
Inilalahad ng kabanatang ito ang māhātmya ng pagpupuyat sa gabi (jāgara) sa harap ni Mahākāla sa buwan ng Vaiśākhī sa loob ng balangkas ng isang tīrtha. Hiniling ng mga ṛṣi ang mas malawak na salaysay tungkol sa kadakilaan ni Mahākāla, at isinalaysay ni Sūta ang huwarang gawi ni Haring Rudrasena ng angkang Ikṣvāku: taun-taon siyang naglalakbay sa Camatkārapura-kṣetra na may payak na kasama upang magpuyat, kalakip ang upavāsa (pag-aayuno), awit at sayaw ng debosyon, pagbigkas ng mga banal na teksto at pag-aaral ng Veda. Pagsapit ng bukang-liwayway, naliligo siya para sa kadalisayan, tumutupad ng mga panuntunang malinis, at nagbibigay ng saganang dāna sa mga brāhmaṇa, mga ascetic, at sa mga nagdurusa. Ipinapakita ng teksto na ang debosyon ay nagbubunga ng kaunlaran at pagkalusaw ng mga kaaway, bilang disiplina sa etika at pamamahala. Tinanong ng kapulungan ng mga pantas na brāhmaṇa ang hari tungkol sa dahilan at bunga ng pagpupuyat. Isinalaysay niya ang nakaraang buhay: bilang dukhang mangangalakal sa Vidiśā sa panahon ng mahabang tagtuyot, lumisan sila ng kanyang asawa patungong Saurāṣṭra, nakarating sa paligid ng Camatkārapura at nakatagpo ng lawa na hitik sa lotus. Nabigo silang maibenta ang lotus para sa pagkain; sumilong sila sa wasak na templo at, nang marinig ang tunog ng pagsamba, natuklasan ang Mahākāla-jāgara. Pinili nilang ialay ang lotus sa pūjā sa halip na ipagbili; dahil sa gutom at pagkakataon, nanatili silang gising magdamag. Pagsikat ng araw, namatay ang lalaki at ang asawa ay nagsagawa ng satī (pagsusunog sa sarili). Sa bisa ng bhakti, siya’y muling isinilang bilang hari ng Kāntī, at ang babae’y isinilang bilang prinsesang may alaala ng nakaraan at muling nagtagpo sila sa pamamagitan ng svayaṃvara. Nagtatapos ang kabanata sa pagsang-ayon ng mga brāhmaṇa, pagtatatag ng taunang pagpupuyat, at pahayag ng phala na ang māhātmya ay sumisira ng kasalanan at naglalapit sa kalayaan.
Verse 1
। ऋषय ऊचुः । महाकालस्य माहात्म्यं विस्तरेण महामते । अस्माकं सूतज ब्रूहि सर्वं वेत्ति यतो भवान्
Wika ng mga ṛṣi: “O dakilang-isip, isalaysay nang malawakan ang kadakilaan ni Mahākāla. O anak ni Sūta, ipaliwanag mo sa amin ang lahat, sapagkat ikaw ang nakaaalam ng lahat.”
Verse 2
सूत उवाच । आसीत्पूर्वं महीपाल इक्ष्वाकुकुलनन्दनः । रुद्रसेन इति ख्यातः सर्वशत्रुनिषूदनः
Sinabi ni Sūta: “Noong una ay may isang hari, tagapamahala ng daigdig, kagalakan ng angkan ni Ikṣvāku, na tanyag sa pangalang Rudrasena—ang pumuksa sa lahat ng kaaway.”
Verse 3
समुद्र इव गांभीर्ये सौम्यत्वे शशिसंनिभः । वीर्ये यथा सहस्राक्षो रूपे कन्दर्पसन्निभः
Sa lalim ng pagkamahinahon, siya’y malalim na gaya ng dagat; sa kaamuan, tulad ng buwan; sa tapang, gaya ni Indra na may sanlibong mata; at sa kagandahan, kahambing ni Kandarpa.
