Adhyaya 121
Nagara KhandaTirtha MahatmyaAdhyaya 121

Adhyaya 121

Isinalaysay ni Sūta ang pangyayaring naganap sa kabundukang Vindhya: ang Devī ay nagsagawa ng mahigpit na tapas, pinigil ang mga pandama at nagmuni-muni kay Maheśvara. Habang tumitindi ang kanyang austeridad, lalo ring sumisiklab ang kanyang tejas at kagandahan; kaya’t iniulat ng mga tiktik ni Mahīṣa ang isang pambihirang dalagang asceta. Dahil sa pagnanasa, lumapit si Mahīṣa kasama ang hukbo at sinubukang hikayatin siya—nag-alok ng paghahari at pag-aasawa—ngunit ipinaliwanag ng Devī ang kanyang banal na layunin: wakasan ang panganib na dulot niya. Sumiklab ang labanan: sinugatan ng Devī si Mahīṣa, pinangalat ang kanyang mga kawal sa pamamagitan ng mga palaso, at sa isang nakapanghihilakbot na halakhak ay nagpakita ng mga katuwang na pangkat-mandirigma na lumipol sa mga asura. Sumugod si Mahīṣa; sumakay ang Devī sa kanya sa digmaan, at ang kanyang leon ang pumigil at nagpaalipin sa kanya, kaya’t hinimok ng mga Deva ang agarang pagpatay. Tinaga niya ang makapal na leeg ni Mahīṣa sa pamamagitan ng tabak, at nagalak ang mga Deva. Pagkaraan, lumitaw ang pagsusumamo: pinuri ni Mahīṣa ang Devī, iginiit na napalaya siya sa isang sumpa, at humingi ng awa. Nagbabala ang mga Deva sa panganib sa kaayusan ng sanlibutan; kaya’t nagpasya ang Devī na hindi na siya papatayin muli, kundi pananatiliin siyang supil at nakagapos bilang walang hanggang pagpigil. Ipinahayag ng mga Deva ang magiging katanyagan niya bilang Vindhyavāsinī at itinuro ang pagsamba—lalo na sa mga araw ng maliwanag na kalahati ng Aśvina—na nagdudulot ng proteksiyon, kalusugan, at tagumpay; nagwakas ang kabanata sa pagbabalik ng kaayusan at sa mga gantimpala ng darśana at pagdiriwang ng mga hari.

Shlokas

Verse 2

सूत उवाच । देवानां तद्वचः श्रुत्वा ततः सा परमेश्वरी । प्रोवाच वाहनं किंचिद्देवा यच्छतु मे द्रुतम् । ततः सिंहं ददौ गौरी यानार्थं विकृताननम् । तमारुह्य प्रतस्थे सा ततो विंध्यं नगं प्रति

Sinabi ni Sūta: Nang marinig ang mga salita ng mga diyos, nagsalita ang Kataas-taasang Diyosa: “Magmadali kayong maglaan sa akin ng isang sasakyang masasakyan.” Pagkaraan, ipinagkaloob ni Gaurī ang isang leon na may nakapanghihilakbot na anyo bilang kanyang sasakyan. Pagsakay niya rito, tumulak siya patungo sa Bundok Vindhya.

Verse 3

तस्यैकं शृंगमास्थाय रम्यं श्रेष्ठद्रुमान्वितम् । फलपुष्पसमाकीर्णं लतामंडपमंडितम्

Narating niya ang isang marikit na tuktok ng bundok na iyon, hitik sa mahuhusay na punongkahoy; nagkalat ang mga bunga at bulaklak, at pinapaganda ng mga silong na nababalutan ng baging.

Verse 4

ततस्तपोऽकरोत्साध्वी तीव्रव्रतपरायणा । संयम्येन्द्रियवर्गं स्वं ध्यायमाना महेश्वरम्

Pagkaraan, ang banal at marangal na dalaga ay nagsagawa ng matinding pag-aayuno at pagtitika, lubos na nakatuon sa mahigpit na panata; pinigil niya ang mga pandama at nagmuni-muni kay Maheśvara (Śiva).

Verse 5

यथायथा तपोवृद्धिस्तस्याः सञ्जायते द्विजाः । तथा रूपं च कांतिश्च शरीरे प्रतिवर्धते

O mga ipinanganak na makalawa, habang lalo pang lumalago ang kanyang pagtitika, gayundin ay lalo ring sumisidhi sa kanyang katawan ang kagandahan at ningning.

