Previous Verse
Next Verse

Shloka 16

दिक्पालादि-शिवलोकान्तर-कथनम्

Account of the Dikpālas and Intervening Realms toward Śiva’s Worlds

अरित्रपाणयः काश्चित्काश्चिच्छूगाम्बुपाणयः / पिबन्त्यस्तत्सुधातोयं संचरन्त्यस्तरीशतैः

aritrapāṇayaḥ kāścitkāścicchūgāmbupāṇayaḥ / pibantyastatsudhātoyaṃ saṃcarantyastarīśataiḥ

کچھ عورتیں ہاتھوں میں چپو لیے تھیں اور کچھ کے ہاتھوں میں آب کے برتن تھے۔ وہ امرت کے مانند پانی پیتی ہوئی سینکڑوں کشتیوں میں گردش کر رہی تھیں۔

अरित्र-पाणयःthose having oars in hand
अरित्र-पाणयः:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootअरित्र (प्रातिपदिक) + पाणि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (अरित्रं पाणौ येषाम्/अरित्रपाणयः)
काश्चित्some (women)
काश्चित्:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन; अनिश्चितवाचक-सर्वनाम (indefinite pronoun)
काश्चित्some (others)
काश्चित्:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन; अनिश्चितवाचक-सर्वनाम
शूग-अम्बु-पाणयःthose with hands holding (or filled with) frothy water
शूग-अम्बु-पाणयः:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootशूग (प्रातिपदिक) + अम्बु (प्रातिपदिक) + पाणि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन; बहुपद-तत्पुरुषः (शूगाम्बु पाणौ येषाम्)
पिबन्तिthey drink
पिबन्ति:
क्रिया (Kriyā/Verb)
TypeVerb
Rootपा (धातु)
Formलट्-लकार (Present), प्रथमपुरुष (3rd person), बहुवचन; परस्मैपदम्
अः(they) are (fem.)
अः:
क्रिया (Kriyā/Verb)
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
Formलट्-लकार (Present), प्रथमपुरुष, बहुवचन; ‘सन्ति’ इत्यस्य संक्षिप्त-रूप-प्रयोगः (pibantyaḥ इत्यत्र संधौ)
तत्-सुधा-तोयम्that nectar-like water
तत्-सुधा-तोयम्:
कर्म (Karma/Object)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) + सुधा (प्रातिपदिक) + तोय (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; कर्मधारयः/तत्पुरुष-समासः (तत् एव सुधा-तोयम्)
संचरन्तिthey move about
संचरन्ति:
क्रिया (Kriyā/Verb)
TypeVerb
Rootसम् + चर् (धातु)
Formलट्-लकार (Present), प्रथमपुरुष, बहुवचन; परस्मैपदम्
अः(they) are (fem.)
अः:
क्रिया (Kriyā/Verb)
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
Formलट्-लकार (Present), प्रथमपुरुष, बहुवचन; ‘सन्ति’ इत्यस्य संक्षिप्त-रूप-प्रयोगः (saṃcarantyaḥ इत्यत्र संधौ)
तरी-शतैःwith hundreds of boats
तरी-शतैः:
करण (Karaṇa/Instrument)
TypeNoun
Rootतरी (प्रातिपदिक) + शत (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (शत-समासान्त), तृतीया (3rd/Instrumental), बहुवचन; द्विगु-समासः (शतानि तरीणाम्)