Pūrṇimā-vrata (Lakṣmī–Nārāyaṇa-vrata): Observance, Moon Arghya, and Annual Udyāpana

Verse 1

सनक उवाच । अन्यद्व्रतवरं वक्ष्य श्रृणुष्व मुनिसत्तम । सर्वपापहरं पुण्यं सर्वदुःखनिबर्हणम् ॥ १ ॥

Sinabi ni Sanaka: “Ngayon ay ituturo ko ang isa pang dakilang panata; makinig ka, O pinakadakila sa mga pantas. Ito’y mapagpala, nag-aalis ng lahat ng kasalanan, at pumupuksa sa lahat ng pagdurusa.”

Verse 2

ब्राह्मणक्षत्रियविशां शूद्राणां योषितां तथा । समस्तकामफलदं सर्वव्रतफलप्रदम् ॥ २ ॥

Ang panatang ito’y nagbibigay ng bunga ng lahat ng ninanais sa mga Brāhmaṇa, Kṣatriya, Vaiśya, Śūdra, at gayundin sa mga kababaihan; at ipinagkakaloob din ang bunga ng lahat ng panata.

Verse 3

दुःस्वन्पनाशनं धर्म्यं दुष्टग्रहनिवारणम् । सर्वलोकेषु विख्यातं पूर्णिमाव्रतमुत्तम् । येन चीर्णेन पापानां राशिकोटिः प्रशाम्यति ॥ ३ ॥

Ang kataas-taasang Pūrṇimā-vrata (panata sa kabilugan ng buwan) ay maka-dharma; winawasak nito ang masasamang panaginip at itinataboy ang mapaminsalang impluwensiya ng mga planeta. Kilala sa lahat ng daigdig, kapag ito’y isinagawa nang wasto, kahit ang naipong bunton ng kasalanan na umaabot sa maraming krore ay napapawi.

Verse 4

मार्गशीर्षे सितेपक्षे पूर्णायां नियतः शुचिः । स्नानं कुर्याद्यथाचारं दन्तधावनपूर्वकम् ॥ ४ ॥

Sa buwan ng Mārgaśīrṣa, sa maliwanag na kalahati, sa araw ng kabilugan ng buwan, ang taong may pagpipigil at kalinisan ay dapat maligo ayon sa wastong kaugalian—pagkatapos munang maglinis ng ngipin.

Verse 5

शुक्लाम्बरधरः शुद्धो गृहमागगत्य वाग्यतः । प्रक्षाल्य पादावाचम्य स्मरत्रारायणं प्रभुम् ॥ ५ ॥

Nakasuot ng malinis na puting kasuotan, dalisay, at pagbalik sa tahanan na may pigil na pananalita, dapat hugasan ang mga paa, magsagawa ng ācamana (pag-inom ng tubig na pampadalisay), at saka alalahanin si Panginoong Nārāyaṇa, ang Kataas-taasang Guro.

Verse 6

नित्यं देवार्चनं कृत्वा पश्वात्संकल्पपूर्वकम् । लक्ष्मी नारायणं देवमर्चयेद्भक्तिभावतः ॥ ६ ॥

Matapos isagawa ang araw-araw na pagsamba sa mga Diyos, pagkatapos nito—pagkaraang gumawa ng saṅkalpa (pormal na panata o pasiya)—sambahin si Panginoong Lakṣmī-Nārāyaṇa nang may damdaming debosyon.

Verse 7

आवाहनासनाद्यैश्च गन्धपुष्पादिभिर्व्रती । नमो नारायणायेति पूजयेद्भक्तितत्परः ॥ ७ ॥

Ang nagsasagawa ng panata, na nakatuon sa debosyon, ay dapat sumamba (sa Panginoon) sa mga ritong nagsisimula sa āvāhana (pag-anyaya) at pag-aalay ng āsana (upuan), kasama ang pabango, mga bulaklak at iba pa, habang taimtim na inuusal: “Namo Nārāyaṇāya.”

