Sāma (Sāntva) and Dāna: The Brāhmaṇa’s Conciliatory Release from a Rākṣasa
अन्ध॑ स्यात् तम एवेदं न प्रज्ञायेत किंचन । चातुर्वर्ण्य न वर्तेत धर्माधमावृतानृते
andhaḥ syāt tam evedaṁ na prajñāyet kiñcana | cāturvarṇyaṁ na varteta dharmādharmāvṛtānṛte ||
Sinabi ni Maitreya: “Kung wala ang mga Brahmin, ang buong daigdig na ito’y magiging bulag—matatakpan ng dilim ng kamangmangan. Walang sinuman ang makakakilala ng anuman; at hindi iiral ang kaayusan ng apat na varṇa—gayundin, mawawala at malalabo ang mga pagkakaiba ng dharma at adharma, at ng katotohanan at kasinungalingan.”
मैत्रेय उवाच
The verse asserts that learned custodians of sacred knowledge and ethical instruction (here, Brahmins) are essential for preserving discernment (prajñā), sustaining the functioning of cāturvarṇya as an ordered society, and keeping clear moral and epistemic distinctions—dharma vs. adharma and truth vs. falsehood.
Maitreya is speaking within Anuśāsana Parva’s didactic setting, emphasizing the societal and moral consequences of the absence of Brahmins: ignorance spreads, social roles collapse, and moral categories become obscured.