Shloka 87
Varāha-uddhāraṇa and the Re-constitution of Bhū-maṇḍala
Earth after Pralaya
Devanagari script
तासां तेनापचारेण पुनर्लोभकृतेन वै / प्रनष्टा प्रभुणा सार्द्धं कल्पवृक्षाः क्वचित्क्वचित्
Transliteration
tāsāṃ tenāpacāreṇa punarlobhakṛtena vai / pranaṣṭā prabhuṇā sārddhaṃ kalpavṛkṣāḥ kvacitkvacit
Translation
ان کے اس بے ادبی اور دوبارہ کیے گئے لالچ کے سبب، کہیں کہیں پر بھگوان کے ساتھ ہی کلپ ورکش بھی ناپید ہو گئے۔
Word by Word
तासाम्of them
तासाम्:
Ṣaṣṭhī-sambandha (षष्ठी-सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; षष्ठी (Gen/6th), बहुवचन; सर्वनाम
तेनby that
तेन:
Karaṇa (करण)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formतृतीया (Inst/3rd), एकवचन; सर्वनाम
अपचारेणby misconduct/offence
अपचारेण:
Karaṇa (करण)
TypeNoun
Rootअपचार (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; तृतीया (Inst/3rd), एकवचन
पुनःagain
पुनः:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootपुनः (अव्यय)
Formअव्यय; पुनरावृत्त्यर्थक
लोभ-कृतेनcaused by greed
लोभ-कृतेन:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootलोभ (प्रातिपदिक) + कृत (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; तृतीया (Inst/3rd), एकवचन; तत्पुरुष-समास: लोभेन कृतम् = caused by greed
वैindeed
वै:
Sambandha (सम्बन्ध/particle)
TypeIndeclinable
Rootवै (अव्यय)
Formअव्यय; निश्चयार्थक-निपात
प्रनष्टाःperished/were destroyed
प्रनष्टाः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootप्र + नश् (धातु) (कृदन्त)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा (Nom/1st), बहुवचन; क्त-प्रत्ययान्त (PPP): प्रनष्ट = perished/destroyed
प्रभुणाby the Lord/master
प्रभुणा:
Karaṇa (करण)
TypeNoun
Rootप्रभु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; तृतीया (Inst/3rd), एकवचन
सार्धम्together with
सार्धम्:
Sahārtha (सहार्थ)
TypeIndeclinable
Rootसार्धम् (अव्यय)
Formअव्यय; सहार्थक (prepositional adverb: together with)
कल्प-वृक्षाःwish-fulfilling trees
कल्प-वृक्षाः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootकल्प (प्रातिपदिक) + वृक्ष (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा (Nom/1st), बहुवचन; तत्पुरुष-समास: कल्पस्य वृक्षाः (wish-fulfilling trees)
क्वचित्in some places/sometimes
क्वचित्:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootक्वचित् (अव्यय)
Formअव्यय; देश/काल-अव्यय (indefinite adverb: somewhere/sometimes)
क्वचित्here and there
क्वचित्:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootक्वचित् (अव्यय)
Formअव्यय; पुनरुक्ति (repetition for distributive sense)