Verse 8

गीतैर्वाद्यैश्च नृत्यैश्च पुराणपठनादिभिः । स्तोत्रैर्वाराधयेद्देवं व्रतकृत्सुसमाहितः ॥ ८ ॥

Sa pamamagitan ng mga awiting debosyonal, tugtugin at sayaw; sa pagbigkas ng mga Purāṇa at iba pang banal na pagbasa; at sa mga himno ng papuri—ang nagsasagawa ng panata ay dapat sumamba sa Panginoon nang mahinahon, nakatuon, at ganap na mapagmatyag.

Verse 9

देवस्य पुरतः कृत्वा स्थण्डिलं चतुरस्रेकम् । अरत्निमात्रं तत्रान्गिं स्थापयेद्गृह्यमार्गतः । आज्यभागान्तर्पयन्तं कृत्वा पुरुषसूक्ततः । चरणा च तिलैश्वापि घृतेन जुहुयात्तथा ॥ ९ ॥

Sa harap ng diyos, maghanda ng parisukat na sthaṇḍila (lupang pang-ritwal) na kasukat ng isang aratni (haba ng bisig), at doon itatag ang banal na apoy ayon sa paraang Gṛhya. Pagkaraan, alinsunod sa Puruṣa-sūkta, ihandog ang itinakdang bahagi ng ghee (ājya-bhāga) bilang oblation; at gayundin ay maghandog ng oblation na may linga at may ghee.

Verse 10

एकवारं द्विवारं वात्रिवारं वापि शक्तितः । होमं कुर्यात्प्रयत्नेन सर्वपापनिवृत्तये ॥ १० ॥

Ayon sa kakayahan—isang ulit, dalawang ulit, o kahit tatlong ulit—dapat isagawa nang taimtim at masikap ang homa (handog sa apoy) upang mapawi ang lahat ng kasalanan.

Verse 11

प्रायश्चित्तादिकं सर्वं स्वगृह्योक्तविधानतः । समाप्य होमं विधिवच्छान्तिसूक्तं जपेद्रुधः ॥ ११ ॥

Matapos ganapin ang lahat ng mga ritwal ng pagtubos-sala at kaugnay na pagtalima ayon sa paraang itinuro sa sariling Gṛhya-sūtra, at matapos tapusin nang wasto ang homa, saka dapat bigkasin nang tama ang Śānti-sūkta bilang panalanging pampayapa.

Verse 12

पश्चाद्देवं समागत्य पुनः पूजां प्रकल्पयेत् । तथोपवासं देवाय ह्यर्पयेद्भक्तिसंयुतः ॥ १२ ॥

Pagkaraan, lumapit muli sa Diyos at ihanda muli ang pagsamba; at taglay ang bhakti, ialay nang nararapat ang pag-aayuno na iyon sa Panginoon.

Verse 13

पौर्णमास्यां निराहारः स्थित्वा देव तवाज्ञया । भोक्ष्यामि पुण्डरीकाक्ष परेऽह्नि शरणं भव ॥ १३ ॥

“Sa araw ng kabilugan ng buwan, O Panginoon, mananatili akong walang pagkain ayon sa Iyong utos. O May-matang-lotus, kakain ako sa susunod na araw—maging kanlungan ko.”

Verse 14

इति विज्ञाप्य देवायह्यर्घ्यं दद्यात्तथैन्दवे । जानुभ्यामवनीं गत्वा शुक्लपुष्पाक्षतान्वितः ॥ १४ ॥

Pagkasabi nito sa Diyos, dapat din siyang maghandog ng arghya sa Buwan; at lumuhod sa lupa sa dalawang tuhod, na may kasamang puting bulaklak at bigas na buo (akṣata).

Verse 15

क्षीरोदार्णवसंभूत अत्रिगोत्रसमुद्भव । ग्रहाणार्घ्यं मया दत्तं रोहिणीनायक प्रभो । एवमर्घ्यं प्रदायेन्दोः प्रार्थयेत्प्राञ्जलिस्ततः ॥ १५ ॥

O ikaw na isinilang mula sa Karagatang Gatas, nagmula sa angkan ni Atri—O Panginoon, minamahal na pinuno ni Rohiṇī—tanggapin mo ang arghya na aking inihandog. Pagkakapaghandog ng arghya sa Buwan, saka manalangin na magkayakap ang mga palad.