Verse 4
तस्य कांतीति विख्याता पुरी सर्वगुणान्विता । राजधान्यभवच्छ्रेष्ठा प्रोच्चप्राकारतोरणा
Ang kaniyang lungsod, na tanyag sa pangalang Kāntī, ay hitik sa lahat ng kagalingan. Naging pinakadakila ito sa mga kabisera, may matatayog na pader at maringal na mga tarangkahan.
Verse 5
तथैवासीत्प्रिया तस्य भार्या परमसंमता । ख्याता पद्मवतीनाम रूपौदार्य गुणान्विता
Gayundin, may minamahal siyang asawa na lubhang iginagalang—kilala bilang Padmavatī—na pinagkalooban ng kagandahan, bukás-palad na diwa, at mararangal na katangian.
Verse 6
स तया सहितो राजा वैशाख्या दिवसे सदा । समभ्येति निजस्थानात्सैन्येनाल्पेन संवृतः
Kasama siya, ang hari ay laging umaalis sa isang araw ng buwang Vaiśākha, mula sa sariling pook, na napapalibutan lamang ng munting pangkat ng mga kasama.
Verse 7
चमत्कारपुरे क्षेत्रे पीठे तत्र द्विजोत्तमाः । महाकालस्य देवस्य पुरतो रात्रिजागरम् । करोति श्रद्धया युक्तः सभार्यः स महीपतिः
O pinakamainam sa mga dalawang-ulit na isinilang, doon sa banal na pook ng Camatkārapura, sa sagradong luklukan, ang haring iyon, kasama ang kaniyang asawa, ay nagsagawa ng magdamagang pagpupuyat sa harap ni Panginoong Mahākāla, na puspos ng pananampalataya.
Verse 8
उपवासपरो भूत्वा ध्यायमानो महेश्वरम् । गीतवाद्येन हृद्येन नृत्येन द्विजसत्तमाः । धर्माख्यानेन विप्राणां वेदाध्ययनविस्तरैः
Sa pagtalima sa upavāsa (pag-aayuno) at sa pagninilay kay Maheśvara, O pinakamahusay sa mga brāhmaṇa, (ang pagpupuyat na iyon) ay isinagawa sa kaaya-ayang awit at tugtugin, sa sayaw, sa pagbigkas ng mga salaysay ng dharma ng mga brāhmaṇa, at sa malawak na pag-aaral at pag-awit ng mga Veda.
Verse 9
ततः प्रातः समुत्थाय स्नात्वा धौतांबरः शुचिः । ददौ दानानि विप्रेभ्यस्तपस्विभ्यो विशेषतः
Pagkaraan, sa madaling-araw siya’y bumangon, naligo, nagsuot ng malinis na kasuotan; at sa pagiging dalisay, nagkaloob siya ng mga handog, lalo na sa mga brāhmaṇa at mga asetiko.
Verse 10
दीनांधकृपणेभ्यश्च तथान्येभ्यः सहस्रशः । वर्षेवर्षे सदैवं स समभ्येत्य महीपतिः । वैशाख्यां जागरं तस्य देवस्य पुरतोऽकरोत्
Nagkaloob din siya sa mga dukha, bulag, at salat, at sa libu-libong iba pa. Kaya taon-taon, dumarating ang haring iyon at sa buwan ng Vaiśākha ay nagsasagawa siya ng pagpupuyat na debosyonal sa harap ng Panginoong iyon.
Verse 11
यथायथा स भूपालः कुरुते रात्रिजागरम् । महाकालाग्रतस्तस्य तथा वृद्धिः प्रजायते
Anuman ang sukat ng pagpupuyat na ginagawa ng haring iyon sa harap ni Mahākāla, sa gayong sukat din dumarami ang kanyang kasaganaan, sapagkat ito’y ginagawa sa Kanyang presensya.
Verse 12
शत्रवो विलयं यांति लक्ष्मीर्वृद्धिं प्रगच्छति । एकदा स समायातस्तत्र यावन्महीपतिः
Napapahamak ang kanyang mga kaaway, at si Lakṣmī—ang biyaya ng kasaganaan—ay lalo pang lumalago. Minsan, dumating doon ang haring iyon.
