Shloka 24
उपदेशदोषप्रसङ्गः (Upadeśa-doṣa-prasaṅgaḥ) — The Risk of Misapplied Counsel
वह मानसिक संकल्पोंका नियन्त्रण (चित्तवृतियोंका निरोध) करते हुए फल खाकर रहता और इन्द्रियोंको काबूमें रखता था। उसके यहाँ जो अन्न और फल उपस्थित रहता, उन्हींके द्वारा प्रतिदिन आये हुए अतिथियोंका यथोचित सत्कार करता था। इस प्रकार रहते हुए उस शूद्र मुनिको बहुत समय बीत गया ।।
atha asya munir āgacchat saṅgatyā vai tam āśramam | sampūjya svāgatena ṛṣiḥ vidhivat samatoṣayat ||
Pinipigil niya ang mga pasiya at pag-ikot ng isip (pagpigil sa mga galaw ng kamalayan), namumuhay sa pagkain ng mga bunga at pinaiilalim sa pagpipigil ang mga pandama. Sa pagkaing-butil at prutas na naroon, araw-araw niyang tinatanggap nang nararapat ang mga panauhing dumarating. Sa gayong pamumuhay, lumipas ang mahabang panahon para sa muning Śūdra. Pagkaraan, may isang pantas na dumating sa kanyang ermitanyo sa kanyang paglalakbay. Tinanggap siya ng asceta sa wastong pagbati, pinarangalan ang ṛṣi ayon sa ritwal, at pinasiyahan siya alinsunod sa mga itinakdang alituntunin.
भीष्म उवाच
Educational Q&A
The verse highlights atithi-dharma: even an ascetic life must be grounded in disciplined, rule-guided hospitality—honoring and satisfying a guest properly is a concrete expression of dharma and self-mastery.
A travelling sage arrives at the hermitage. The resident ascetic receives him with formal welcome and due honors, and provides what is appropriate so that the guest is pleased, indicating sustained righteous conduct over time.