)

• सुरालये: in a temple (abode of gods)
• सुरालये: अधिकरण (Locative)
• Type: Noun
• Root: सुर + आलय (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (सुराणाम् आलयः = abode/temple of the gods)

• सः: he
• सः: कर्ता (Subject)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; संकेत-सर्वनाम (demonstrative)

• काञ्चनम्: gold
• काञ्चनम्: कर्म (Object)
• Type: Noun
• Root: काञ्चन (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative), एकवचन

• तथा: also
• तथा: क्रियाविशेषण (adverbial)
• Type: Indeclinable
• Root: तथा (अव्यय)
• Form: अव्यय, समुच्चय/प्रकार (likewise)

• ताम्रम्: copper
• ताम्रम्: कर्म (Object)
• Type: Noun
• Root: ताम्र (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन

• सघृतम्: with ghee
• सघृतम्: कर्म (Object qualifier)
• Type: Adjective
• Root: स + घृत (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; कर्मधारयः (घृतसहितम् = with ghee)

• दीपकम्: a lamp
• दीपकम्: कर्म (Object)
• Type: Noun
• Root: दीपक (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन

• प्रिये: O dear one
• प्रिये: सम्बोधन (Address)
• Type: Noun
• Root: प्रिय (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति (Vocative/सम्बोधन), एकवचन

Speaker

Narada

Vrata Kalpa

Vrata: none

Verse Rasa

Primary Rasa: bhakti

Secondary Rasa: shanta

Characters & Entities

• Devas
• Surālaya (temple)

FAQs

What is the spiritual significance of this verse in Narada Purana?

It elevates dīpa-dāna (offering a lamp) as a steady, vrata-linked act of merit in temple worship, emphasizing purity (ghee) and intentional devotion through regular practice.

How does this verse explain the path of devotion (Bhakti)?

By prescribing a simple, repeatable temple offering—lighting and gifting a ghee lamp—it frames bhakti as consistent seva (service) expressed through tangible worship during vowed observances.

What practical Vedic knowledge (Vedanga) is highlighted here?

Ritual procedure (kalpa/ācāra) is implied: proper dāna in a sacred space (surālaya), selection of suitable materials (gold/copper), and the prescribed fuel (ghee) for a lamp-offering.