
Ang Ishavasya Upanishad ay isang pangunahing (mukhya) Upanishad na kaugnay ng Yajurveda (Shukla Yajurveda), na may 18 mantra na maikli ngunit siksik sa pilosopiyang Vedanta. Ang pambungad na “īśāvāsyam idaṃ sarvam” ay nagsasabing ang buong gumagalaw na sansinukob ay nababalot/nalulukuban ng Īśa (Panginoon), kaya nagiging banal ang pagtingin sa mundo. Mula rito lumilitaw ang etika ng “tena tyaktena bhuñjīthāḥ” — ang dalisay na “pag-enjoy” ay sa pamamagitan ng pagbitaw, at “mā gṛdhaḥ” — huwag maging sakim at huwag umangkin. Hindi itinatapat ng Upanishad ang gawa (karma) at kaalaman (vidyā) bilang magkalaban; itinuturo nito ang pagsasanib. Sa “kurvann eveha karmāṇi… śataṃ samāḥ,” maaaring mamuhay nang aktibo at gampanan ang tungkulin nang hindi nabibigkis kung ang kilos ay walang ego at walang pag-aangkin. Pagkatapos, ang diyalektika ng vidyā–avidyā (at sambhūti–asambhūti) ay nagbababala na ang pagkapit sa iisang panig ay humahantong sa “dilim”; ang balanseng pag-unawa ang tumutulong tumawid sa kamatayan at tungo sa kawalang-kamatayan. Sa wakas, ginagamit ang simbolo ng “gintong sisidlan” (hiraṇmayena pātreṇa) na tumatakip sa mukha ng Katotohanan. Ang naghahanap ay nananalangin sa diyos na Araw/Pūṣan na alisin ang tabing upang makita ang tunay na dharma at makilala ang panloob na puruṣa. Sa pagbasa ni Śaṅkara (Advaita), sentro ang pagkakakilanlan ng Ātman at Brahman, at ang karma ay para sa paglilinis ng isip; sa ibang tradisyon, binibigyang-diin si Īśa bilang personal na Diyos na imanen at ang pagsuko sa pamamagitan ng bhakti.
Start Reading• Īśāvāsyatā (divine pervasion): the entire moving universe is pervaded/inhabited by Īśa.
• Tena tyaktena bhuñjīthāḥ: true “enjoyment” is through relinquishment and inner freedom
not possession.
• Mā gṛdhaḥ kasyasvid dhanam: non-appropriation and non-greed as a direct implication of non-dual vision.
• Karma-yoga orientation: action can be lived for “a hundred years” without bondage when performed without egoic claim.
• Vidyā–Avidyā synthesis: exclusive pursuit of either leads to darkness; integrated understanding enables crossing death and attaining immortality.
• Sambhūti–Asambhūti dialectic: the manifest and the unmanifest must be understood without one-sided absolutization.
• Ātman vision: the Self in all beings and all beings in the Self; compassion and fearlessness arise from this insight.
• The “golden vessel” motif: the brilliance of appearances veils Truth; prayer and discernment remove the covering.
• Sūrya/Pūṣan invocation: the cosmic order (ṛta/dharma) and inner realization converge in the solar symbolism.
• Liberation (amṛtatva): immortality as realization of the innermost reality
not mere post-mortem survival.
18 verses with Sanskrit text, transliteration, and translation.
Verse 1
ईशावास्यमिदं सर्वं यत्किञ्च जगत्यां जगत् । तेन त्यक्तेन भुञ्जीथा मा गृधः कस्यस्विद्धनम् ॥१॥
Ang lahat ng ito—anumang gumagalaw sa mundong gumagalaw—ay nilulukuban at pinananahanan ng Panginoon. Sa diwa ng pagtalikod at pag-aalay, tumanggap at magtamasa; huwag pagnasaan ang yaman ng sinuman.
Brahman/Īśvara-pervasion; tyāga (renunciation) as the basis of right enjoyment; aparigraha (non-possessiveness)Verse 2
कुर्वन्नेवेह कर्माणि जिजीविषेच्छतं समाः । एवं त्वयि नान्यथेतोऽस्ति न कर्म लिप्यते नरे ॥२॥
Sa paggawa ng mga gawain dito nga, dapat naisin ng tao na mabuhay nang sandaang taon. Ganito para sa iyo—wala nang ibang daan; ang karma ay hindi dumikit sa taong ganyan.
Karma-yoga and akarma-bandha (non-binding action); niṣkāma-karma; jīvanmukti orientationVerse 3
असुर्या नाम ते लोका अन्धेन तमसाऽऽवृताः । ताँस्ते प्रेत्याभिगच्छन्ति ये के चात्महनो जनाः ॥३॥
Ang mga daigdig na iyon ay tinatawag na ‘walang araw,’ nababalot ng nakabubulag na dilim. Doon napaparoon pagkamatay ang mga pumapatay sa Sarili (Atman).
