दशशैवव्रतप्रश्नः — Inquiry into the Ten Principal Śaiva Vratas

Verse 1

ऋषय ऊचुः । धन्योऽसि कृतकृत्योऽसि जीवितं सफलं तव । यच्छ्रावयसि नस्तात महेश्वरकथां शुभाम्

Wika ng mga rishi: “Mapalad ka; natupad na ang iyong mga tungkulin, at ang iyong buhay ay tunay na mabunga—sapagkat, mahal na anak, ipinadidinig mo sa amin ang mapalad na banal na salaysay tungkol kay Maheśvara (Panginoong Śiva).”

Verse 2

बहुभिश्चर्षिभि स्सूत श्रुतं यद्यपि वस्तु सत् । सन्देहो न मतोऽस्माकं तदेतत्कथयामि ते

O Sūta, bagama’t ang katotohanang ito’y narinig na ng maraming rishi, wala nang pag-aalinlangan sa aming isipan; kaya isasalaysay ko sa iyo ang mismong salaysay na iyon.

Verse 3

केन व्रतेन सन्तुष्टः शिवो यच्छति सत्सुखम् । कुशलश्शिवकृत्ये त्वं तस्मात्पृच्छामहे वयम्

Sa pamamagitan ng aling banal na panata (vrata) nalulugod si Śiva at nagkakaloob ng tunay at mapalad na kaligayahan? Ikaw ay bihasa sa mga ritwal at tungkulin para kay Śiva; kaya ikaw ang aming tinatanong.

Verse 4

भुक्तिर्मुक्तिश्च लभ्येत भक्तैर्येन व्रतेन वै । तद्वद त्वं विशेषेण व्यासशिष्य नमोऽस्तु ते

Sa pamamagitan ng aling panata nakakamit ng mga deboto ang kapwa ginhawang makamundo (bhukti) at kalayaan (mukti)? Ipaunawa mo ito nang malinaw at natatangi. O alagad ni Vyāsa, pagpupugay sa iyo.

Verse 5

सूत उवाच । सम्यक्पृष्टमृषिश्रेष्ठा भवद्भिः करुणात्मभिः । स्मृत्वा शिवपदांभोजं कथयामि यथाश्रुतम्

Sinabi ni Sūta: O pinakamahuhusay na mga rishi, kayong may pusong mahabagin ay nagtanong nang wasto. Sa pag-alaala sa mga paang-loto ni Śiva, isasalaysay ko ito nang tumpak ayon sa aking narinig.

Verse 6

यथा भवद्भिः पृच्छेत तथा पृष्टं हि वेधसा । हरिणा शिवया चैव तथा वै शंकरं प्रति

Gaya ng inyong pagtatanong, gayon din ang tanong na iyon ay naitanong kay Śaṅkara—ng Lumikha (Brahmā), ni Hari (Viṣṇu), at gayundin ni Śivā (Pārvatī).

Verse 7

कस्मिंश्चित्समये तैस्तु पृष्टं च परमात्मने । केन व्रतेन सन्तुष्टो भुक्तिं मुक्तिं च यच्छसि

Sa isang pagkakataon, tinanong nila ang Kataas-taasang Sarili: “Sa aling banal na panata Ka nalulugod, O Panginoon, upang ipagkaloob Mo kapwa ang bhukti (tamasang makamundo) at mukti (kalayaan)?”

Verse 8

इति पृष्टस्तदा तैस्तु हरिणा तेन वै तदा । तदहं कथयाम्यद्य शृण्वतां पापहारकम्

Kaya noon, nang ako’y tanungin nila—at ni Hari (Viṣṇu) sa panahong iyon—ngayon ay isasalaysay ko. Makinig kayo: ito’y salaysay na pumapawi ng kasalanan sa mga nakikinig.

Verse 9

शिव उवाच । भूरि व्रतानि मे सन्ति भुक्तिमुक्तिप्रदानि च । मुख्यानि तत्र ज्ञेयानि दशसंख्यानि तानि वै

Wika ni Śiva: “Marami Akong mga panata na nagkakaloob ng bhukti at mukti. Sa mga iyon, ang mga pangunahing panata ay dapat makilala—tunay ngang sampu ang bilang.”

Verse 10

दश शैवव्रतान्याहुर्जाबालश्रुतिपारगाः । तानि व्रतानि यत्नेन कार्याण्येव द्विजैस्सदा

Ang mga dalubhasa sa Jābāla Śruti ay nagsasabi na may sampung Śaiva na mga panata (vrata) na iniaalay kay Śiva. Kaya ang mga dvija ay dapat laging magsagawa ng mga banal na panatang ito nang masikap at may pag-iingat.

Verse 11

प्रत्यष्टम्यां प्रयत्नेन कर्तव्यं नक्तभोजनम् । कालाष्टम्यां विशेषेण हरे त्याज्यं हि भोजनम्

Sa araw bago ang Aṣṭamī, dapat masikap na isagawa ang naktabhojana, ang pagkain lamang sa gabi. Ngunit sa Kālāṣṭamī lalo na, O Hara, ang pagkain ay dapat talagang talikdan nang lubos.

