Vasiṣṭhāpavāha: Sarasvatī’s Diversion and Viśvāmitra’s Curse (वसिष्ठापवाहः)
तेन ते हूयमानस्य राष्ट्रस्यास्य क्षयो महान् । तस्यैतत् तपस: कर्म येन तेडद्य लयो महान्
tena te hūyamānasya rāṣṭrasyāsya kṣayo mahān | tasyaitat tapasaḥ karma yena te 'dya layo mahān, krodhena mahatāviṣṭo dharmātmā vai pratāpavān |
وَیشَمپایَن نے کہا: “کیونکہ وہ گویا تمہاری سلطنت ہی کو آگ میں آہوتی بنا کر چڑھا رہا ہے، اس لیے اس مملکت پر بڑی تباہی آ پڑی ہے۔ یہ اس کے تپ کا اثر ہے جس سے آج تمہارے لیے عظیم زوال و فنا کا آغاز ہو گیا ہے۔ شدید غضب میں آ کر وہ دھرم پر قائم اور صاحبِ جلال تپسوی اپنے تپ کے زور ہی سے یہ بربادی برپا کر رہا ہے۔”
वैशम्पायन उवाच
The verse highlights the moral-psychological tension that even a dharmic, powerful ascetic can become an instrument of destruction when seized by intense anger; tapas is ethically potent and can yield fearful consequences when aligned with wrath.
Vaiśaṃpāyana explains to the listener that the present ruin of the kingdom is occurring as though it were being offered as an oblation—an effect attributed to the force of an enraged, righteous ascetic’s austerity.