Verse 13
तत्रैव दिवसे तावन्महाकालस्य चाग्रतः । अपश्यद्ब्राह्मणश्रेष्ठान्नानादिग्भ्यः समागतान्
Sa araw ding iyon, sa harap ni Mahākāla, nakita niya ang mga pinakadakilang brāhmaṇa na nagtipon mula sa iba’t ibang panig.
Verse 14
वेदाध्ययनसंपन्नान्व्रतनिष्ठापरायणान् । एके तत्र कथाश्चक्रुः सुपुण्या ब्राह्मणोत्तमाः
Sila’y ganap sa pag-aaral ng Veda at tapat sa pagsasagawa ng mga panata (vrata). Doon, ilang pinakamarangal at lubhang mapagpala na mga brāhmaṇa ang nagsimulang magdaos ng mga banal na pag-uusap.
Verse 15
राजर्षीणां पुराणानां देवर्षीणां तथा परे । तीर्थानां च तथा चान्ये ब्रह्मर्षीणां तथा परे । यज्ञानां सागराणां च द्वीपानां च मनोहराः
May ilan ang nagsalita tungkol sa mga rājārṣi at sa mga Purāṇa; ang iba nama’y tungkol sa mga devarṣi. May ilan ang nagtalakay ng mga tīrtha, ang iba’y ng mga brahmarṣi—kasama ang kaakit-akit na salaysay tungkol sa mga yajña, mga karagatan, at mga pulo.
Verse 16
अथ तान्पृथिवीपालः स प्रणम्य यथाक्रमम् । उपविष्टः सभामध्ये तैः सर्वैश्चाभिनंदितः
Pagkaraan, ang hari, tagapangalaga ng lupa, ay yumukod at nagbigay-galang sa kanila ayon sa nararapat, at umupo sa gitna ng kapulungan; at silang lahat ay bumati sa kanya nang may dangal.
Verse 17
कस्मिंश्चिदथ संप्राप्ते कथांते ते मुनीश्वराः । पप्रच्छुर्भूमिपालं तु कौतूहलसमन्विताः
Pagkaraan, nang dumating sa isang bahagi ang usapan, ang mga dakilang muni—puspos ng pag-uusisa—ay nagtanong sa hari.
Verse 18
वैशाखीदिवसे राजंस्त्वं सदाभ्येत्य दूरतः । वर्षेवर्षेऽस्य देवस्य पुरतो रात्रिजागरम्
“O Hari, sa araw ng Vaiśākhī ay lagi kang dumarating kahit mula sa malayo; taon-taon, sa harap ng diyos na ito, ikaw ay nagsasagawa ng pagpupuyat sa gabi bilang pagbabantay-dasal.”
Verse 19
प्रकरोषि प्रयत्नेन त्यक्त्वान्याः सकलाः क्रियाः । स्नानदानादिका याश्च निर्दिष्टाः शास्त्रचिंतकैः
Isinasagawa mo ito nang may matinding pagsisikap, isinasantabi ang lahat ng ibang ritwal—maging ang banal na pagligo at pagkakawanggawa—na itinakda ng mga pantas na nagmumuni sa śāstra.
Verse 20
न ते यदि रहस्यं स्यात्तदाऽशेषं प्रकीर्तय । नूनं त्वं वेत्सि तत्सर्वं यत्फलं रात्रिजागरे
Kung hindi ito lihim sa iyo, ipahayag mo nang buo. Tunay na batid mo ang lahat ng bunga ng biyayang nakukuha sa pagpupuyat na pagbabantay sa gabi.
Verse 22
अहमासं वणिग्जात्या पुरा वै वैदिशे पुरे । निर्धनो बंधुभिर्मुक्तः परिभूतः पदेपदे
Noong una, sa lungsod ng Vidiśā, ako’y isinilang sa angkan ng mga mangangalakal. Ngunit ako’y dukha—iniwan ng mga kamag-anak at inalipusta sa bawat hakbang.
Verse 23
कस्यचित्त्वथ कालस्य भगवान्पाकशासनः । वैदिशे नाकरोद्वृष्टिं सप्त वर्षाणि पंच च
Pagkaraan, sa isang panahon, ang mapagpalang Pākaśāsana (Indra) ay hindi nagpaulan sa Vidiśā sa loob ng pitong taon, at dagdag pang limang taon.