Verse 12

एकादश्यां सितायां तु त्याज्यं विष्णो हि भोजनम् । असितायां तु भोक्तव्यं नक्तमभ्यर्च्य मां हरे

O Viṣṇu, sa Ekādaśī ng maliwanag na kalahati ng buwan, dapat iwasan ang pagkain. Ngunit sa Ekādaśī ng madilim na kalahati, maaaring kumain sa gabi—pagkaraang sambahin Ako, O Hari.

Verse 13

त्रयोदश्यां सितायां तु कर्तव्यं निशि भोजनम् । असितायां तु भूतायां तत्र कार्यं शिवव्रतैः

Sa Trayodaśī ng maliwanag na kalahati, dapat kumain sa gabi. Ngunit kapag ang Trayodaśī ay nasa madilim na kalahati, sa pagkakataong iyon ay isagawa ang mga pagtalima ng panata ni Śiva ayon sa itinakda.

Verse 14

निशि यत्नेन कर्तव्यं भोजनं सोमवासरे । उभयोः पक्षयोर्विष्णो सर्वस्मिञ्छिव तत्परैः

Tuwing Lunes, dapat maingat na kumain sa gabi. O Viṣṇu, ang mga deboto ni Śiva ay dapat sumunod sa disiplinang ito sa dalawang kalahati ng buwan (maliwanag at madilim) at sa lahat ng panahon, na laging nakatuon kay Śiva.

Verse 15

व्रतेष्वेतेषु सर्वेषु शैवा भोज्याः प्रयत्नतः । यथाशक्ति द्विजश्रेष्ठा व्रतसंपूर्तिहेतवे

Sa lahat ng mga panatang ito, dapat pakainin nang may pag-iingat at taos-pusong pagsisikap ang mga debotong nakatuon kay Śiva, O pinakamainam sa mga dalawang-bes na isinilang; ayon sa kakayahan, sapagkat ang pagpapakain na ito ang nagiging daan sa ganap na pagkatupad at bunga ng panata.

Verse 16

व्रतान्येतानि नियमात्कर्तव्यानि द्विजन्मभिः । व्रतान्येतानि तु त्यक्त्वा जायन्ते तस्करा द्विजाः

Ang mga panatang ito ay dapat isagawa nang may disiplina ng mga dalawang-bes na isinilang. Ngunit kapag tinalikuran ang mga panatang ito, ang mga iyon ding dwija ay nagiging magnanakaw—mga nang-aagaw ng sarili nilang dharma.

Verse 17

मुक्तिमार्गप्रवीणैश्च कर्तव्यं नियमादिति । मुक्तेस्तु प्रापकं चैव चतुष्टयमुदाहृतम्

Ang mga bihasa sa landas ng paglaya ay nagsasabi na ito’y dapat isagawa nang may disiplina at mahigpit na pagtalima sa mga niyama. Tunay, itinuro nila ang apat na paraan na nagdadala sa moksha—kalayaan sa landas na nakasandig sa biyaya ni Śiva.

Verse 18

शिवार्चनं रुद्रजपं उपवासश्शिवालये । वाराणस्यां च मरणं मुक्तिरेषा सनातनी

Ang pagsamba kay Śiva, ang pagbigkas ng mga mantra ni Rudra, at ang pag-aayuno sa templo ni Śiva—at gayundin ang pagpanaw sa Vārāṇasī: ito ang walang hanggang moksha.

Verse 19

अष्टमी सोमवारे च कृष्णपक्षे चतुर्दशी । शिवतुष्टिकरं चैतन्नात्र कार्या विचारणा

Kapag ang Aṣṭamī (ika-8 araw ng buwan) ay tumapat sa Lunes, at kapag ang Caturdaśī (ika-14) ay nasa madilim na kalahati (kṛṣṇa-pakṣa), ang pagtalimang ito ay tiyak na nakalulugod kay Panginoong Śiva; hindi na kailangan ng iba pang pagninilay.

Verse 20

चतुर्ष्वपि बलिष्ठं हि शिवरात्रिव्रतं हरे । तस्मात्तदेव कर्तव्यं भुक्तिमुक्तिफलेप्सुभिः

O Hari, sa apat na pangunahing panata, ang panatang Śivarātri ang tunay na pinakamakapangyarihan. Kaya yaong nagnanais ng bunga ng ginhawang makamundo at ng kalayaan (mokṣa) ay nararapat magsagawa ng panatang iyon bilang pangunahing pagsasanay.

Verse 21

एतस्माच्च मतादन्यन्नास्ति नृणां हितावहम् । एतद्व्रतन्तु सर्वेषां धर्मसाधनमुत्तमम्

Bukod sa pagtalimang ito na itinuro ko, wala nang ibang higit na tunay na kapaki-pakinabang para sa mga tao. Tunay, ang panatang ito ang pinakamataas na paraan upang matupad ng lahat ang dharma.

Verse 22

निष्कामानां सकामानां सर्वेषां च नृणान्तथा । वर्णानामाश्रमाणां च स्त्रीबालानां तथा हरे

O Hari, ang banal na pagtalima at pagsamba na ito ay para sa lahat—sa walang pagnanasa at sa may pagnanasa; para sa lahat ng tao saanman; para sa lahat ng varṇa at lahat ng āśrama, at gayundin para sa mga babae at mga bata.