Verse 16

तिष्टन्पूर्वमुखो भूत्वा पश्यन्निन्दुं च नारद ॥ १६ ॥

O Nārada, tumayo na nakaharap sa silangan at tumitig sa Buwan.

Verse 17

नमः शुक्लांशवे तुभ्यं द्विजराजाय ते नमः । रोहिणीपतये तुभ्यं लक्ष्मीभ्रात्रे नमोऽस्तु ते ॥ १७ ॥

Pagpupugay sa iyo, O tagapagdala ng mapuputing sinag; pagpupugay sa iyo, O hari ng mga dvija. Pagpupugay sa iyo, O panginoon ni Rohiṇī; nawa’y ang aking pagyukod ay sa iyo, O kapatid ni Lakṣmī.

Verse 18

ततश्च जागरं कुर्यात्पुराणश्रवणादिभिः । जितेन्द्रियश्च संशुद्धः पाषण्डालोकवर्जितः ॥ १८ ॥

Pagkaraan nito, dapat magpuyat sa banal na pagbabantay sa pamamagitan ng pakikinig sa Purāṇa at iba pang gawaing maka-dharma—may pagpipigil sa mga pandama, dalisay, at umiiwas sa pakikisama sa mga pāṣaṇḍa (mga taong may maling pananampalataya).

Verse 19

ततः प्रातः प्रकुर्वीत स्वाचारं च यथाविधि । पुनः संपूजयेद्देवं यथाविभवविस्तरम् ॥ १९ ॥

Pagdating ng umaga, isagawa ang sariling itinakdang asal-araw ayon sa tuntunin; at muling sambahin ang Panginoon, pinalalawak ang pagsamba ayon sa kaya at yaman.

Verse 20

ब्राह्मणान्भोजयेच्छक्त्या ततश्च प्रयतो नरः । बन्धुभृत्यादिभिः सार्धं स्वयं भुञ्जीत वाग्यतः ॥ २० ॥

Ayon sa kanyang kakayahan, dapat munang pakainin ng tao ang mga Brahmana; saka, na may pagpipigil-sa-sarili at pagkamapagmatyag, siya’y kumain kasama ng mga kamag-anak, mga lingkod, at iba pa—pinipigil ang pananalita.

Verse 21

एवं पौषादिमासेषु पूर्णमास्यामुपोषितः । अर्चयेद्भक्तिसंयुक्तो नारायणमनायमम् ॥ २१ ॥

Gayon, sa mga buwang nagsisimula sa Pauṣa at iba pa, matapos mag-ayuno sa araw ng kabilugan ng buwan, dapat sambahin nang may bhakti si Nārāyaṇa—Siya na walang pagdurusa at walang pagkabulok.

Verse 22

एवं संवत्सरं कृत्वा कार्तिक्यां पूर्णिमादिने । उद्यापनं प्रकुर्वीत तद्विधानं वदामि ते ॥ २२ ॥

Matapos isagawa ito nang ganito sa loob ng isang buong taon, sa araw ng kabilugan ng buwan sa buwang Kārtika, dapat gawin ang pangwakas na ritwal (udyāpana). Sasabihin ko sa iyo ang wastong paraan nito.

Verse 23

मण्डपं कारयेद्दिव्यं चतुरस्त्रं सुमङ्गलम् । शोभितं पुष्पमालाभिर्वितानध्वजराजितम् ॥ २३ ॥

Dapat magpagawa ng isang maringal na maṇḍapa, parisukat ang anyo at lubhang mapalad, pinalamutian ng mga kuwintas ng bulaklak at pinaganda ng mga tolda at mga watawat.

Verse 24

बहुदापसमाकीर्णं किङ्किणीजालशोभितम् । दर्पंणैश्चामरैश्चैव कलशैश्च समावृतम् ॥ २४ ॥

Ito’y napuno sa iba’t ibang paraan ng mga tagapaglingkod at mga kasamahan, pinalamutian ng mga lambat ng kumakalansing na kampanilya, at pinaligiran ng mga salamin, chāmara (pamaypay na buntot ng yak), at mga kalaśa (mapalad na banga ng tubig).

