Adhyaya 40

Verse 1

इति श्रीकूर्मपुराणे षट्साहस्त्र्यां संहितार्या पूर्वविभागे एकोनचत्वारिंशो ऽध्यायः सूत उवाच स रथो ऽधिष्ठितो देवैरादित्यैर्वसुभिस्तथा / गन्धर्वैरप्सरोभिश्च ग्रामणीसर्पराक्षसैः

Sa gayon, sa banal na Śrī Kūrma Purāṇa, sa Ṣaṭsāhasrī Saṃhitā, sa Pūrvabhāga, nagsisimula ang ikaapatnapung kabanata. Wika ni Sūta: Ang karwaheng yaon ay sinakyan ng mga diyos—ng mga Āditya at ng mga Vasu rin—kasama ang mga Gandharva at Apsaras; at gayundin ng mga pinuno ng mga pangkat, ng mga Nāga, at ng mga Rākṣasa.

Verse 2

धातार्ऽयमाथ मित्रश्च वरुणः शक्र एव च / विवस्वानथ पूषा च पर्जन्यश्चांशुरेव च

Si Dhātṛ, Aryaman, Mitra, Varuṇa, at Śakra; at gayundin si Vivasvān, Pūṣan, Parjanya, at Aṃśu—ang mga diyos na ito ang ipinahahayag dito.

Verse 3

भगस्त्वष्टा च विष्णुश्च द्वादशैते दिवाकराः / आप्यायन्ति वै भानुं वसन्तादिषु वै क्रमात्

Si Bhaga, Tvaṣṭṛ, at Viṣṇu—sila ang kabilang sa labindalawang Āditya, ang mga diyos ng Araw. Sila’y nagpapalusog at nagpapalakas sa Araw, ayon sa wastong pagkakasunod, sa mga panahon na nagsisimula sa tagsibol.

Verse 4

पुलस्त्यः पुलहश्चात्रिर्वसिष्ठश्चाङ्गिरा भृगुः / भरद्वाजो गौतमश्च कश्यपः क्रतुरेव च

Sina Pulastya, Pulaha, Atri, Vasiṣṭha, Aṅgiras, Bhṛgu, Bharadvāja, Gautama, Kaśyapa, at si Kratu rin—ang mga ṛṣi na ito ang binibilang dito.

Verse 5

जमदग्निः कौशिकश्च मुनयो ब्रह्मवादिनः / स्तुवन्ति देवं विविधैश्छन्दोभिस्ते यथाक्रमम्

Sina Jamadagni at Kauśika—mga muni na nakatuon sa Brahman—ay pumupuri sa Panginoon, ayon sa wastong pagkakasunod, sa iba’t ibang sukat ng mga himnong Veda.

Verse 6

रथकृच्च रथौज्श्च रथचित्रः सुबाहुकः / रथस्वनो ऽथ वरुणः सुषेणः सेनजित् तथा

At naroon sina Rathakṛt at Rathaujā; Rathacitra at Subāhuka; sumunod si Rathasvana; gayundin si Varuṇa; si Suṣeṇa at si Senajit din.

Verse 7

तार्क्ष्यश्चारिष्टनेमिश्च रथजित् सत्यजित् तथा / ग्रामण्यो देवदेवस्य कुर्वते ऽभीशुसंग्रहम्

Sina Tārkṣya, Ariṣṭanemi, Rathajit, Satyajit, at si Grāmaṇya—mga tagapaglingkod ng Diyos ng mga diyos—ay nagtitipon at nag-aayos ng mga renda (at harnes) para sa karwahe ng Panginoon.

Verse 8

अथ हेतिः प्रहेतिश्च पौरुषेयो वधस्तथा / सर्पो व्याघ्रस्तथापश्च वातो विद्युद् दिवाकरः

Sumunod ang mga sandata at mga panangga-sandata; at ang kamatayang dulot ng gawa ng tao; gayundin ang ahas, ang tigre, at mga baka; ang hangin, ang kidlat, at ang araw.