Verse 23

दासानां दासिकानां च देवादीनां तथैव च । शरीरिणां च सर्वेषां हितमेतद्व्रतं वरम्

Para sa mga aliping lalaki at aliping babae, gayundin sa mga deva at iba pang nilalang—tunay, para sa lahat ng may katawan—ang dakilang panatang ito ay kapaki-pakinabang.

Verse 24

माघस्य ह्यसिते पक्षे विशिष्टा सातिकीर्तिता । निशीथव्यापिनी ग्राह्या हत्याकोटिविनाशिनी

Sa madilim na kalahati ng buwan ng Māgha, ang pagtalimang ito na tinatawag na Sātī ay ipinahayag na lubhang dakila. Dapat itong isagawa kapag umaabot hanggang hatinggabi (niśītha); winawasak nito ang napakaraming kasalanan, maging yaong mula sa pagpatay.

Verse 25

तद्दिने चैव यत्कार्यं प्रातरारभ्य केशव । श्रूयतान्तन्मनो दत्त्वा सुप्रीत्या कथयामि ते

O Keśava, makinig ka nang buong pagtuon ng isip. Masaya kong isasalaysay sa iyo ang dapat gawin sa araw na iyon, simula pa sa madaling-araw.

Verse 26

प्रातरुत्थाय मेधावी परमानन्दसंयुतः । समाचरेन्नित्यकृत्यं स्नानादिकमतन्द्रितः

Pagbangon sa madaling-araw, ang marunong na deboto—na pinagkalooban ng sukdulang kaligayahan (mula sa disiplina na nakatuon kay Śiva)—ay dapat masikap na gampanan ang araw-araw na tungkulin, simula sa pagligo at mga kaugnay na paglilinis, nang walang katamaran.

Verse 27

शिवालये ततो गत्वा पूजयित्वा यथाविधि । नमस्कृत्य शिवं पश्चात्संकल्पं सम्यगाचरेत्

Pagkaraan, pumunta sa templo ni Śiva at magsagawa ng pagsamba ayon sa itinakdang ritwal. Pagkatapos ay magpatirapa at magbigay-galang kay Śiva; saka isagawa nang wasto ang saṅkalpa, ang taimtim na panatang debosyonal.

Verse 28

देवदेव महादेव नीलकण्ठ नमोऽस्तु ते । कर्तुमिच्छाम्यहं देव शिवरात्रिव्रतं तव

O Diyos ng mga diyos, O Mahādeva, O Nīlakaṇṭha—pagpupugay at pagyukod sa Iyo. O Panginoon, ninanais kong isagawa ang Iyong panatang Śivarātri (vrata).

Verse 29

तव प्रभावाद्देवेश निर्विघ्नेन भवेदिति । कामाद्याः शत्रवो मां वै पीडां कुर्वन्तु नैव हि

O Panginoon ng mga diyos, sa kapangyarihan ng Iyong biyaya, nawa’y maganap ang lahat nang walang sagabal; at nawa’y ang mga kaaway na nagsisimula sa pagnanasa—gaya ng pita at iba pa—ay hindi kailanman magpahirap sa akin.

Verse 30

एवं संकल्पमास्थाय पूजाद्रव्यं समाहरेत् । सुस्थले चैव यल्लिंगं प्रसिद्धं चागमेषु वै

Sa pagkakapit sa ganitong saṅkalpa (banal na pasiya), tipunin ang mga gamit sa pagsamba. Pagkaraan, sambahin ang Liṅga na nakatatag sa mabuti at dalisay na pook, at kinikilalang wasto at tanyag sa mga Āgama.

Verse 31

रात्रौ तत्र स्वयं गत्वा संपाद्य विधिमुत्तमम् । शिवस्य दक्षिणे भागे पश्चिमे वा स्थले शुभे

Sa gabi, pumaroon doon nang sarili at ganap na isagawa ang dakilang ritwal ayon sa wastong paraan. Sa mapalad na pook—sa kanang panig ni Śiva o sa gawing kanluran—doon ihanda ang pagsamba.

Verse 32

निधाय चैव तद्द्रव्यं पूजार्थं शिवसन्निधौ । पुनः स्नायात्तदा तत्र विधिपूर्वं नरोत्तमः

Matapos ilagay ang mga handog na iyon para sa pagsamba sa mismong harapan ni Śiva, ang pinakamainam na tao ay dapat muling maligo roon, ayon sa itinakdang ritwal.

Verse 33

परिधाय शुभं वस्त्रमन्तर्वासश्शुभन्तथा । आचम्य च त्रिवारं हि पूजारंभं समाचरेत्

Matapos magsuot ng malinis at mapalad na panlabas na kasuotan, at gayundin ng dalisay na panloob na tela, magsagawa ng ācamana nang tatlong ulit at saka marapat na simulan ang pagsamba.

Verse 34

यस्य मंत्रस्य यद्द्रव्यं तेन पूजां समाचरेत् । अमंत्रकं न कर्तव्यं पूजनं तु हरस्य च

Kung anong handog ang itinakda para sa isang mantra, sa mismong bagay na iyon dapat isagawa ang pagsamba. Ang pagsamba kay Hara (Śiva) ay hindi kailanman dapat gawin nang walang mantra.