Verse 24
ततो वृष्टिनिरोधेन सर्वे लोकाः क्षुधार्द्दिताः । अन्नाभावान्मृताः केचित्केचिद्देशांतरे गताः
Dahil pinigil ang ulan, ang lahat ng tao’y pinahirapan ng gutom. May ilan na namatay sa kakulangan ng pagkain, at ang iba nama’y lumisan patungo sa malalayong lupain.
Verse 25
ततोऽहं स्वां समादाय पत्नीं क्षुत्क्षामगात्रिकाम् । अश्रुपूर्णमुखीं दीनां प्रस्खलन्तीं पदेपदे
Pagkaraan, isinama ko ang sarili kong asawa—ang katawan niya’y nangayayat sa gutom, ang mukha’y punô ng luha, kaawa-awa at natitisod sa bawat hakbang.
Verse 26
सौराष्ट्रं मनसि ध्यात्वा प्रस्थितस्तदनन्तरम् । सुभिक्षं लोकतः श्रुत्वा जीवनाय द्विजोत्तमाः
Itinanim ko sa isip ang Saurāṣṭra at agad na naglakbay—sapagkat narinig ko sa mga tao na sagana roon, upang kami’y mabuhay, O pinakadakila sa mga dalawang-ulit na isinilang.
Verse 27
क्रमेण गच्छमानोऽथ भिक्षान्नकृतभोजनः । आनर्तविषयं प्राप्तश्चमत्कारपुरांतिके
Dahan-dahan akong naglakbay, nabubuhay sa pagkaing nakukuha sa paghingi, at narating ko ang lupain ng Ānarta, malapit sa lungsod na tinatawag na Camatkāra.
Verse 28
तत्र रम्यं मया दृष्टं पद्मिनीखण्डमंडितम् । सरः स्वच्छोदकापूर्णं जलपक्षिभिरावृतम्
Doon ay nakita ko ang isang kaiga-igayang lawa, pinalamutian ng mga kumpol ng lotus—punô ng malinaw na tubig at napapaligiran ng mga ibong-tubig.
Verse 29
ततोऽहं तत्समासाद्य स्नातः शीतेन वारिणा । क्षुधार्तश्च तृषार्तश्च श्रमार्तश्च विशेषतः
Pagdating ko sa lawang iyon, naligo ako sa malamig nitong tubig—bagaman ako’y pinahihirapan ng gutom, pinapaso ng uhaw, at lalo na’y lupaypay sa pagod.
Verse 30
अथाहं भार्यया प्रोक्तो गृहाणेश जलाशयात् । जलजानि क्रयार्थाय येन स्यादद्य भोजनम्
Pagkaraan, sinabi sa akin ng aking asawa: “O mahal kong panginoon, tipunin mo ang mga lotong isinilang sa tubig mula sa imbakan na ito, upang maipagbili natin at magkaroon ng pagkain ngayong araw.”
Verse 32
ततो मया गृहीतानि पद्मानि द्विजसत्तमाः । विक्रयार्थं प्रभूतानि वाच्छमानेन भोजनम्
Kaya tinipon ko ang maraming lotus upang ipagbili, O pinakadakila sa mga dalawang-ulit na isinilang, na nagnanais sa gayon na makamtan ang pagkain.
Verse 33
चमत्कारपुरं प्राप्य ततोऽहं द्विजसत्तमाः । भ्रांतस्त्रिकेषु सर्वेषु चत्वरेषु गृहेषु च
Nang marating ko ang lungsod na tinatawag na Camatkārapura, O pinakamahusay sa mga Brahmana, gumala ako sa lahat ng dako—sa mga sangandaan, sa mga liwasan, at maging sa bawat bahay.
Verse 34
न कश्चित्प्रतिगृह्णाति तानि पद्मानि मानवः । मम भाग्यवशाल्लोको जातः क्रयपराङ्मुखः
Walang sinumang tumanggap sa mga lotus na iyon. Sa malas ng aking kapalaran, ang mga tao’y tumalikod sa pagbili.