Verse 6

एतस्मिन्नंतरे प्राप्तास्तत्र दैत्येशकिंकराः । ते तां दृष्ट्वा व्रतोपेतामत्यद्भुतवपुर्ध राम् । गत्वा प्रोचुः स्वनाथस्य महिषस्य दुरात्मनः

Samantala, dumating doon ang mga alipin ng panginoon ng mga daitya. Nang makita nila siyang may panata at may katawang lubhang kagila-gilalas, sila’y umalis at isinumbong ito sa kanilang pinuno, ang masamang si Mahiṣa.

Verse 7

चारा ऊचुः । भ्रममाणैर्धरापृष्ठे दृष्टाऽपूर्वा कुमारिका । विन्ध्याचलेऽद्य चास्माभिर्भुजैर्द्वादशभिर्युता । नानाशस्त्रधरैर्दीप्तैश्चर्मच्छादितगात्रका

Wika ng mga espiya: “Habang kami’y gumagala sa ibabaw ng daigdig, ngayong araw sa Bundok Vindhya ay nakita namin ang isang dalagang di pa kailanman nasaksihan—may labindalawang bisig, may hawak na maraming makinang na sandata, at ang kanyang mga sangkap ay nababalutan ng balat.”

Verse 8

न देवी न च गन्धर्वी नासुरी नागकन्यका । तादृग्रूपा पुराऽस्माभिः काचिद्दृष्टा नितम्बिनी

“Hindi siya isang diyosa, ni isang dalagang Gandharva, ni isang Asurī, ni isang prinsesang Nāga. Kailanman ay wala pa kaming nakitang babae na may anyong ganyan.”

Verse 9

न विद्मो यन्निमित्तं सा तपश्चक्रे यशस्विनी । स्वर्गकामाऽर्थकामा वा पतिकामाथ वा विभो

“Hindi namin nalalaman kung sa anong dahilan nagsagawa ng matinding pag-aayuno at pagninilay ang marangal na iyon—kung hangad ba niya ang langit, ang yaman, o ang isang asawa, O panginoon.”

Verse 10

सूत उवाच । तेषां तद्वचनं श्रुत्वा महिषो दानवाधिपः । कामदेव वशं प्राप्तः श्रवणादपि तत्क्षणात्

Sinabi ni Sūta: Nang marinig ang kanilang ulat, si Mahiṣa, ang panginoon ng mga dānava, ay agad na napasailalim sa kapangyarihan ni Kāmadeva—sa mismong sandali, kahit sa pagdinig lamang.

Verse 11

ततस्तानग्रतः कृत्वा सैन्येन महता न्वितः । जगाम कौतुकाविष्टो यत्रास्ते सा तु कन्यका

Pagkaraan, inilagay niya sila sa unahan at, kasama ang isang malaking hukbo, ay nagpunta—dinadala ng matinding pag-uusisa—sa pook na tinutuluyan ng dalaga.

Verse 12

यथा मृत्युकृते मन्दः शृगालः सिंहवल्लभाम् । वने सुप्तां सुविश्वस्तां सर्वथाप्य कुतोभयाम्

Gaya ng hangal na asong-gubat na humahakbang tungo sa sariling kamatayan, lumalapit sa minamahal ng leon—natutulog sa gubat, lubos ang tiwala at ganap na walang takot—gayon din siya sumulong.

Verse 13

तस्याः संदर्शनादेव ततः कामशरैर्हतः । स दानवप्रधानश्च तत्क्षणादेव सद्द्विजाः

O mga mararangal na dalawang-ulit-isinilang, sa pagtanaw pa lamang sa kanya, ang pinuno ng mga dānava ay agad na tinamaan at napabagsak ng mga palaso ni Kāma.

Verse 14

अथ प्राह प्रियं वाक्यमेकाकी तत्पुरःस्थितः । धृत्वा दूरतरेसैन्यं तस्या रूपेण मोहितः

Pagkaraan, tumindig siyang mag-isa sa harap niya—iniwang malayo ang kanyang hukbo—nabihag ng kanyang kagandahan, at nagsalita ng mga salitang kaaya-aya.

Verse 15

विरुद्धं यौवनस्यैतद्व्रतं ते चारुहासिनि । तस्मादेतत्परित्यक्त्वा त्रैलोक्यस्वामिनी भव

“O ikaw na may magandang ngiti, ang panatang ito ay salungat sa kabataan. Kaya iwan mo ito at maging reyna, panginoon ng tatlong daigdig.”