Verse 35

गीतैर्वाद्यैस्तथा नृत्यैर्भक्तिभावसमन्वितः । पूजनं प्रथमे यामे कृत्वा मंत्रं जपेद्बुधः

Taglay ang damdaming debosyonal, dapat sambahin si Śiva sa unang pagbabantay ng gabi sa pamamagitan ng mga himno, tugtugin ng mga instrumento, at sayaw; matapos ang pūjā, ang marunong na deboto ay magsagawa ng japa, paulit-ulit na pagbigkas ng mantra.

Verse 36

पार्थिवं च तदा श्रेष्ठं विदध्यान्मंत्रवान्यदि । कृतनित्यक्रियः पश्चात्पार्थिवं च समर्चयेत्

Pagkaraan, kung siya ay may kapangyarihan ng mantra, dapat siyang humubog ng isang dakilang Pārthiva Liṅga, ang liṅga na yari sa lupa. Matapos ganapin ang mga araw-araw na tungkulin, saka niya sambahin nang may paggalang ang liṅgang iyon.

Verse 37

प्रथमं पार्थिवं कृत्वा पश्चात्स्थापनमाचरेत् । स्तोत्रैर्नानाविधैर्देवं तोषयेद्वृषभध्वजम्

Una, matapos likhain ang liṅga na yari sa lupa (pārthiva), saka isagawa ang wastong pag-aanyaya at paglalagak nito. Sa sari-saring mga himno, pasiyahin ang Diyos—si Śiva na may watawat na may sagisag na toro.

Verse 38

इति श्रीशिवमहापुराणे चतुर्थ्यां कोटिरुद्रसंहितायां व्याधेश्वरमाहात्म्ये शिवरात्रिव्रतमहिमनिरूपणंनामाष्टत्रिंशोऽध्यायः

Kaya nga, sa Śrī Śiva Mahāpurāṇa, sa ikaapat na bahagi—ang Koṭirudra-saṃhitā—sa loob ng “Vyādheśvara Māhātmya,” nagwawakas ang ika-38 kabanata na pinamagatang “Paglalahad ng Kaluwalhatian ng Panatang Śivarātri.”

Verse 39

चतुर्ष्वपि च यामेषु मूर्तीनां च चतुष्टयम् । कृत्वावाहनपूर्वं हि विसर्गावधि वै क्रमात्

Sa bawat isa sa apat na pagbabantay ng araw, ayon sa wastong pagkakasunod, dapat munang isagawa ang pag-anyaya (āvāhana) sa apat na pagpapakita (ng Panginoon), at saka ipagpatuloy ang ritwal nang sunod-sunod hanggang sa pangwakas na pagpapaalam (visarga).

Verse 40

कार्यं जागरणं प्रीत्या महोत्सव समन्वितम् । प्रातः स्नात्वा पुनस्तत्र स्थापयेत्पूजयेच्छिवम्

Sa mapagmahal na debosyon, nararapat magpuyat at magbantay magdamag, kalakip ang isang dakilang pagdiriwang. Pagdating ng bukang-liwayway, matapos maligo nang banal, itindig muli roon ang (banal na liṅga) at sambahin si Panginoong Śiva.

Verse 41

ततः संप्रार्थयेच्छंभुं नतस्कन्धः कृताञ्जलिः । कृतसम्पूर्ण व्रतको नत्वा तं च पुनः पुनः

Pagkaraan, na nakayuko ang balikat at magkadikit ang mga palad sa paggalang, matapos ganap na maisakatuparan ang panata, dapat taimtim na manalangin kay Śambhu (Panginoong Śiva), at yumukod sa Kaniya nang paulit-ulit.

Verse 42

नियमो यो महादेव कृतश्चैव त्वदाज्ञया । विसृज्यते मया स्वामिन्व्रतं जातमनुत्तमम्

O Mahādeva, ang pagdidisiplina na aking isinagawa ayon lamang sa Iyong utos—O Panginoon at Guro—ngayon ay aking inihihinto; ang walang kapantay na panata ay natupad na.

Verse 43

व्रतेनानेन देवेश यथाशक्तिकृतेन च । सन्तुष्टो भव शर्वाद्य कृपां कुरु ममोपरि

O Panginoon ng mga diyos, sa pamamagitan ng panatang ito na aking isinagawa ayon sa aking makakaya—O Śarva, ang unang Panginoon—nawa’y malugod Ka, at ipagkaloob Mo sa akin ang Iyong biyaya.

Verse 44

पुष्पाञ्जलिं शिवे दत्त्वा दद्याद्दानं यथाविधि । नमस्कृत्य शिवायैव नियमं तं विसर्जयेत्

Matapos ihandog ang isang dakot na bulaklak (puṣpāñjali) kay Panginoong Śiva, magbigay ng kawanggawa ayon sa itinakdang paraan. Pagkaraang yumukod at magpatirapa kay Śiva lamang, pormal na tapusin at pakawalan ang banal na panata o pagtalima.

