Shloka 79
Somavaṃśa-prasavaḥ
Birth of the Lunar Line: Budha–Purūravas and the Urvaśī Episode
Devanagari script
अन्यायोपगतैर्द्रव्यैराहूय द्विजसत्तमान् / धर्माभिकाङ्क्षी यजते न धर्मफलमश्नुते
Transliteration
anyāyopagatairdravyairāhūya dvijasattamān / dharmābhikāṅkṣī yajate na dharmaphalamaśnute
Translation
جو ناحق کمائے ہوئے مال سے افضل دِوِجوں کو بلا کر دھرم کی آرزو میں یَجْن کرتا ہے، وہ دھرم کا پھل نہیں پاتا۔
Word by Word
अन्यायinjustice
अन्याय:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootअन्याय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-तत्पुरुषे पूर्वपद (in compound); अर्थः ‘injustice’
उपगतैःobtained (acquired)
उपगतैः:
Karana (करण)
TypeAdjective
Rootउप + गम् (धातु) + क्त (कृत्)
Formक्त-प्रत्ययान्त (past participle), नपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, बहुवचन; विशेषण (द्रव्यैः)
द्रव्यैःwith wealth/materials
द्रव्यैः:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootद्रव्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (करण), बहुवचन
आहूयhaving invited
आहूय:
Purvakala-kriya (पूर्वकाल-क्रिया)
TypeVerb
Rootआ + हु (धातु) + ल्यप् (कृत्)
Formल्यपन्त (absolutive/gerund), अव्यय; पूर्वक्रिया—‘having invited/called’
द्विजसत्तमान्the best of the twice-born (Brahmins)
द्विजसत्तमान्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootद्विज + सत्तम (प्रातिपदिक; components: द्विज + सत्तम)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, बहुवचन; ‘श्रेष्ठान् द्विजान्’ (accusative object of आहूय)
धर्मdharma; righteousness
धर्म:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootधर्म (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, उपपद-समासे पूर्वपद (in compound)
अभिकाङ्क्षीdesiring
अभिकाङ्क्षी:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootअभि + काङ्क्ष् (धातु) + इन् (कृत्)
Formइन्-प्रत्ययान्त कृदन्त (agent noun/adjective), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; कर्तृविशेषण
यजतेperforms sacrifice/worships
यजते:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootयज् (धातु)
Formलट्-लकार, प्रथम-पुरुष, एकवचन, आत्मनेपद
नnot
न:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेधार्थक अव्यय (negation particle)
धर्मफलम्fruit of dharma
धर्मफलम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootधर्म + फल (प्रातिपदिक; components: धर्म + फल)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; कर्म (object of अश्नुते)
अश्नुतेattains/enjoys
अश्नुते:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootअश् (धातु)
Formलट्-लकार, प्रथम-पुरुष, एकवचन, आत्मनेपद