Verse 9

ब्रह्मोपेतश्च विप्रेन्द्रा यज्ञोपेतस्तथैव च / राक्षसप्रवरा ह्येते प्रयान्ति पुरतः क्रमात्

O pinakadakila sa mga brāhmaṇa, yaong mga may taglay na mga ritong brahma (disiplina ng Veda) at yaong nakatatag sa mga gawi ng paghahandog—ang mga dakilang rākṣasa na ito ay nauuna, ayon sa ayos, isa-isa.

Verse 10

वासुकिः कङ्कनीरश्च तक्षकः सर्पपुङ्गवः / एलापत्रः शङ्खपालस्तथैरावतसंज्ञितः

Si Vāsuki, Kaṅkanīra, at Takṣaka—ang pinakadakila sa mga nāga—kasama sina Elāpatra, Śaṅkhapāla, at ang kilala sa pangalang Airāvata, ay binanggit sa pangalan.

Verse 11

धनञ्जयो महापद्मस्तथा कर्कोटको द्विजाः / कम्बलाश्वतरश्चैव वहन्त्येनं यथाक्रमम्

O mga dwija, sina Dhanañjaya, Mahāpadma, Karkoṭaka, gayundin sina Kambala at Aśvatara—ang mga dakilang nāga—ay nagdadala sa kanya ayon sa wastong pagkakasunod.

Verse 12

तुम्बुरुर्नारदो हाहा हूहूर्विश्वावसुस्तथा / उग्रसेनो वसुरुचिरर्वावसुरथापरः

Naroon sina Tumburu at Nārada; gayundin sina Hāhā at Hūhū, at si Viśvāvasu. Naroon din sina Ugrasena, Vasuruci, at bukod pa si Vāvasuratha.

Verse 13

चित्रसेनस्तथोर्णायुर्धृतराष्ट्रो द्विजोत्तमाः / सूर्यवर्चा द्वादशैते गन्धर्वा गायतां वराः / गायन्ति विविधैर्गानैर्भानुं षड्जादिभिः क्रमात्

Sina Citraseṇa, Orṇāyu, Dhṛtarāṣṭra, at Sūryavarcā—o pinakadakila sa mga dwija—ang labindalawang Gandharva na ito, mga pangunahing mang-aawit, ay pumupuri kay Bhānu (Araw) sa sari-saring awit, sunod-sunod sa mga nota mula sa Ṣaḍja.

Verse 14

क्रतुस्थलाप्सरोवर्या तथान्या पुञ्जिकस्थला / मेनका सहजन्या च प्रम्लोचा च द्विजोत्तमाः

O pinakadakila sa mga dwija, binanggit ang pangunahing Apsarā na si Kratusthalā, at ang isa pa—si Puñjikasthalā; gayundin sina Menakā, Sahajanyā, at Pramlocā.

Verse 15

अनुम्लोचा घृतीची च विश्वाची चोर्वशी तथा / अन्या च पूर्वचित्तिः स्यादन्या चैव तिलोत्तमा

Si Anumlocā, Ghṛtācī, Viśvācī, at gayundin si Urvaśī; mayroon pang si Pūrvacitti, at isa pa si Tilottamā.

Verse 16

ताण्डवैर्विविधैरेनं वसन्तादिषु वै क्रमात् / तोषयन्ति महादेवं भानुमात्मानमव्ययम्

Sa pamamagitan ng sari-saring sayaw na tāṇḍava, ayon sa ayos ng mga panahon mula sa tagsibol, kanilang pinasasaya si Mahādeva—na Siya mismo ang Bhānu (Araw), ang Ātman na di-nasisira.

Verse 17

एवं देवा वसन्त्यर्के द्वौ द्वौ मासौ क्रमेण तु / सूर्यमाप्याययन्त्येते तेजसा तेजसां निधिम्

Kaya nito, ang mga deva ay nananahan sa loob ng Araw, tig-dalawang buwan ayon sa pagkakasunod; at sa sarili nilang ningning, kanilang pinagyayabong ang Araw—ang sisidlan ng lahat ng kaningningan.

Verse 18

ग्रथितैः स्वैर्वचोभिस्तु स्तुवन्ति मुनयो रविम् / गन्धर्वाप्सरसश्चैनं नृत्यगेयैरुपासते

Sa sarili nilang mga salitang hinabing marikit, pinupuri ng mga muni si Ravi (ang Araw); at ang mga Gandharva at Apsaras ay sumasamba sa Kanya sa pamamagitan ng sayaw at awit.