Verse 45

यथाशक्ति द्विजाञ्छैवान्यतिनश्च विशेषतः । भोजयित्वा सुसन्तोष्य स्वयं भोजनमाचरेत्

Ayon sa sariling kakayahan, pakainin ang mga dvija (dalawang-ulit na isinilang), lalo na ang mga asetikong Śaiva; at lubusang pasiyahin sila. Pagkatapos lamang nilang mabusog at masiyahan, saka pa kumain ang sarili.

Verse 46

यामेयामे यथा पूजा कार्या भक्तवरैर्हरे । शिवरात्रौ विशेषेण तामहं कथयामि ते

O Hari, sasabihin ko sa iyo kung paano dapat magsagawa ng pagsamba ang mga pinakadakilang deboto sa bawat pagbabantay ng gabi—lalo na sa banal na gabi ng Śivarātri.

Verse 47

प्रथमे चैव यामे च स्थापितं पार्थिवं हरे । पूजयेत्परया भक्त्या सूपचारैरनेकशः

Sa unang yāma rin, sambahin ang Liṅga na yari sa lupa (pārthiva) ni Hara na naitindig nang wasto, nang may sukdulang debosyon at maraming banal na upacāra at paglilingkod.

Verse 48

पंचद्रव्यैश्च प्रथमं पूजनीयो हरस्सदा । तस्य तस्य च मन्त्रेण पृथग्द्रव्यं समर्पयेत्

Si Hara (Panginoong Śiva) ay dapat laging sambahin muna sa limang banal na sangkap; at sa kani-kaniyang mantra, ialay ang bawat sangkap nang hiwa-hiwalay.

Verse 49

तच्च द्रव्यं समर्प्यैव जलधारां ददेत वै । पश्चाच्च जलधाराभिर्द्रव्याणुत्तारयेद्बुधः

Pagkaialay ng banal na sangkap na iyon, tunay na magbuhos ng tuluy-tuloy na agos ng tubig. Pagkaraan, ang marunong na deboto ay dapat maghugas at mag-alis ng nalalabing handog sa pamamagitan ng patuloy na agos ng tubig.

Verse 50

शतमष्टोत्तरं मन्त्रं पठित्वा जलधारया । पूजयेच्च शिवं तत्र निर्गुणं गुणरूपिणम्

Pagkabigkas ng mantra nang isang daan at walo, sambahin si Śiva roon sa pamamagitan ng tuluy-tuloy na pagbuhos ng tubig—si Śiva na lampas sa mga katangian (nirguṇa) ngunit, alang-alang sa mga deboto, nag-aanyong may katangian (saguṇa).

Verse 51

गुरुदत्तेन मंत्रेण पूजयेद्वृषभध्जम् । अन्यथा नाममंत्रेण पूजयेद्वै सदाशिवम्

Dapat sambahin ang Panginoong may watawat na may Baka (Śiva) sa pamamagitan ng mantrang ipinagkaloob ng Guru. Kung hindi, sambahin si Sadāśiva sa pamamagitan ng mantra ng Kanyang banal na pangalan.

Verse 52

चन्दनेन विचित्रेण तण्डुलैश्चाप्यखण्डितैः । कृष्णैश्चैव तिलैः पूजा कार्या शंभोः परात्मनः

Sa mabangong at makukulay na paste ng sandalwood, sa mga butil ng bigas na buo at di basag, at gayundin sa itim na linga, isagawa ang pagsamba kay Śambhu—ang Kataas-taasang Sarili—ang Panginoong nananahan sa kalooban.

Verse 53

पुष्पैश्च शतपत्रैश्च करवीरैस्तथा पुनः । अष्टभिर्नाममंत्रैश्चार्पयेत्पुष्पाणि शंकरे

Sa mga bulaklak—lalo na ang lotus na may sandaang talulot at ang karavīra (oleander)—muling maghandog ng mga bulaklak kay Śaṅkara, kalakip ang walong mantra ng mga pangalan.

Verse 54

भवः शर्वस्तथा रुद्रः पुनः पशुपतिस्तथा । उग्रो महांस्तथा भीम ईशान इति तानि वै

Siya ay si Bhava at gayundin si Śarva; muli, Siya ay si Rudra at gayundin si Paśupati. Siya ay si Ugra, Mahān, at Bhīma—ito nga ang Kanyang mga banal na pangalan—at (gayundin) si Īśāna.

Verse 55

श्रीपूर्वैश्च चतुर्थ्यंतैर्नामभिः पूजयेच्छिवम् । पश्चाद्धूपं च दीपं च नैवेद्यं च ततः परम्

Dapat sambahin si Panginoong Śiva sa pamamagitan ng mga pangalang nagsisimula sa “Śrī” at nagtatapos sa anyong datibo; pagkaraan nito, maghandog ng insenso (dhūpa) at ilawan (dīpa), at pagkatapos ay ang handog na pagkain (naivedya).

Verse 56

आद्ये यामे च नैवेद्यं पक्वान्नं कारयेद्बुधः । अर्घं च श्रीफलं दत्त्वा ताम्बूलं च निवेदयेत्

Sa unang yāma ng araw, ang marunong na deboto ay dapat maghanda ng lutong pagkain bilang naivedya (handog). Pagkaraan, mag-alay ng arghya (tubig ng paggalang) at niyog, at maghandog din ng tāmbūla (nganga/betel) kay Śiva.