Verse 25

तन्मध्ये सर्वतोभद्रं पञ्चवर्णविराजितम् । जलपूर्णं ततः कुम्भं न्यसेत्तस्योपरि द्विज ॥ २५ ॥

Sa gitna nito, ang dalawang-ipinangan (dvija) ay maglagay ng disenyong Sarvatobhadra na kumikislap sa limang kulay; at sa ibabaw niyon ay ilagay ang kumbha na puno ng tubig.

Verse 26

पिधाय कुम्भं वस्त्रेण सुसूक्ष्मेणाति शोभितम् । हेम्ना वा रजतेनापि तथा ताम्रेण वा द्विज । लक्ष्मीनारायणं देवं कृत्वा तस्योपरि न्यसेत् ॥ २६ ॥

Takpan ang kumbha ng napakapinong telang marikit ang palamuti—maging ginto, pilak, o tanso, O dvija—at likhain (anihin) ang Diyos na Lakṣmī-Nārāyaṇa at ilagay Siya sa ibabaw nito.

Verse 27

पञ्चामृतेन संस्नाप्याभ्यर्च्यगन्धादिभिः क्रमात् । भक्ष्मैर्भोज्यादिनैवेद्यैर्भक्तितः संयतेन्द्रियः ॥ २७ ॥

Pagkatapos paliguan (ang Diyos) ng pañcāmṛta, ang limang nektar, at saka sambahin nang sunod-sunod sa pabango at iba pa; nang may bhakti at pigil ang mga pandama, maghandog ng naivedya—mga pagkain at iba pang alay na nakakain.

Verse 28

जागरं च तथा कुर्यार्त्सम्यक्छ्ररद्धासमन्वितः । परेऽह्नि प्रातर्विधिवत्पूर्ववद्विष्णुमर्चयेत् ॥ २८ ॥

Gayon din, magsagawa ng pagpupuyat (jāgara) na may wastong śraddhā; at kinabukasan sa umaga, sambahin si Viṣṇu ayon sa itinakdang ritwal, tulad ng dati.

Verse 29

आचार्याय प्रदातव्या प्रतिमा दक्षिणान्विता । ब्राह्मणान्भोजयेच्छक्त्या विभवे सत्यवारितम् ॥ २९ ॥

Ihandog sa ācārya ang isang pratimā (larawang-samba) na may kasamang dakṣiṇā. At ayon sa kakayahan, pakainin ang mga Brāhmaṇa—walang huwad na pagpapanggap, at tapat na may pagpipigil ayon sa tunay na yaman.

Verse 30

तिलदानं प्रकुर्वीत यथाशक्त्या समाहितः । कुर्यादग्नौ च विधिवतिलहोमं विचक्षणः ॥ ३० ॥

Na may payapang isip at ayon sa sariling kakayahan, dapat maghandog ng kaloob na linga; at ang marunong ay nararapat ding magsagawa sa apoy ng tila-homa, ang paghahandog ng linga, ayon sa itinakdang ritwal.

Verse 31

एवं कृत्वा नरः सम्यक् लक्ष्मीनारायणव्रतम् । इह भुक्त्वा महाभोगान्पुत्रपौत्रसमन्वितः ॥ ३१ ॥

Sa ganitong paraan, ang taong nagsagawa nang wasto ng panatang Lakṣmī–Nārāyaṇa ay nagtatamasa ng dakilang kasaganaan sa mundong ito, na pinagkalooban ng mga anak at apo.

Verse 32

सर्वपापविनिर्मुक्तः कुलायुतसमन्वितः । प्रयाति विष्णुभवनं योगिनामपि दुर्लभम् ॥ ३२ ॥

Malaya sa lahat ng kasalanan at kasama ang maraming kaangkan, siya’y makararating sa tahanan ni Viṣṇu—isang hantungan na mahirap maabot kahit ng mga yogi.