Shloka 85
व्यासशिष्योत्पत्तिवर्णन (Origins/Enumeration of Vyāsa’s Disciplic Succession) — Chapter on Vedic Transmission Lineages
Devanagari script
अनित्यभावाद्देवानां मन्त्रोत्पत्तिः पुनः पुनः / द्वापरेषु पुनर्भेदाः श्रुतीनां परिकीर्त्तिताः
Transliteration
anityabhāvāddevānāṃ mantrotpattiḥ punaḥ punaḥ / dvāpareṣu punarbhedāḥ śrutīnāṃ parikīrttitāḥ
Translation
دیوتاؤں کی ناپائیداری کے سبب منتروں کی پیدائش بار بار ہوتی ہے؛ اور دوآپَر یُگوں میں شروتیوں کے اختلافات بھی پھر پھر بیان کیے گئے ہیں۔
Word by Word
अनित्य-भावात्from impermanence
अनित्य-भावात्:
Hetu (हेतु/cause)
TypeNoun
Rootअनित्य (प्रातिपदिक) + भाव (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारय/तत्पुरुषप्राय (अनित्यः भावः); पुल्लिङ्ग, पञ्चमी (5th), एकवचन; हेतौ (ablative of cause)
देवानाम्of the gods
देवानाम्:
Sambandha (सम्बन्ध/genitive)
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, षष्ठी (6th), बहुवचन
मन्त्र-उत्पत्तिःthe arising of mantras
मन्त्र-उत्पत्तिः:
Karta (कर्ता/subject)
TypeNoun
Rootमन्त्र (प्रातिपदिक) + उत्पत्ति (प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-तत्पुरुष (मन्त्राणाम् उत्पत्तिः); स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
पुनःagain
पुनः:
Avyaya (अव्यय/time)
TypeIndeclinable
Rootपुनः (अव्यय)
Formअव्यय; पुनरुक्ति/कालवाचक (adverb: again)
पुनःagain and again
पुनः:
Avyaya (अव्यय/emphasis)
TypeIndeclinable
Rootपुनः (अव्यय)
Formअव्यय; पुनरुक्ति (repetition for emphasis)
द्वापरेषुin the Dvāpara ages
द्वापरेषु:
Adhikarana (अधिकरण/location/time)
TypeNoun
Rootद्वापर (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, सप्तमी (7th), बहुवचन; अधिकरणे
पुनःagain
पुनः:
Avyaya (अव्यय/time)
TypeIndeclinable
Rootपुनः (अव्यय)
Formअव्यय; पुनरुक्ति/कालवाचक
भेदाःdivisions
भेदाः:
Karta (कर्ता/subject)
TypeNoun
Rootभेद (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
श्रुतीनाम्of the Śrutis
श्रुतीनाम्:
Sambandha (सम्बन्ध/genitive)
TypeNoun
Rootश्रुति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, षष्ठी (6th), बहुवचन
परिकीर्त्तिताःhave been proclaimed
परिकीर्त्तिताः:
Karta (कर्ता/subject complement)
TypeVerb
Rootपरि-कीर्त् (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle); पुल्लिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; (भेदाः) इत्यस्य विधेय