Verse 57

नमस्कारं ततो ध्यानं जपः प्रोक्तो गुरोर्मनोः । अन्यथा पंचवर्णेन तोषयेत्तेन शंकरम्

Una, maghandog ng taimtim na pagpupugay; kasunod ang pagninilay; at pagkatapos ay isagawa ang japa—ang paulit-ulit na pagbigkas ng mantrang itinuro ng guru. Kung hindi, palugdan si Śaṅkara sa pamamagitan ng limang-pantig na mantra (Pañcākṣarī).

Verse 58

धेनुमुद्रां प्रदर्श्याथ सुजलैस्तर्पणं चरेत् । पंचब्राह्मणभोजं च कल्पयेद्वै यथाबलम्

Pagkatapos, ipakita ang Dhenumudrā at isagawa ang tarpaṇa gamit ang dalisay na tubig. Saka, ayon sa kaya, maghanda ng pagpapakain sa limang brāhmaṇa—isang handog na sumusuporta sa dharma at nakalulugod kay Panginoong Śiva.

Verse 59

महोत्सवश्च कर्तव्यो यावद्यामो भवेदिह । ततः पूजाफलं तस्मै निवेद्य च विसर्जयेत्

Dapat isagawa rito ang isang dakilang pagdiriwang hangga’t tumatagal ang itinakdang yāma. Pagkaraan, ialay sa Kanya ang bunga ng pagsamba, at saka magwakas nang may paggalang at magpaalam sa ritwal.

Verse 60

पुनर्द्वितीये यामे च संकल्पं सुसमा चरेत् । अथवैकदैव संकल्प्य कुर्यात्पूजां तथाविधाम्

Muli, sa ikalawang yāma, isagawa nang wasto at may katatagan ang saṅkalpa (banal na panata). O kaya, matapos magpanata nang minsan, gawin ang pagsamba ayon sa itinakdang paraan ding iyon.

Verse 61

द्रव्यैः पूर्वैस्तथा पूजां कृत्वा धारां समर्पयेत् । पूर्वतो द्विगुणं मंत्रं समुच्चार्यार्चयेच्छिवम्

Matapos isagawa ang pagsamba gamit ang mga handog na nabanggit, ialay ang dhārā, ang tuluy-tuloy na pagbubuhos na banal. Pagkaraan, bigkasin ang mantra nang doble kaysa dati at sambahin si Śiva nang nararapat.

Verse 62

पूर्वैस्तिलयवैश्चाथ कमलैः पूजयेच्छिवम् । बिल्वपत्रैर्विशेषेण पूजयेत्परमेश्वरम्

Gamit ang mga handog na itinakda noon—linga at sebada—at pati mga lotus, sambahin si Śiva. At higit sa lahat, sambahin ang Parameśvara, ang Kataas-taasang Panginoon, sa pamamagitan ng mga dahon ng bilva.

Verse 63

अर्घ्यं च बीजपूरेण नैवेद्यं पायसन्तथा । मंत्रावृत्तिस्तु द्विगुणा पूर्वतोऽपि जनार्दन

Ihandog ang arghya gamit ang bungang citron (bījapūra), at mag-alay din ng pāyasa, matamis na kanin, bilang naivedya. At, O Janārdana, ang pag-uulit ng mantra ay dapat gawing doble kaysa dati.

Verse 64

ततश्च ब्राह्मणानां हि भोज्यो संकल्पमाचरेत् । अन्यत्सर्वं तथा कुर्याद्यावच्च द्वितयावधि

Pagkaraan nito, dapat gumawa ng banal na panata na pakainin ang mga Brāhmaṇa. Ang iba pang mga ritwal ay gawin din ayon sa itinakdang paraan, at ipagpatuloy hanggang sa ganap na matapos ang pagtalima sa loob ng dalawang araw.

Verse 65

यामे प्राप्ते तृतीये च पूर्ववत्पूजनं चरेत् । यवस्थाने च गोधूमाः पुष्पाण्यर्कभवानि च

Kapag dumating ang ikatlong pagbabantay ng araw, isagawa ang pagsamba gaya ng dati. At sa lugar na dapat ialay ang sebada, sa halip ay ialay ang trigo, kasama ang mga bulaklak na mula sa halamang arka.

Verse 66

धूपैश्च विविधैस्तत्र दीपैर्नानाविधैरपि । नैवेद्यापूपकैर्विष्णो शाकैर्नानाविधैरपि

Doon, sa pamamagitan ng sari-saring mabangong insenso at iba’t ibang uri ng ilawan, at gayundin ng naivedya—mga keyk na apūpaka at maraming uri ng nilutong gulay—O Viṣṇu, isinagawa ang pagsamba.

Verse 67

कृत्वैव चाथ कर्पूरैरारार्तिक विधिं चरेत । अर्घ्यं सदाडिमं दद्याद्द्विगुणं जपमाचरेत्

Pagkaraan, matapos isagawa ang ritong ārati gamit ang kamper, ipagpatuloy ayon sa itinakdang pamamaraan. Maghandog ng arghya na may granada, at saka magsagawa ng japa (pagbigkas ng mantra) nang doble.