Verse 35
अथ क्षुत्क्षामकण्ठस्य श्रांतस्य मम भास्करः । अस्ताचलमनुप्राप्तः संध्याकालस्ततोऽभवत्
Pagkatapos, habang ako—tuyot ang lalamunan sa gutom at pagod—ay nanghihina, ang araw ay lumapat sa bundok sa kanluran, at dumating ang takipsilim.
Verse 36
ततो वैराग्यमापन्नः सुप्तोऽहं भग्नमंदिरे । तानि पद्मानि भूपृष्ठे निधाय सह भार्यया
Pagkaraan, nang manaig ang pagwawalang‑pagkapit (vairagya), ako’y nakatulog sa isang wasak na templo, inilapag sa lupa ang mga lotus na iyon kasama ang aking asawa.
Verse 37
अथार्धरात्रे संप्राप्ते श्रुतो गीतध्वनिर्मया । ततश्च चिंतितं चित्ते जागरोऽयमसंशयम्
Nang sumapit ang hatinggabi, narinig ko ang tunog ng pag-awit; saka ko inisip sa puso: “Ito’y walang duda na isang banal na pagpupuyat (jāgara).”
Verse 38
तस्माद्गच्छामि चेत्कश्चित्पद्मान्येतानि मे नरः । मूल्येन प्रतिगृह्णाति भोजनं जायते ततः
Kaya ako’y pupunta; kung may lalaking tatanggap ng mga lotus na ito mula sa akin kapalit ng halaga, mula roon ay magkakaroon ng pagkain.
Verse 39
एवं विनिश्चयं कृत्वा पद्मान्यादाय सत्वरम् । सभार्यः प्रस्थितस्तत्र यत्र गीतस्य निःस्वनः
Matapos magpasya nang gayon, dali-dali kong kinuha ang mga lotus at, kasama ang aking asawa, nagtungo roon sa pinanggagalingan ng alingawngaw ng awit.
Verse 40
ततश्चायतने तस्मिन्प्राप्तोऽहं मुनिपुंगवाः । अपश्यं देवदेवेशं महाकालं प्रपूजितम् । अग्रस्थितैर्द्विजश्रेष्ठैर्जपगीतपरायणैः
Pagdating ko sa santuwaryong iyon, O pinakadakila sa mga pantas, nasilayan ko si Mahākāla—Panginoon ng mga panginoon ng mga deva—na marapat na sinasamba; at sa unahan ay nakatindig ang mga dakilang Brahmana, nakatuon sa japa at sa banal na pag-awit.
Verse 41
एके नृत्यं प्रकुर्वंति गीतमन्ये जपं परे । अन्ये होमं द्विजश्रेष्ठा धर्माख्यानमथापरे
May ilan ang sumayaw; ang iba’y umawit; ang ilan ay nag-japa, taimtim na pag-uulit ng mantra. Ang iba pa, O pinakadakila sa mga Brāhmaṇa, ay nagsagawa ng homa, at ang iba’y bumigkas ng mga aral at salaysay ng dharma.
Verse 42
ततः कश्चिन्मया पृष्टः क्रियते जागरोऽत्र किम् । क एते जागरासक्ता लोकाः कीर्तय मे द्रुतम्
Pagkaraan, nagtanong ako sa isang tao: “Bakit may pagdiriwang ng pagpupuyat sa gabi (jāgara) dito? Sino ang mga taong ito na deboto sa pagpupuyat? Sabihin mo sa akin agad.”
Verse 43
तेनोक्तमेष देवस्य महाकालस्य जागरः । क्रियते ब्राह्मणैर्भक्त्या उपवासपरायणैः
Sumagot siya: “Ito ang pagpupuyat na iniaalay sa Panginoong Mahākāla. Isinasagawa ito ng mga brāhmaṇa nang may bhakti, matatag sa pag-aayuno.”
