Shloka 25
भण्डपुत्रशोकः (Bhaṇḍa’s Lament for His Sons) — Lalitopākhyāna Episode
Devanagari script
इति तस्य वचः श्रुत्वा विशुक्रो रोषरूषितः / मायातिरोहितवपुर्जगाम ललिताबलम्
Transliteration
iti tasya vacaḥ śrutvā viśukro roṣarūṣitaḥ / māyātirohitavapurjagāma lalitābalam
Translation
اس کا حکم سن کر وِشُکر غصّے سے بھڑک اٹھا؛ مایا سے جسم کو اوجھل کر کے وہ للیتا کی فوج کی طرف روانہ ہوا۔
Word by Word
इतिthus
इति:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formनिपात (quotative)
तस्यof him
तस्य:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी (Gen/6th), एकवचन
वचःspeech/words
वचः:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootवचस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (Acc/2nd), एकवचन (वचः = वचसम्)
श्रुत्वाhaving heard
श्रुत्वा:
Pūrvakāla-kriyā (पूर्वकाल-क्रिया)
TypeIndeclinable
Rootश्रु (धातु) → श्रुत्वा (क्त्वान्त)
Formक्त्वा-प्रत्ययान्त अव्यय (gerund)
विशुक्रःViśukra
विशुक्रः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootविशुक्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (Nom/1st), एकवचन
रोष-रूषितःangered, enraged
रोष-रूषितः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootरोष (प्रातिपदिक) + रूषित (कृदन्त/प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास; पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; कर्तृविशेषण
माया-अतिरोहित-वपुः(he) whose body was made invisible by magic
माया-अतिरोहित-वपुः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootमाया (प्रातिपदिक) + अतिरोहित (कृदन्त) + वपुस् (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास; वपुस् नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (Nom/1st), एकवचन; कर्तृपदस्य विशेषण-रूपेण
जगामwent
जगाम:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootगम् (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
ललिता-बलम्to Lalitā’s army
ललिता-बलम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootललिता (प्रातिपदिक) + बल (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास; नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (Acc/2nd), एकवचन; गमनस्य कर्म/गन्तव्य