Verse 16

अहं हि महिषो नाम दानवेन्द्रो यदि श्रुतः । मया येन सहस्राक्षो द्वन्द्वयुद्धे विनिर्जितः

“Ako nga si Mahiṣa, ang panginoon ng mga dānava, kung narinig mo na ang aking pangalan—ako ang tumalo kay Indra na may sanlibong mata sa isang tunggalian.”

Verse 22

अहं तव वधार्थाय निर्मिता विबुधोत्तमैः । तस्मात्त्वां नाशयिष्यामि स्मरेष्टं यद्धृदि स्थितम्

Ako’y nilikha ng mga pinakadakilang diyos upang maging sanhi ng iyong pagkapuksa. Kaya wawasakin kita, pati ang anumang minimithing mahal na nakabaon sa iyong puso.

Verse 23

महिष उवाच । यद्येवं तद्वरारोहे युक्ता स्याच्च कुमारिका । प्रार्थनीया भवेदत्र सर्वेषां प्राणिनां यतः

Wika ni Mahiṣa: “Kung gayon, O may magandang balakang, nararapat na ikaw ay maging isang dalaga—na hinahanap at dinadalanginan dito ng lahat ng nilalang.”

Verse 24

स्वर्गार्थं क्रियते धर्मस्तपश्च वरवर्णिनि । येन भोगाः प्रभुञ्जंति ये दिव्या ये च मानुषाः

O napakagandang binibini, ang dharma at pag-aayuno/pagtitika ay isinasagawa alang-alang sa langit; sa pamamagitan nito natatamo ang mga kaluguran, maging makalangit man o pantao.

Verse 25

तस्माद्देहि ममात्मानं गांधर्वेण सुशोभने । विवाहेन यतोऽन्येषां स प्रधानः प्रकीर्तितः

Kaya, O nagniningning na kagandahan, ibigay mo ang iyong sarili sa akin sa kasalang Gāndharva; sapagkat sa iba’t ibang anyo ng pag-aasawa, iyon ang ipinahahayag na pinakadakila.

Verse 26

एवं प्रवदतस्तस्य सा देवी क्रोधमूर्छिता । तद्वक्त्रांतं समुद्दिश्य शरं चिक्षेप स क्षणात्

Habang siya’y nagsasalita nang gayon, ang Diyosa’y nalunod sa poot; at sa isang kisapmata, inihagis niya ang palaso, tinudla ang sulok ng bibig nito.

Verse 27

विवेश वदनं तस्य वल्मीकं पन्नगो यथा । अथ तैर्मार्गगणैर्विद्धः स वक्त्रांतान्नदंस्ततः

Pumasok ito sa kanyang bibig tulad ng isang ahas na pumapasok sa punso. Pagkatapos, na tinusok ng mga tagapaglingkod ni Mārgā, sumigaw siya mula sa gilid ng kanyang bibig.

Verse 28

सुस्राव रुधिरं भूरि गैरिकं पर्वतो यथा । ततः कोपपरीतात्मा निवृत्त्याथ शनैः शनैः

Ang dugo ay dumaloy mula sa kanya nang sagana, tulad ng pulang oker na umaagos mula sa isang bundok. Pagkatapos, ang kanyang isip ay nababalot ng galit, siya ay umatras nang dahan-dahan, hakbang-hakbang.

Verse 29

स्वसैन्यं त्वरितो भेजे कामेन च वशी कृतः । प्रोवाच सैनिकान्सर्वान्दुष्टा स्त्रीयं प्रगृह्यताम् । यथा न त्यजति प्राणान्प्रहारैर्जर्जरीकृता

Nadaig ng pagnanasa, mabilis siyang bumaling sa kanyang sariling mga puwersa at inutusan ang lahat ng mga sundalo: "Dakpin ang masamang babaeng iyon! Hampasin siya nang paulit-ulit, hanggang sa—wasak sa mga suntok—siya ay hindi mamatay."

Verse 30

एषा मम न सन्देहः प्रिया भार्या भविष्यति । यदि नो शस्त्रपातेन पंचत्वमुपयास्यति

"Dito ay wala akong pag-aalinlangan: siya ay magiging aking minamahal na asawa—kung hindi lamang siya, sa pamamagitan ng pagbagsak ng mga sandata, ay mamatay."

Verse 32

एतस्मिन्नंतरे देवी सा दृष्ट्वा तानुपस्थितान् । युद्धाय कृतसंकल्पांस्तर्जतश्च मुहुर्मुहुः

Samantala, ang Diyosa, nang makita silang nagtipon—desidido para sa labanan—ay paulit-ulit silang sinaway at hinamon.