Verse 44
अद्य पुण्यतिथिर्नाम वैशाखी पुण्यदा परा । यस्यामस्य पुरो भक्त्या नरः कुर्यात्प्रजागरम् । महाकालस्य देवस्य सौख्यं प्राप्नोत्यसंशयम्
“Ngayon ang banal na tithi na tinatawag na Vaiśākhī, na lubhang nagbibigay ng kabutihang-loob at gantimpalang espirituwal. Sa araw na ito, kung ang isang tao’y magpupuyat nang may debosyon sa harap ng Panginoong Mahākāla, tiyak na matatamo niya ang biyaya at kaginhawahan—walang pag-aalinlangan.”
Verse 45
संति पद्मानि मे यच्छ मूल्यमादाय भद्रक । भोजनार्थमहं दद्मि कलधौतपलत्रयम्
“Mayroon akong mga bulaklak na lotus; ibigay mo sa akin, mabuting ginoo, at tanggapin mo ang halaga nito. Para sa pagkain, magbibigay ako ng tatlong pala ng ginto.”
Verse 46
ततोऽवधारितं चित्ते मया ब्राह्मणसत्तमाः । पूजयामि महाकालं पद्मैरेतैः सुरेश्वरम्
Pagkaraan, nagpasiya ako sa aking puso, O pinakamainam sa mga brāhmaṇa: “Sa mga lotus na ito ay sasambahin ko si Mahākāla, ang Panginoon ng mga diyos.”
Verse 47
न मया सुकृतं किंचिदन्यदेहांतरे कृतम् । नियतं तेन संभूत इत्थंभूतोऽस्मि दुर्गतः
“Wala akong nagawang anumang kabutihang may gantimpala sa mga dating katawan. Tunay na dahil doon, naparito ako sa ganitong kalagayan—nalugmok ako sa kasawian.”
Verse 48
परं क्षुत्क्षामकंठेयं भार्या मे प्रियवादिनी । अन्नाभावान्न संदेहः प्रातर्यास्यति संक्षयम्
“Higit pang masahol, ang aking asawang malumanay magsalita—ang kanyang lalamunan ay tuyot at nanghihina sa gutom. Dahil sa kakulangan ng pagkain, walang duda, sa umaga’y manghihina siya nang husto.”
Verse 49
एवं चिंतयमानस्य मम सा दयिता ततः । प्रोवाच मधुरं वाक्यं विनयावनता स्थिता
Habang ako’y nag-iisip nang gayon, ang aking minamahal ay nagsalita ng marahang mga salita, nakatayo na nakayuko ang ulo sa pagpapakumbaba.
Verse 50
मा नाथ कुरु पद्मानां विक्रयं धनलोभतः । कुरुष्व च हितं वाक्यं यत्ते वक्ष्यामि सांप्रतम्
“Huwag, aking panginoon, ipagbili ang mga lotus dahil sa kasakiman sa salapi. Gawin mo ang tunay na makabubuti—pakinggan mo ang sasabihin ko ngayon.”
Verse 51
उपवासो बलाज्जातः सस्याभावादसंशयम् । अस्माकं जागरं चापि भविष्यति बुभुक्षया
Ang pag-aayuno ay dumating sa amin na tila sapilitan, walang alinlangan, sapagkat walang butil na pagkain. At ang aming pagpupuyat sa gabi ay mangyayari rin—dahil sa gutom mismo.
Verse 52
तत्रोभाभ्यां कृतं स्नानं दिवा सरसि शोभने । घर्मार्त्ताभ्यां श्रमार्त्ताभ्यां कृतदेवार्चनं तथा
Doon, silang dalawa ay naligo sa maghapon sa isang magandang lawa; at bagaman pinahihirapan ng init at pagod, nagsagawa rin sila ng pagsamba sa Diyos.
Verse 53
तस्माद्देवं महाकालं पूजयामोऽधुना वयम् । पद्मैरेतैः परं श्रेय आवयोर्येन जायते
Kaya nga, ngayon ay sambahin natin ang Diyos na Mahākāla. Sa pag-aalay ng mga lotus na ito, ang pinakamataas na kabutihan at mapalad na biyaya ay sisibol para sa ating dalawa.