Avidyā (ignorance) and ātma-han (self-negation); bondage leading to dark states; necessity of Self-knowledgeVerse 4
अनेजदेकं मनसो जवीयो नैनद्देवा आप्नुवन्पूर्वमर्षत् । तद्धावतोऽन्यानत्येति तिष्ठत्तस्मिन्नपो मातरिश्वा दधाति ॥४॥
Ang Isa, di-nagagalaw, ay higit na mabilis kaysa isip; hindi Siya naabutan ng mga diyos sapagkat Siya’y nauna na. Bagama’t nakatigil, nalalampasan Niya ang lahat ng tumatakbo; sa Kanya inilalagak ni Mātariśvan (hangin) ang mga tubig.
Brahman (transcendent-immanent Absolute) and its paradoxical nature beyond motion/restVerse 5
तदेजति तन्नैजति तद्दूरे तद्वन्तिके । तदन्तरस्य सर्वस्य तदु सर्वस्यास्य बाह्यतः ॥५॥
Siya’y gumagalaw, at Siya rin ay hindi gumagalaw; Siya’y malayo, at Siya rin ay malapit. Siya’y nasa loob ng lahat ng ito; at Siya rin ay nasa labas ng lahat ng ito.
Brahman as immanent and transcendent; non-duality beyond opposites (dvandva-atīta)Verse 6
यस्तु सर्वाणि भूतान्यात्मन्येवानुपश्यति । सर्वभूतेषु चात्मानं ततो न विजुगुप्सते ॥६॥
Ngunit ang sinumang nakakakita sa lahat ng nilalang sa Sarili (Ātman) lamang, at nakikita ang Sarili sa lahat ng nilalang—pagkaraan niyon, hindi na siya umiiwas ni nasusuklam.
Ātman-Brahman nonduality; sarvātma-bhāva; liberation through knowledge (jñāna) removing aversion (dveṣa)Verse 7
यस्मिन् सर्वाणि भूतानि आत्मैवाभूद्विजानतः । तत्र को मोहः कः शोक एकत्वमनुपश्यतः ॥७॥
Para sa nakaaalam, na sa kaniya ang lahat ng nilalang ay naging ang Sarili (Ātman) lamang—ano pa ang pagkalito, ano pa ang dalamhati, para sa nakakakita ng iisang pagka-isa?
Ātman–Brahman non-duality; removal of śoka/moha through ekatva-darśanaVerse 8
स पर्यगाच्छुक्रमकायमव्रणमस्नाविरं शुद्धमपापविद्धम् । कविर्मनीषी परिभूः स्वयम्भू याथातथ्यतोऽर्थान् व्यदधाच्छाश्वतीभ्यः समाभ्यः ॥८॥
Siya’y lumaganap sa lahat: maningning, walang katawan, walang sugat, walang litid, dalisay, di nadadapuan ng kasamaan. Ang Makakita, ang Marunong magmuni, ang Higit-sa-lahat, ang Sariling-Umiiral—Kaniyang inayos ang mga bagay at kahulugan ayon sa tunay na kalikasan, sa mga panahong walang hanggan.
Brahman/Iśvara as all-pervading, pure, actionless (nirdoṣa) reality; cosmic order (ṛta/dharma) and intelligent governanceVerse 9
अन्धं तमः प्रविशन्ति येऽविद्यामुपासते । ततो भूय इव ते तमो य उ विद्यायां रताः ॥९॥
Sa bulag na dilim pumapasok yaong sumasamba sa kamangmangan; at wari’y sa higit pang dilim—yaong mga lubhang nahuhumaling sa kaalaman.
Vidyā–avidyā dialectic; critique of one-sided paths; necessity of integral understanding (later resolved in 10–11)Verse 10
अन्यदेवाहुर्विद्ययाऽन्यदाहुरविद्यया । इति शुश्रुम धीराणां ये नस्तद्विचचक्षिरे ॥१०॥
Sinasabi nila: sa pamamagitan ng banal na kaalaman (vidyā) ay isang bagay; sa pamamagitan ng kamangmangan (avidyā) ay iba. Ganyan ang aming narinig mula sa mga pantas na naglinaw nito sa amin.
Vidyā–avidyā viveka (discrimination between higher knowledge and ignorance)Verse 11
विद्यां चाविद्यां च यस्तद्वेदोभयं सह । अविद्यया मृत्युं तीर्त्वा विद्ययाऽमृतमश्नुते ॥११॥
Ang nakaaalam niyon—kapwa ang vidyā at avidyā nang magkasama—sa pamamagitan ng avidyā ay nalalampasan ang kamatayan, at sa pamamagitan ng vidyā ay nakakamtan ang walang-kamatayan.