Verse 33

ततस्तु लीलया देवी मुक्ता तीक्ष्णान्महाशरान् । तान्सर्वांस्ताडयामास सर्वमर्मसु तत्क्षणात्

Pagkaraan, na wari’y sa banal na paglalaro, pinakawalan ng Diyosa ang matatalim at makapangyarihang mga palaso, at agad niyang tinamaan silang lahat sa kanilang mahahalagang bahagi.

Verse 34

अथ तीक्ष्णैः शरैर्दैत्या निहता दानवास्तथा । एके पंचत्वमापन्ना गताश्चान्य इतस्ततः

Tinamaan ng mga matatalim na palaso, nabuwal ang mga daitya at dānava: ang ilan ay namatay, at ang iba’y nagsitakas sa iba’t ibang dako.

Verse 35

ततः सैन्यं समालोक्य तद्भग्नं च तया रणे । कोपाविष्टस्ततो दैत्यः स्वयं तां समुपाद्रवत्

Pagkatapos, nang makita niyang wasak ang kanyang hukbo sa digmaan dahil sa kanya, ang daitya ay nilamon ng poot at siya mismo ang sumugod sa Diyosa.

Verse 36

यच्छञ्छृंगप्रहारांश्च तस्याः शतसहस्रशः । गर्जितं विदधच्चोग्रं शारदाभ्रसमं मुहुः

Pinagbagsakan niya ang Diyosa ng daan-daang libong hampas ng sungay, at paulit-ulit na umatungal nang nakapangingilabot, na parang nagkakapal na ulap ng taglagas.

Verse 37

एतस्मिन्नंतरे देवी साट्टहासकृतस्वना । त्रैलोक्यविवरं सर्वं यच्छब्देन प्रपूरितम्

Sa sandaling iyon, ang Diyosa ay nagpalabas ng malakas na halakhak; at sa tunog na iyon, napuno ang bawat siwang at kalawakan ng tatlong daigdig.

Verse 38

एवं तस्या हसंत्याश्च वक्त्रान्तादथ निर्ययुः । पुलिंदाः शबरा म्लेछास्तथान्येऽरण्यवासिनः

Nang siya’y tumawa nang gayon, mula sa loob ng kanyang bibig ay lumabas ang mga Pulinda, Śabara, Mleccha, at iba pang naninirahan sa gubat.

Verse 39

शकाश्च यवनाश्चैव शतशश्तु वपुर्धरा । वर्म स्थगितगात्राश्च यमदूता इवापरे

At lumitaw din ang mga Śaka at Yavana—daan-daan—na ang mga katawan ay nababalutan ng baluti, na wari’y mga sugo ni Yama.

Verse 41

देव्युवाच । एतानस्य सुदुष्टस्य सैनिकान्बलगर्वितान् । सूदयध्वं द्रुतं वाक्यादस्मदीयाद्यथेच्छया

Wika ng Diyosa: “Agad ninyong pabagsakin ang mga kawal ng lubhang masamang iyon—yaong mga namamaga sa yabang ng lakas—sa sandaling marinig ang aking utos, ayon sa inyong pagnanais sa tapat na paglilingkod sa akin.”

Verse 42

अथ ते तद्वचः श्रुत्वा वल्गंतोऽसिधनुर्द्धराः । दैतेयबलमुद्दिश्य दुद्रुवुर्वेगमाश्रिताः

Pagkarinig sa kanyang salita, ang mga mandirigmang iyon—humahampas ng espada at may tangan na pana—ay lumundag at sumugod nang ubod-bilis patungo sa hukbo ng Daitya.

Verse 43

ततस्तेषां महद्युद्धं मिथो जज्ञे सुदारुणम् । नात्मीयं न परं तत्र केनचिज्ज्ञा यते क्वचित्

Pagkatapos, sumiklab sa pagitan nila ang isang napakalaki at ubod-lupit na labanan. Doon, walang sinuman ang malinaw na makakakilala sa anumang sandali kung sino ang ‘kakampi’ at sino ang ‘kabila’.

Verse 44

अथ ते दानवाः सर्वे योधैर्देवीसमुद्भवैः । भग्ना व्यापादिताश्चान्ये प्रहारैर्जर्जरीकृताः

Pagkaraan, ang lahat ng mga Dānava ay nabasag at nagkawatak-watak sa kamay ng mga mandirigmang isinilang mula sa Diyosa; ang ilan ay napatay, at ang iba’y binugbog ng sunod-sunod na hampas hanggang madurog at mabali.