Verse 68

ततश्च ब्रह्मभोजस्य संकल्पं च सदक्षिणम् । उत्सवं पूर्ववत्कुर्या द्यावद्यामावधिर्भवेत्

Pagkatapos nito, gawin ang saṅkalpa (banal na panata) para sa handaan ng mga Brahmin at ibigay ang nararapat na dakṣiṇā. Pagdaka’y isagawa ang pagdiriwang gaya ng dati, at ipagpatuloy hanggang matapos ang itinakdang mga yāma (mga bantay-oras ng ritwal).

Verse 69

यामे चतुर्थे संप्राते कुर्यात्तस्य विसर्जनम् । प्रयोगादि पुनः कृत्वा पूजां विधिवदाचरेत्

Sa ikaapat na yāma, pagdating ng bukang-liwayway, isagawa ang visarjana (pormal na pagpapaalam/pagwawakas) nito. Pagkaraan, matapos muling ganapin ang mga paunang hakbang ng ritwal, ipagpatuloy ang pagsamba ayon sa wastong paraan ng mga kasulatan.

Verse 70

माषैः प्रियंगुभिर्मुद्गैस्सप्तधान्यैस्तथाथवा । शंखीपुष्पैर्बिल्वपत्रैः पूजयेत्परमेश्वरम्

Sambahin si Parameśvara (Panginoong Śiva) sa pag-aalay ng māṣa (itim na munggo/black gram), butil na priyaṅgu, mudga (munggo), at pitong uri ng butil; o kaya’y sa pag-aalay ng mga bulaklak na śaṃkhī at mga dahon ng bilva. Ang payak at dalisay na handog na may bhakti ay nakalulugod sa Panginoong nagbibigay ng biyaya at kalayaan.

Verse 71

नैवेद्यं तत्र दद्याद्वै मधुरैर्विविधैरपि । अथवा चैव माषान्नैस्तोषयेच्च सदाशिवम्

Doon ay dapat maghandog ng naivedya—iba’t ibang matatamis na handog. O kaya, sa pag-aalay ng pagkain mula sa māṣa (itim na munggo/black gram), mapalulugod si Sadāśiva.

Verse 72

अर्घं दद्यात्कदल्याश्च फलेनैवाथवा हरे । विविधैश्च फलैश्चैव दद्यादर्घ्यं शिवाय च

Maghandog ng arghya gamit ang bunga ng saging; o kaya, O Hari, maaari ring maghandog gamit ang iba’t ibang uri ng prutas. Sa gayon, ang arghya ay dapat ialay kay Panginoong Śiva.

Verse 73

पूर्वतो द्विगुणं कुर्यान्मंत्रजापं नरोत्तमः । संकल्पं ब्रह्मभोजस्य यथाशक्ति चरेद्बुधः

O pinakamainam sa mga tao, ngayon ay gawin ang mantra-japa nang doble kaysa dati. Ang marunong na deboto ay dapat ding magtakda ng saṅkalpa na magpakain sa mga brāhmaṇa (brahma-bhojana), at isakatuparan ito ayon sa kakayahan, upang ang pagsamba kay Śiva ay maging ganap sa tamang layon, disiplina, at paggalang.

Verse 74

गीतैर्वाद्यैस्तथा नृत्यैर्नयेत्कालं च भक्तितः । महोत्सवैर्भक्तजनैर्यावत्स्यादरुणोदयः

Sa debosyon, palipasin ang oras sa mga banal na awit, tugtugin ng mga instrumento, at sayaw—sa mga dakilang pagdiriwang na pinangungunahan ng pagtitipon ng mga deboto—hanggang sumikat ang mapalad na bukang-liwayway.

Verse 75

उदये च तथा जाते पुनस्स्नात्वार्चयेच्छिवम् । नानापूजोपहारैश्च स्वाभिषेकमथाचरेत्

Kapag sumapit na ang bukang-liwayway, maligo muli at sambahin si Panginoong Śiva. Pagkaraan, sa iba’t ibang handog at gamit sa pagsamba, isagawa ang itinakdang ritwal ng sariling abhiṣeka (svābhiṣeka).

Verse 76

नानाविधानि दानानि भोज्यं च विविधन्तथा । ब्राह्मणानां यतीनां च कर्तव्यं यामसंख्यया

Dapat maghandog ng iba’t ibang uri ng dāna, at gayundin ng sari-saring pagkain, sa mga Brahmin at sa mga yati (mga ascetic), ayon sa itinakdang mga yāma o paghahati ng oras sa maghapon.

Verse 77

शंकराय नमस्कृत्य पुष्पाञ्जलिमथाचरेत् । प्रार्थयेत्सुस्तुतिं कृत्वा मन्त्रैरेतैर्विचक्षणः

Pagkaraang yumukod at magbigay-galang kay Śaṅkara, maghandog ng isang dakot na bulaklak. Ang debotong may pag-unawa ay manalangin, matapos munang mag-alay ng angkop na himno ng papuri, gamit ang mismong mga mantra na ito.

