Shloka 17
दिक्पालादि-शिवलोकान्तर-कथनम्
Account of the Dikpālas and Intervening Realms toward Śiva’s Worlds
Devanagari script
तासां नौकावाहिकानां शक्तीनां श्यामलत्विषाम् / प्रधानभूता तारांबा जलौघशमनक्षमा
Transliteration
tāsāṃ naukāvāhikānāṃ śaktīnāṃ śyāmalatviṣām / pradhānabhūtā tārāṃbā jalaughaśamanakṣamā
Translation
ان سیاہ فام چمک والی کشتی چلانے والی طاقتوں میں تارامبا سب سے برتر تھی، جو پانی کے سیلابی بہاؤ کو بھی تھامنے کی اہل تھی۔
Word by Word
तासाम्of those (women)
तासाम्:
सम्बन्ध (Sambandha/Genitive relation)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), बहुवचन
नौका-वाहिकानाम्of the boat-carriers/boatwomen
नौका-वाहिकानाम्:
सम्बन्ध (Sambandha/Genitive relation)
TypeNoun
Rootनौका (प्रातिपदिक) + वाहिका (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), बहुवचन; तत्पुरुषः (नौकायाः वाहिका)
शक्तीनाम्of the powers/energies
शक्तीनाम्:
सम्बन्ध (Sambandha/Genitive relation)
TypeNoun
Rootशक्ति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), बहुवचन
श्यामल-त्विषाम्of dark-hued radiance
श्यामल-त्विषाम्:
विशेषण (Viśeṣaṇa/Qualifier)
TypeAdjective
Rootश्यामल (प्रातिपदिक) + त्विष् (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), बहुवचन; तत्पुरुषः (श्यामला त्विष् यस्याः)
प्रधान-भूताhaving become chief; foremost
प्रधान-भूता:
विशेषण (Viśeṣaṇa/Qualifier)
TypeAdjective
Rootप्रधान (प्रातिपदिक) + भू (धातु)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; भूत (क्त) कृदन्त; तत्पुरुषः (प्रधानं भूता)
तारा-अम्बाTārāmbā (Lady Tārā)
तारा-अम्बा:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootतारा (प्रातिपदिक) + अम्बा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; कर्मधारयः/नामसमासः (तारा नाम अम्बा)
जल-ओघ-शमन-क्षमाcapable of calming floods of water
जल-ओघ-शमन-क्षमा:
विशेषण (Viśeṣaṇa/Qualifier)
TypeAdjective
Rootजल (प्रातिपदिक) + ओघ (प्रातिपदिक) + शमन (प्रातिपदिक) + क्षम (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; बहुपद-तत्पुरुषः (जलौघस्य शमनं कर्तुं क्षमा)