Verse 45

ततो भग्नं बलं दृष्ट्वा महिषः क्रोधमूर्छितः । तामुवाच क्रुधा देवीं वचनैः परुषाक्षरैः

Nang makita niyang wasak ang kanyang hukbo, si Mahiṣa ay nalugmok sa matinding poot; galit niyang hinarap ang Diyosa at nagsalita ng mga salitang mabagsik at mapanakit.

Verse 46

आः पापे स्त्रीति मत्वाद्य न हतासि मया युधि । तस्मात्पश्य प्रहारं मे तत्त्वं बुध्यसि नान्यथा

“Ah, ikaw na makasalanan! Dahil inakala kong ‘babae ka lamang,’ hindi kita pinatay sa labanan. Kaya masdan mo ngayon ang aking hampas—mauunawaan mo ang katotohanan, at wala nang iba pang paraan.”

Verse 47

एवमुक्त्वा विशेषेण प्रहारान्स विचिक्षिपे । विषाणाभ्यां महावेगो भर्त्सयानो मुहुर्मुहुः

Pagkasabi nito, sunod-sunod niyang inihagis ang mababangis na hampas; taglay ang matinding bilis, paulit-ulit siyang nananakot at sumusuwag gamit ang kanyang dalawang sungay.

Verse 48

ततोऽभ्याशगतं दृष्ट्वा सा देवी दानवं च तम् । आरुरोहाथ वेगेन पृष्ठिदेशेन कोपतः

Pagkaraan, nang makita ng Diyosa na lumalapit ang Dānava, nag-alab ang kanyang poot; at sa biglang bilis at lakas, siya’y sumampa sa likod nito.

Verse 49

ततश्चुक्रोश दैत्योऽसौ व्योममार्गं समाश्रितः । पृष्ठ्यास्तलेन निर्भिन्नो रुधिरौघपरिप्लुतः

Pagkatapos ay sumigaw ang Daitya na iyon at lumipad patungo sa himpapawid; nasugatan ang kanyang likuran at siya ay naligo sa agos ng dugo.

Verse 50

एतस्मिन्नंतरे सिंहः स तस्या ज्योतिसंभवः । जग्राह पश्चिमे भागे दंष्ट्राग्रैर्निशितैः क्रुधा

Sa sandaling iyon, ang kanyang leon—na isinilang mula sa kanyang nagniningning na enerhiya—ay sinunggaban siya mula sa likuran gamit ang matatalim na pangil nang may galit.

Verse 51

ततो निश्चलतां प्राप्तः पादाक्रांतश्च दानवः । अकरोद्भैरवान्नादान्न शक्तश्चलितुं पदम्

Pagkatapos ang Danava, na naipit sa ilalim ng Kanyang paa, ay naging ganap na hindi makagalaw. Siya ay nagpakawala ng mga nakakatakot na ungol, ngunit hindi siya makahakbang kahit isa.

Verse 52

एतस्मिन्नंतरे प्राप्ताः सर्वे देवाः सवासवाः । व्योमस्थास्तां तदा प्रोचुर्देवीं हर्षसमन्विताः

Sa sandaling iyon, ang lahat ng mga diyos—kasama si Indra—ay dumating at, nakatayo sa himpapawid, ay masayang nagsalita sa Diyosa.

Verse 53

एतस्य शिरसश्छेदं शीघ्रं कुरु सुरेश्वरि । खङ्गेनानेन तीक्ष्णेन यावन्नो याति चान्यतः

“O Reyna ng mga diyos, mabilis mong pugutan ang kanyang ulo gamit ang matalim na espadang ito—bago siya makatakas sa ibang lugar.”

Verse 54

सा श्रुत्वा वचनं तेषां देवी कोपसमन्विता । खड्गं व्यापारयामास कंठे तस्यातिपीवरे

Nang marinig ang kanilang mga salita, ang Diyosa—puspos ng banal na poot—ay iwinasiwas ang Kanyang tabak sa napakakapal na leeg niya.

Verse 55

स तेन खड्गघातेन कंठः पीनोऽपि निष्ठुरः । द्विधा जज्ञेऽथ दैत्यस्य दधत्तुष्टिं दिवौकसाम्

Sa hampas ng tabak na iyon, ang leeg ng demonyo—bagama’t makapal at matigas—ay nahati sa dalawa, at ikinatuwa ng mga nananahan sa langit.

