Adhyaya 36: Madalasa’s Final Counsel and the Renunciation of King Ritadhvaja

Verse 1

इति श्रीमार्कण्डेयपुराणेऽलर्कानुशासने वर्ज्यावर्ज्यनाम पञ्चत्रिंशोऽध्यायः । षट्त्रिंशोऽध्यायः । जड उवाच— स एवमनुशिष्टः सन् मात्रा संप्राप्य यौवनम् । ऋतध्वजसुतश्चक्रे सम्यग्दारपरिग्रहम् ॥

Sa gayon, sa Śrī Mārkaṇḍeya Purāṇa, sa loob ng pagtuturo kay Alarka, nagwakas ang ika-35 kabanata na tinatawag na “Ang dapat iwasan at ang hindi.” Ngayon ay nagsisimula ang ika-36 na kabanata. Sinabi ni Jaḍa: Matapos maturuan nang ganito, at pagdating sa kabataan kasama ang kanyang ina, ang anak ni Ṛtadhvaja ay marapat na pumasok sa pag-aasawa.

Verse 2

पुत्रांश्चोत्पादयामास यज्ञैश्चाप्ययजद्विभुः । पितुश्च सर्वकालेषु चकाराज्ञानुपालनम् ॥

Nagkaanak siya ng mga lalaki, at nagsagawa rin siya ng mga paghahandog; at sa lahat ng panahon ay tinupad niya ang pagsunod sa mga utos ng kanyang ama.

Verse 3

ततः कालेन महता संप्राप्य चरमं वयः । चक्रेऽभिषेकं पुत्रस्य तस्य राज्ये ऋतध्वजः ॥

Pagkaraan ng mahabang panahon, nang marating na niya ang huling yugto ng buhay, isinagawa ni Ṛtadhvaja ang banal na pagkorona (abhiseka) sa kaniyang anak sa kahariang iyon.

Verse 4

भार्यया सह धर्मात्मा यियासुस्तपसे वनम् । अवतीर्णो महारक्षो महाभागो महीपतिः ॥

Ang matuwid na haring iyon, ang dakilang tagapagtanggol at mapalad na panginoon ng daigdig, ay umalis kasama ang kaniyang reyna patungo sa gubat upang magsagawa ng mga pag-aayuno at pagninilay (tapas).

Verse 5

मदालसा च तनयं प्राहेदं पश्चिमं वचः । कामोपभोगसंसर्गप्रहाणाय सुतस्य वै ॥

At sinabi ni Madālasā sa kaniyang anak ang mga huling salitang ito—na tunay na nilayon upang talikdan ng anak ang pagkakapit sa mga ugnay at kaligayahang dulot ng pagnanasa.

Verse 6

मदालसोवाच यदा दुःखमसह्यं ते प्रियबन्धुवियोगजम् । शत्रुबाधोद्भवं वापि वित्तनाशात्मसम्भवम् ॥

Sinabi ni Madālasā: Kapag dumating sa iyo ang dalamhating hindi matiis—na bunga ng pagkalayo sa minamahal na mga kamag-anak, o dulot ng pang-aapi ng mga kaaway, o nagmumula sa pagkawala ng yaman—

Verse 7

भवेतत्कुर्वतो राज्यं गृहधर्मावलम्बिनः । दुःखायतनभूतो हि ममत्वालम्बनो गृही ॥

Ang gayong pagdurusa ay dumarating sa namumuno sa kaharian habang nakakapit pa sa mga tungkulin at pagkakaugnay ng buhay-sambahayan; sapagkat ang maybahay, na nakasalig sa diwang “akin” (mamatva), ay tunay na ginagawang luklukan ng dalamhati ang tahanan.

Verse 8

तदास्मात्पुत्र ! निष्कृष्य मद्दत्तादङ्गुलीयकात् । वाच्यं ते शासनं पट्टे सूक्ष्माक्षरनिवेशितम् ॥

Pagkaraan nito, anak ko, bunutin mo iyon mula sa singsing na ibinigay ko sa iyo; dapat mong basahin ang tagubiling nakasulat sa isang pirasong piraso (paṭṭa), na inukit sa napakaliit na mga titik.

Verse 9

जड उवाच इत्युक्त्वा प्रददौ तस्मै सौवर्णं साङ्गुलीयकम् । आशिषश्चापि या योग्याः परुषस्य गृहे सतः ॥

Sinabi ni Jaḍa: Pagkasabi niya nang gayon, ibinigay niya sa kanya ang isang gintong singsing. Ipinagkaloob din niya ang mga pagpapalang nararapat kay Paruṣa habang siya’y nananatili sa sariling sambahayan.

Verse 10

ततः कुबलयाश्वोऽसौ सा च देवी मदालसा । पुत्राय दत्त्वा तद्राज्यं तपसे काननं गतौ ॥

Pagkatapos, si Kubalayāśva at ang ginang na si Madālasā, matapos ipagkaloob ang kahariang iyon sa kanilang anak na lalaki, ay nagtungo sa gubat upang magsagawa ng mga pag-aayuno at pagninilay (austerities).