Verse 54
राजोवाच । उभाभ्यामथ हृष्टाभ्यां पूजितोऽयं महेश्वरः । तैः पद्मैः सत्त्वमास्थाय कृत्वा पूजां द्विजोत्तमाः
Wika ng Hari: “O pinakamainam sa mga Brahmin, noon ay sinamba ng dalawa, na may galak sa puso, ang Maheśvara na ito. Sa mga lotus na iyon, taglay ang kadalisayan at katatagan, isinagawa nila ang pagsamba.”
Verse 55
क्षुत्पीडया समायाता नैव निद्रा कथंचन । स्वल्पापि मंदिरे चात्र स्थितयोर्हरसन्निधौ
Dahil sa pagdurusa ng gutom, hindi dumating sa amin ang tulog—kahit kaunti man—habang nananatili kami rito sa templo, sa mismong harapan ni Hara (Śiva).
Verse 56
ततः प्रभातसमये प्रोद्गते रविमंडले । मृतोऽहं क्षुधयाविष्टः स्थानेऽत्रैव द्विजोत्तमाः
Pagkaraan, sa bukang-liwayway, nang sumikat ang bilog ng araw, namatay ako rito mismo, nilamon ng matinding gutom—O pinakamahuhusay na Brahmin.
Verse 57
अथ सा दयिता मह्यं तदादाय कलेवरम् । हर्षेण महताविष्टा प्रविष्टा हव्यवाहनम्
Pagkatapos, ang aking minamahal, kinuha ang aking katawan at, puspos ng dakilang galak, pumasok sa apoy ng handog (apoy ng yajña).
Verse 58
तत्प्रभावादहं जातः कांतीनाथो महीपतिः । दशार्णाधिपतेः कन्या सापि जातिस्मरा सती
Dahil sa kapangyarihang iyon, isinilang ako bilang Kāṃtīnātha, isang haring namumuno sa lupa; at siya man ay isinilang na anak na babae ng panginoon ng Daśārṇa—banal at may alaala ng dating kapanganakan.
Verse 59
ततः स्वयंवरं प्राप्ता मां विज्ञाय निजं पतिम् । मयापि सैव विज्ञाय पूर्वपत्नी समाहृता
Pagkaraan, nang dumating siya sa svayaṃvara at nakilala ako bilang sarili niyang asawa, ako ang pinili niya; at ako rin, nang makilala siya bilang asawa sa nakaraang buhay, ay tinanggap at inangkin siya bilang kabiyak.
Verse 60
एतस्मात्कारणादस्य महाकालस्य जागरम् । वर्षेवर्षे च वैशाख्यां करोमि द्विजसत्तमाः
Dahil dito—O pinakamahuhusay na Brahmin—taun-taon sa buwan ng Vaiśākha ay isinasagawa ko ang pagpupuyat na debosyonal (jāgaraṇa) para kay Mahākāla.
Verse 61
अनया प्रियया सार्धं पुष्पधूपानुलेपनैः । पूजयित्वा महाकालं सत्यमेतन्मयोदितम्
Kasama ang minamahal na ito, matapos sambahin si Mahākāla sa pamamagitan ng mga bulaklak, insenso, at mga pabango/pamahid, ipinahahayag kong ito ang katotohanan.
Verse 62
कृतो विप्रा मया त्वेष स तदा रात्रिजागरः । यथाप्येतत्फलं जातं देवस्यास्य प्रभावतः
O mga Brahmin, tunay ngang isinagawa ko noon ang pagpupuyat sa gabi; at sa gayon naganap ang bungang ito—sa bisa ng kapangyarihan ng mismong diyos na ito.
Verse 63
अधुना श्रद्धया युक्तो यथोक्तविधिना ततः । यत्करोमि न जानामि किं मे संयच्छते फलम्
Ngayon, taglay ang pananampalataya at sumusunod sa itinakdang paraan, ginagawa ko ito; ngunit hindi ko nalalaman kung anong bunga ang ipagkakaloob nito sa akin.
Verse 64
एतद्वः सर्वमाख्यातं मया सत्यं द्विजोत्तमाः । येन सत्येन तेनैष महाकालः प्रसीदतु
O mga pinakadakila sa mga dalawang-ulit na isinilang, isinalaysay ko sa inyo ang lahat ng ito nang tapat. Sa bisa ng katotohanang iyon, nawa’y malugod si Mahākāla.