Verse 56

द्वादशार्कप्रतीकाशो वक्त्रांतश्चर्मखड्गधृक् । भर्त्सयंस्तां महादेवीं खड्गोद्यतकरां तदा । खड्गं व्यापारयन्गात्रे तस्या बालार्कसन्निभम्

Nagniningning na wari’y labindalawang araw, tangan ang kalasag at tabak, nilait niya ang Dakilang Diyosa habang Siya’y nakatindig na nakataas ang tabak; saka niya iwinasiwas ang talim sa Kanyang katawan na kumikislap na parang sumisikat na araw.

Verse 57

ततः केशेषु चाधाय यावत्तस्यापि चिक्षिपे । प्रहारं गात्रनाशाय तावदूचे स दानवः

Pagkaraan, sinunggaban niya ang buhok (Niya); at nang ihahagis na niya ang hampas na wawasak sa Kanyang katawan, nagsalita ang dānava.

Verse 58

दानव उवाच । जय देवि जयाचिंत्ये जय सर्वसुरेश्वरि । जय सर्वगते देवि जय सर्वजनप्रिये

Wika ng dānava: “Tagumpay sa Iyo, O Diyosa—tagumpay, O Di-maaarok! Tagumpay, Soberana ng lahat ng mga diyos! Tagumpay, O Diyosang sumasaklaw sa lahat! Tagumpay, Minamahal ng lahat ng nilalang!”

Verse 59

जय कामप्रदे नित्यं जय त्रैलोक्यसुन्दरि । जय त्रैलोक्य रक्षार्थमुद्यते ह्यकुतोभये

Tagumpay magpakailanman sa Iyo, Tagapagkaloob ng mga biyaya! Tagumpay, Kagandahan ng tatlong daigdig! Tagumpay sa Iyo na bumabangon upang ipagtanggol ang tatlong daigdig—O Walang-takot!

Verse 60

जय देवि कृतानंदे जय दैत्यविनाशिनि । जय क्लेशच्छिदे कांते जयाभक्तविमोहदे

Tagumpay, O Diyosa na nagbubukal ng ligaya! Tagumpay, tagapuksa ng mga asura! Tagumpay, tagaputol ng mga pighati, O minamahal! Tagumpay, Ikaw na nagpapalito sa mga walang debosyon!

Verse 62

तस्मात्कुरु प्रसादं मे प्राणान्रक्ष दयां कुरु । प्रणतस्य सुदीनस्य हीनस्य च विशेषतः

Kaya nga, ipagkaloob Mo sa akin ang Iyong biyaya; ingatan Mo ang aking buhay at ibuhos ang habag—lalo na sa akin na yumukod na sumasamba, lubhang abang, at hamak na nalugmok.

Verse 63

अहं दुर्वाससा शप्तो हिरण्याक्षसुतो बली । महिषत्वं समानीतस्त्वया देवी विमोक्षितः

Ako si Bali, anak ni Hiraṇyākṣa, na isinumpa ni Durvāsas. Dinala sa kalagayang maging kalabaw, ngunit pinalaya Mo ako, O Diyosa.

Verse 64

तस्माद्दर्पः प्रमुक्तोऽद्य मया दानवसंभवः । किंकरत्वं प्रयास्यामि सांप्रतं ते सुरेश्वरि

Kaya nga, ngayon ay iniwaksi ko na ang pagmamataas na mula sa aking likas na Dānava. Ngayon, O Ginang ng mga diyos, papasok ako sa Iyong paglilingkod bilang Iyong tagapaglingkod.

Verse 65

जय सर्वगते देवि सर्वदुष्टविनाशिनि

Tagumpay sa Iyo, O Diyosa na sumasaklaw sa lahat, tagapuksa ng bawat kasamaan!

Verse 66

इति तस्य वचः श्रुत्वा कृपणं सा सुरेश्वरी । कृपाविष्टाऽब्रवीद्वाक्यं ततो व्योमस्थितान्सुरान्

Nang marinig ang kanyang kaawa-awang pananalita, ang Reyna ng mga diyos ay napukaw ng habag. Pagkaraan, puspos ng awa, nagsalita Siya sa mga diyos na nasa himpapawid.

Verse 67

किं करोमि दया जाता ममैनं प्रति हे सुराः । तस्मान्नाहं हनिष्यामि दानवं दीनजल्पकम्

Ano ang magagawa ko? O mga diyos, sumibol sa akin ang habag para sa kanya. Kaya hindi ko papatayin ang Dānava na ito na nagsasalita nang kaawa-awa.