Verse 78

तावकस्त्वद्गतप्राणस्त्वच्चित्तोऽहं सदा मृड । कृपानिधे इति ज्ञात्वा यथा योग्यं तथा कुरु

O Mr̥ḍa, mapagkalingang Śiva, ako’y Iyo lamang—ang aking hininga ng buhay ay nasa Iyo at ang aking isip ay laging nakatuon sa Iyo. O bukal ng habag, yamang batid Mo ito, gawin Mo sa akin ang tunay na nararapat.

Verse 79

अज्ञानाद्यदि वा ज्ञानाज्जपपूजादिकं मया । कृपानिधित्वाज्ज्ञात्वैव भूतनाथ प्रसीद मे

Maging dahil sa kamangmangan o dahil sa tunay na pagkaunawa, kung ako man ay nagsagawa ng japa, pagsamba, at iba pang ritwal—O Bhūtanātha, Panginoon ng mga nilalang, yamang Ikaw ay bukal ng habag, maawa Ka sa akin.

Verse 80

अनेनैवोपवासेन यज्जातं फलमेव च । तेनैव प्रीयतां देवः शंकरः सुखदायकः

Sa pamamagitan ng pag-aayunong ito, anumang bunga ang natamo—sa bisa ng gayong kabutihang-loob, nawa’y malugod ang Diyos na si Śaṅkara, ang tagapagkaloob ng ligaya.

Verse 81

कुले मम महादेव भजनं तेऽस्तु सर्वदा । माभूत्तस्य कुले जन्म यत्र त्वं नहि देवता

O Mahādeva, nawa’y manatili magpakailanman ang pagsamba sa Iyo sa aking angkan. Huwag nawa akong ipanganak sa pamilyang hindi kumikilala sa Iyo bilang banal na Panginoon.

Verse 82

पुष्पांजलिं समर्प्यैवं तिलकाशिष एव च । गृह्णीयाद्ब्राह्मणेभ्यश्च ततश्शंभुं विसर्जयेत्

Sa gayon, matapos maghandog ng isang dakot na bulaklak at tumanggap ng banal na tilaka at pagpapala, dapat tanggapin ang mga basbas mula sa mga Brāhmaṇa; pagkaraan nito, magalang na tapusin ang pagsamba at pormal na pamitiwan si Śambhu (Panginoong Śiva).

Verse 83

एवं व्रतं कृतं येन तस्माद्दूरो हरो न हि । न शक्यते फलं वक्तुं नादेयं विद्यते मम

Sinumang magsagawa ng panatang ito sa ganitong paraan—hindi kailanman malayo sa kanya si Hara (Śiva). Ang bunga nito’y di tunay maisasalaysay; para sa Akin, walang anumang hindi maipagkakaloob sa gayong deboto.

Verse 84

अनायासतया चेद्वै कृतं व्रतमिदम्परम् । तस्य वै मुक्तिबीजं च जातं नात्र विचारणा

Kung ang kataas-taasang panatang ito ay maisagawa kahit may kaunting pagsisikap at walang pighati, tunay na ito’y nagiging binhi ng mokṣa, ang paglaya, para sa kanya—dito’y walang pag-aalinlangan.

Verse 85

प्रतिमासं व्रतं चैव कर्तव्यं भक्तितो नरैः । उद्यापनविधिं पश्चात्कृत्वा सांगफलं लभेत्

Dapat ngang tuparin ng mga tao ang panatang ito buwan-buwan nang may debosyon. Pagkaraan, matapos isagawa nang wasto ang ritwal ng pagtatapos (udyāpana), matatamo ang ganap na bunga ng pagsasagawa, sa lahat ng bahagi nito.

Verse 86

व्रतस्य करणान्नूनं शिवोऽहं सर्वदुःखहा । दद्मि भुक्तिं च मुक्तिं च सर्वं वै वाञ्छितं फलम्

Sa pagsasagawa ng panatang ito, Ako—si Śiva, tagapag-alis ng lahat ng pagdurusa—ay tiyak na magkakaloob ng bhukti at mukti, at ng bawat bungang minimithi.

Verse 87

सूत उवाच । इति शिववचनं निशम्य विष्णुर्हिततरमद्भुतमाजगाम धाम । तदनु व्रतमुत्तमं जनेषु समचरदात्महितेषु चैतदेव

Wika ni Sūta: Nang marinig ni Viṣṇu ang mga salita ni Śiva, siya’y lubhang nagalak at namangha, at nagbalik sa sariling dhāma. Pagkaraan, alang-alang sa kapakanan ng mga nilalang at sa tunay na kabutihan ng sarili, siya mismo ang nagsagawa sa mga tao ng dakilang panatang ito.

Verse 88

कदाचिन्नारदायाथ शिवरात्रिव्रतन्त्विदम् । भुक्तिमुक्तिप्रदं दिव्यं कथयामास केशवः

Minsan, isinalaysay ni Keśava (Viṣṇu) kay Nārada ang banal na pagtalima sa Śivarātri—isang mapalad na panata na nagkakaloob ng bhukti (kaganapan sa daigdig) at mukti (kalayaan).