Vainya-Aśvamedhe Atri–Gautama–Sanatkumāra-Nirṇaya
Vainya’s Sacrifice and the Settlement of a Dharmic Dispute
तपात्ययनिकेताश्ष शतशो5थ सहस््रश: । अपेतार्कप्रभाजाला: सविद्युद्धिमलप्रभा:,वे वर्षामें तम्बूके समान जान पड़ते थे। उनकी संख्या सैकड़ों और हजारोंतक पहुँच गयी थी। उन्होंने सूर्यके प्रभापुजजको तो ढँक दिया था और विद्युत्की निर्मल प्रभा धारण कर ली थी
Vaiśampāyana uvāca: tapātyayaniketāś ca śataśo ’tha sahasraśaḥ | apetārkaprabhājālāḥ savidyuddhimalaprabhāḥ ||
Sinabi ni Vaiśampāyana: Pagkaraan, sa daan-daan at maging sa libu-libo, lumitaw ang mga yaong wari’y may tahanan sa panahon ng init. Hindi na dala ng kanilang kumpol ang silaw ng araw; sa halip, kumislap sila sa dalisay na liwanag ng kidlat, gaya ng mga ulap-ulan na nagsisiksikan sa langit. Ipinahihiwatig ng tanawing ito na ang pag-iral na maringal ng kalikasan ay nakapagpapakumbaba sa karaniwang ningning at tanda ng pagliko ng panahon at kapalaran.
वैशम्पायन उवाच
The verse uses a vivid natural image—sun-glare giving way to lightning-like purity—to suggest that greater forces (time, season, destiny) can eclipse ordinary brilliance. Ethically, it invites humility before changing circumstances and attentiveness to signs in the world.
Vaiśampāyana describes a sudden, dense appearance in great numbers—likened to rain-clouds or a stormy scene—where the sun’s harsh brilliance is obscured and a clean lightning-like radiance dominates, setting an ominous or heightened atmosphere.