Verse 68

विमुखं खड्गशस्त्रं च तवास्मीति प्रवादिनम् । अपि मे पितृहंतारं न हन्यां रिपुमाहवे

Kahit siya’y tumalikod na may tabak at sandata, ngunit nagsasabing, ‘Ako’y sa Iyo,’ hindi ko papatayin ang kaaway sa digmaan—kahit siya pa ang pumatay sa aking ama.

Verse 69

देवा ऊचुः । न चेदसि च देवेशि त्वमेनं दानवाधमम् । नाशयिष्यति तत्कृत्स्नं त्रैलोक्यं सचराचरम्

Wika ng mga diyos: Kung hindi Mo siya lilipulin, O Diyosa ng mga diyos, ang pinakamasamang Dānava na ito, wawasakin niya ang buong tatlong daigdig, kasama ang lahat ng gumagalaw at di-gumagalaw.

Verse 70

एष व्यर्थःश्रमः सर्वस्तथास्माकं भविष्यति । तव संभूतिसंभूतस्तव क्लेशस्तथाऽखिलः

Ang lahat ng pagsisikap na ito ay magiging walang saysay para sa amin. At ang bawat pagdurusa mo ay muling lilitaw—isinilang mula sa muling pagbangon ng kapangyarihan niya.

Verse 71

देव्युवाच । नाहमेनं हनिष्यामि त्यजिष्यामि तथाऽमराः । एनं कचग्रहं कृत्वा धारयिष्यामि सर्वदा

Wika ng Diyosa: “O mga Walang-kamatayan, hindi ko siya papatayin, ni hindi ko siya iiwan. Hahawakan ko siya sa buhok at pananatilihin ko siyang gayon magpakailanman.”

Verse 72

देवा ऊचुः । साधुसाधु महाभागे युक्तमुक्तं त्वया वचः । एतद्धि युज्यते कर्तुं कालेऽस्मिंस्त्रिदशेश्वरि

Nagsalita ang mga Deva: “Mabuti, mabuti, O pinagpala! Ang iyong mga salita ay angkop at may katuwiran. Tunay, sa panahong ito, O Reyna ng Tatlumpung Diyos, ito ang nararapat gawin.”

Verse 73

सांप्रतं मर्त्यलोके त्वं रूपमेतत्समाश्रिता । शस्त्रोद्यतकरा रौद्रा महिषोपरि संस्थिता

Ngayon, sa daigdig ng mga mortal, tinanggap mo ang mismong anyong ito—mabangis, nakataas ang mga sandata sa iyong mga kamay, at nakaluklok sa ibabaw ng kalabaw.

Verse 74

अवाप्स्यसि परां पूजां दुर्लभा ममरैरपि । यस्त्वामेतेन रूपेण संस्थितां पूजयिष्यति

Makakamtan mo ang kataas-taasang pagsamba—na bihira kahit sa mga Walang-kamatayan—kapag may taong sumamba sa iyo habang ikaw ay nananatili sa anyong ito.

Verse 75

त्वमस्य संगतो भावि विख्याता विंध्यवासिनी । किं ते वा बहुनोक्तेन शृणु संक्षेपतो वचः

Ikaw ay mauugnay sa pook na ito at magiging tanyag bilang Vindhyavāsinī. Ngunit ano ang saysay ng mahabang salita? Dinggin mo ang buod ng aking wika.

Verse 76

अस्मदीयं परं तथ्यं सर्वलोकहितावहम् । पार्थिवानां त्वदायत्तं बलं देवि भविष्यति

Ang aming kataas-taasang katotohanan ay para sa kapakanan ng lahat ng daigdig. O Devī, ang lakas ng mga hari ay magiging nakasalalay sa iyo.

Verse 77

युद्धकाले समुत्पन्ने भक्तानां नात्र संशयः । प्रस्थानं वा प्रवेशं च यः करिष्यति मानवः

Kapag sumapit ang panahon ng digmaan, sa mga deboto ay walang pag-aalinlangan. Sinumang tao na maglalakbay—o papasok (sa isang dako o gawain)…

Verse 78

त्वां स्मृत्वा प्रणिपत्याथ पूजयित्वा विशेषतः । तस्य संपत्स्यते सिद्धिः सर्वकृत्येषु सर्वदा । इह कापुरुषस्यापि किं पुनः सुभटस्य च

Sa pag-alaala sa iyo, pagyukod at pagpapatirapa, at pagsamba sa iyo nang may natatanging debosyon—ang taong iyon ay magkakamit ng tagumpay sa lahat ng gawain, sa lahat ng panahon. Kung totoo ito kahit sa duwag dito, lalo na sa matapang na mandirigma!