Verse 65
सूत उवाच । एतच्छ्रुत्वा द्विजश्रेष्ठा विस्मयोत्फुल्ललोचनाः । प्रचक्रुर्जपतेस्तस्य साधुवादाननेकशः
Sinabi ni Sūta: Nang marinig ito, ang mga pangunahing brāhmaṇa—nakadilat ang mga mata sa pagkamangha—ay paulit-ulit na naghandog ng maraming papuri sa haring iyon, ang tagapagbigkas ng japa.
Verse 66
ब्राह्मणा ऊचुः । सत्यमुक्तं महीपाल त्वयैतदखिलं वचः । महाकालप्रसादेन न किंचिद्दुर्लभं भुवि
Sinabi ng mga brāhmaṇa: Tunay ang iyong sinabi, O hari—ang buong salaysay na ito. Sa biyaya ni Mahākāla, walang anumang mahirap makamtan sa lupa.
Verse 67
तस्माद्विशेषतः सर्वे वर्षेवर्षे वयं नृप । करिष्यामोऽस्य देवस्य श्रद्धया रात्रिजागरम्
Kaya nga, O hari, kaming lahat—lalo na—ay magsasagawa taon-taon, nang may pananampalataya, ng pagbabantay at pagpupuyat magdamag para sa diyos na ito.
Verse 68
ततः स पार्थिवस्ते च सर्व एव द्विजातयः । प्रचक्रुर्जागरं तस्य महाकालस्य संनिधौ
Pagkaraan, ang haring iyon at ang lahat ng mga dvijāti (dalawang ulit na isinilang) ay nagsagawa ng pagpupuyat sa mismong harapan ni Mahākāla.
Verse 69
विशेषाद्धर्षसंयुक्ता विविधैर्गीतवादनैः । धर्माख्यानैश्च नृत्यैश्च वेदोच्चारैः पृथग्विधैः । तदारभ्य नृपाः सर्वे प्रचक्रुर्विस्मयान्विताः
Sa natatanging galak, sa iba’t ibang awit at tugtugin—sa mga salaysay ng dharma, sa mga sayaw, at sa sari-saring pagbigkas ng mga Veda—mula noon, ang lahat ng mga hari ay patuloy na nagsagawa nito, puspos ng pagkamangha.
Verse 70
ततः प्रभाते विमले समुत्थाय स भूपतिः । पूजयित्वा महाकालं तांश्च सर्वान्द्विजोत्तमान् । अनुज्ञाप्य ययौ हृष्टः ससैन्यः स्वपुरं प्रति
Pagkatapos, sa dalisay na umaga, bumangon ang hari; matapos sambahin si Mahākāla at parangalan ang lahat ng pinakadakilang brāhmaṇa, at matapos magpaalam, siya’y umalis na masaya kasama ang kanyang hukbo patungo sa sariling lungsod.
Verse 71
ततः कालेन संप्राप्य देहान्तं स महीपतिः । संप्राप्तः परमं स्थानं जरामरणवर्जितम्
Pagkaraan, sa takdang panahon, nang dumating sa wakas ang kanyang katawan, ang haring iyon ay nakamtan ang kataas-taasang tahanan—malaya sa pagtanda at kamatayan.
Verse 72
एतद्वः सर्वमाख्यातं महाकालसमुद्भवम् । माहात्म्यं ब्राह्मण श्रेष्ठाः सर्वपातकनाशनम्
Kaya nga, isinalaysay ko sa inyo nang buo ang māhātmya na nagmula kay Mahākāla, O pinakamainam na mga brāhmaṇa—isang kaluwalhatiang pumupuksa sa lahat ng kasalanan.
Verse 210
राजोवाच । रहस्यं परमं चैव यत्पृष्टोऽहं द्विजोत्तमाः । युष्माभिः कीर्तयिष्यामि तथाप्यखिलमेव हि
Sinabi ng Hari: “O pinakamainam sa mga dvija, yamang tinanong ninyo ako tungkol sa kataas-taasang lihim na ito, ipahahayag ko ito sa inyo—tunay, isasalaysay ko ang lahat nang ganap.”