Verse 19

ग्रामणीयक्षभूतानि कुर्वते ऽभीषुसंग्रहम् / सर्पा वहन्ति देवेशं यातुधानाः प्रयान्ति च

Ang mga pangkat ng yakṣa at bhūta, na pinangungunahan ng kanilang mga pinuno, ay nagtitipon ng mga sinag (na wari’y inaayos ang mga rayos). Ang mga ahas ay nagbubuhat sa Panginoon ng mga deva, at ang mga yātudhāna ay sumasabay din sa prusisyon.

Verse 20

बालखिल्या नयन्त्यस्तं परिवार्योदयाद् रविम् / एते तपन्ति वर्षन्ति भान्ति वान्ति सृजन्ति च / भूतानामशुभं कर्म व्यपोहन्तीह कीर्तिताः

Ang mga pantas na Bālakhilya, na pumapaligid sa Araw sa pagsikat nito, ay inaakay Siya hanggang sa paglubog. Sila ang nagpapainit, nagpapabuhos ng ulan, nagpapaliwanag, humihip bilang hangin, at nagbubunsod din ng paglikha. Dito sila ipinahahayag bilang mga nag-aalis ng di-mapalad na karma ng mga nilalang.

Verse 21

एते सहैव सूर्येण भ्रमन्ति दिवि सानुगाः / विमाने च स्थितो नित्यं कामगे वातरंहसि

Ang mga tagasunod na ito, kasama ng Araw, ay walang humpay na umiikot sa kalangitan. At ang Araw (Sūrya), laging nakaluklok sa kaniyang sasakyang makalangit, ay gumagalaw ayon sa kalooban at kasingbilis ng hangin, tinatahak ang himpapawid.

Verse 22

वर्षन्तश्च तपन्तश्च ह्लादयन्तश्च वै प्रजाः / गोपयन्तीह भूतानि सर्वाणीहायुगक्षयात्

Sila’y nagpapabuhos ng ulan, nagbibigay-init, at nagpapasaya sa mga nilalang. Pinangangalagaan nila ang lahat ng mga buhay dito, iniingatan sa daigdig na ito hanggang sa wakas ng yuga.

Verse 23

एतेषामेव देवानां यथावीर्यं यथातपः / यथायोगं यथासत्त्वं स एष तपति प्रभुः

Ayon sa lakas at tapas ng mismong mga diyos na ito—ayon sa kanilang disiplina at likás na kakayahan—ang Panginoong ito, ang Soberano, ang nagtatakda at nagsusustento sa kanila sa pamamagitan ng Kaniyang sariling namamahalang tapas.

Verse 24

अहोरात्रव्यवस्थानकारणं स प्रजापतिः / पितृदेवमनुष्यादीन् स सदाप्यायेद् रविः

Siya ang Prajāpati, ang sanhi ng pagkatatag ng kaayusan ng araw at gabi. Ang Araw na iyon (Ravi) ay walang humpay na nagpapalusog sa mga Pitṛ (mga ninuno), sa mga Deva, sa mga tao, at sa iba pa.

Verse 25

तत्र देवो महादेवो भास्वान् साक्षान्महेश्वरः / भासते वेदविदुषां नीलग्रीवः सनातनः

Doon, si Mahādeva—nagniningning, ang Maheśvara na hayag—ay sumisiklab sa harap ng mga nakaaalam ng Veda; ang walang-hanggang Nīlagrīva, ang Panginoong Bughaw ang Lalamunan.

Verse 26

स एष देवो भगवान् परमेष्ठी प्रजापतिः / स्थानं तद् विदुरादित्यं वेदज्ञा वेदविग्रहम्

Siya nga ang Diyos na iyon—ang Bhagavān, Parameṣṭhin, Prajāpati, Panginoon ng mga nilalang. Nakikilala ng mga dalubhasa sa Veda ang kalagayang iyon bilang Āditya (Araw): ang Nakaaalam ng Veda, na ang mismong anyo ay ang Veda.