Sādhana-samuccaya (integration of karma/upāsanā leading toward mokṣa); amṛtatva (immortality)Verse 12
अन्धं तमः प्रविशन्ति येऽसम्भूतिमुपासते । ततो भूय इव ते तमो य उ सम्भूत्यां रताः ॥१२॥
Sa bulag na dilim pumapasok ang mga sumasamba sa Di-nahahayag (asambhūti). Sa higit pang matinding dilim, wari’y, pumapasok ang mga nahuhumaling sa Nahahayag (sambhūti).
Saguna–nirguna (manifest/unmanifest) discernment; limitation of one-sided upāsanā; avidyā of partial viewsVerse 13
अन्यदेवाहुः सम्भवात् अन्यदाहुरसम्भवात् । इति शुश्रुम धीराणां ये नस्तद्विचचक्षिरे ॥१३॥
May nagsasabi: isang bagay ang mula sa sambhava (pagiging, paglitaw); at may nagsasabi: iba naman ang mula sa asambhava (di-pagiging, di-paglitaw). Ganito ang aming narinig mula sa mga pantas na nagpaliwanag nito sa amin.
Brahman–world relation; sambhūti/asambhūti as complementary standpoints; avidyā/vidyā coordinationVerse 14
सम्भूतिं च विनाशं च यस्तद्वेदोभयं सह । विनाशेन मृत्युं तीर्त्वा सम्भूत्यामृतमश्नुते ॥१४॥
Ang nakaaalam ng sambhūti (pagiging, pagpapakita) at vināśa (pagkawasak, pagkalusaw) nang magkasama—sa vināśa ay nalalampasan niya ang kamatayan, at sa sambhūti ay nakakamtan niya ang walang-kamatayan.
Mokṣa through integrated knowledge (vidyā) and engagement (karma); transcendence of mṛtyu via insight into impermanence and realization of the immortalVerse 15
हिरण्मयेन पात्रेण सत्यस्यापिहितं मुखम् । तत्त्वं पूषन्नपावृणु सत्यधर्माय दृष्टये ॥१५॥
Sa pamamagitan ng isang gintong sisidlan, natatakpan ang mukha ng Katotohanan. O Pūṣan, pakiusap, alisin mo ang takip na iyon para sa akin, upang ang namumuhay sa dharma ng katotohanan (satya-dharma) ay makakita.
Māyā/āvaraṇa (veiling); realization of Brahman (satya) beyond luminous appearances; prayer for direct vision (aparokṣānubhūti)Verse 16
पूषन्नेकर्षे यम सूर्य प्राजापत्य व्यूह रश्मीन् समूह। तेजो यत्ते रूपं कल्याणतमं तत्ते पश्यामि। योऽसावसौ पुरुषः सोऽहमस्मि॥१६॥
O Pūṣan, tanging nakakakita; O Yama; O Sūrya, anak ni Prajāpati—tipunin at bawiin ang iyong mga sinag. Ang anyo mong pinakabanal at pinakamapagpala—ang iyong ningning—nawa’y aking masilayan. Ang Purusha na naroon (sa loob ng bilog ng araw), Siya ring Ako.
Ātman–Brahman identity; removal of the ‘golden’ veil (avidyā) obscuring TruthVerse 17
वायुरनिलममृतमथेदं भस्मान्तं शरीरम्। ॐ क्रतो स्मर कृतं स्मर क्रतो स्मर कृतं स्मर॥१७॥
Nawa’y ang hiningang-buhay (vāyu) ay mapasa walang-kamatayang hangin; at ang katawang ito’y mauwi sa abo. Oṃ—O Kratu (kalooban/isip), alalahanin; alalahanin ang nagawa. O Kratu, alalahanin; alalahanin ang nagawa.
Anta-kāla smṛti (final remembrance), karma and its fruition, distinction of perishable body and ‘immortal’ prāṇa/cosmic principle; preparation for mokṣaVerse 18
अग्ने नय सुपथा राये अस्मान् विश्वानि देव वयुनानि विद्वान्। युयोध्यस्मज्जुहुराणमेनो भूयिष्ठां ते नमउक्तिं विधेम॥१८॥
O Agni, akayin mo kami sa mabuting landas tungo sa kasaganaan; O diyos, na nakaaalam ng lahat ng daan. Iwaksi mo sa amin ang kasalanang naglilihis. Sa iyo’y iaalay namin ang pinakasagana at taimtim na pagpupugay.
Grace and guidance toward mokṣa; purification from pāpa/avidyā; ‘supathā’ as the right path (dharma/jñāna)Read Upanishads in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.