Verse 79

आश्विनस्य सिते पक्षे नवम्यां चाष्टमीदिने । पूजयिष्यति यो मर्त्त्यस्त्वां सद्भक्तिसमन्वितः

Sa maliwanag na kalahati ng buwan ng Āśvina—sa ikasiyam at sa ikawalong araw—sinumang mortal na sasamba sa iyo na may tunay na debosyon…

Verse 80

तस्य संवत्सरं यावत्समग्रं सुरसुन्दरि । न भविष्यति वै रोगो न भयं न पराभवः । नापमृत्युर्न चौरादि समुद्भूत उपद्रवः

O marikit sa mga diyos, sa loob ng isang ganap na taon ay walang karamdaman, walang takot, walang pagkatalo; wala ring kamatayang wala sa oras at walang kapahamakan na dulot ng mga magnanakaw at katulad nito.

Verse 82

तत्र गत्वा चिरात्प्राप्य स्वं राज्यं पाकशासनः । पालयामास संहृष्टस्त्रैलोक्यं हतकटकम्

Pagdating niya roon at matapos ang mahabang panahon na mabawi ang sariling kaharian, si Pākaśāsana (Indra) ay masayang namuno sa tatlong daigdig, yamang nalipol na ang mga hukbong kalaban.

Verse 83

लोकाश्च सुखसंपन्नाः सर्वे जाता स्ततः परम् । यज्ञभागभुजो देवा भूयो जाता जगत्त्रये

Pagkaraan nito, ang lahat ng mga daigdig ay napuspos ng kaginhawahan at kasaganaan. At ang mga diyos—mga tumatanggap ng bahagi sa yajña—ay muling umunlad sa tatlong daigdig.

Verse 84

ततः परं च सा देवी त्रैलोक्ये ख्यातिमागता । सर्वक्षेत्रेषु तीर्थेषु स्थानेषु च विशेषतः

Pagkaraan nito, ang Diyosa ay nagkamit ng bantog na pangalan sa tatlong daigdig—lalo na sa lahat ng banal na kṣetra, sa mga tīrtha ng paglalakbay-dasalin, at sa mga sagradong tahanan.

Verse 85

एतस्मिन्नंतरे जातः सुरथोनाम भूपतिः । आनर्तस्तेन सद्भक्त्या क्षेत्रेऽत्रैव विनिर्मिता

Samantala, isinilang ang isang haring nagngangalang Suratha. Sa kanyang tapat na bhakti, isang Ānarta (banal na pamayanan o saligan) ang naitatag dito mismo sa sagradong kṣetra na ito.

Verse 86

यस्तां पश्यति सद्भक्त्या चैत्राष्टम्यां सितेऽहनि । स पुमान्वत्सरं यावत्कृतार्थः स्यान्न संशयः

Sinumang makakita sa Kanya nang may tapat na debosyon sa maliwanag na ikawalong araw ng Caitra, ang taong iyon ay mananatiling ganap at matagumpay sa loob ng isang buong taon; walang pag-aalinlangan dito.

Verse 91

।सूत उवाच । एवमुक्त्वाथ ते देवास्तां देवीं हर्षसंयुताः । अनुज्ञातास्तया जग्मुः स्वां पुरीममरावतीम्

Sinabi ni Sūta: Pagkasabi nang gayon, ang mga diyos na yaon, puspos ng kagalakan, ay nagpaalam sa Diyosa sa Kanyang pahintulot at lumisan patungo sa sarili nilang lungsod, Amarāvatī.

Verse 121

इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां षष्ठे नागरखण्डे हाटकेश्वरक्षेत्रमाहात्म्ये महिषासुरपराजय कात्यायनीमाहात्म्यवर्णनंनाम एकविंशत्युत्तरशततमोऽध्यायः

Sa gayon nagtatapos, sa Śrī Skanda Mahāpurāṇa—sa saṁhitā na may walumpu’t isang libong śloka—sa ikaanim na aklat, ang Nāgara-khaṇḍa, sa Hāṭakeśvara-kṣetra Māhātmya, ang kabanatang pinamagatang “Pagkatalo ni Mahiṣāsura at Paglalarawan ng Kadakilaan ni Kātyāyanī,” na siyang Kabanata 121.