Adhyaya 13

Verse 1

श्रीशुक उवाच मनुर्विवस्वत: पुत्र: श्राद्धदेव इति श्रुत: । सप्तमो वर्तमानो यस्तदपत्यानि मे श‍ृणु ॥ १ ॥

Sinabi ni Śukadeva Gosvāmī: Ang kasalukuyang Manu, na kilala bilang Śrāddhadeva, ay anak ni Vivasvān, ang diyos na namumuno sa araw. Siya ang ikapitong Manu. Ngayon pakinggan mo mula sa akin ang tungkol sa kanyang mga anak na lalaki.

Verse 2

इक्ष्वाकुर्नभगश्चैव धृष्ट: शर्यातिरेव च । नरिष्यन्तोऽथ नाभाग: सप्तमो दिष्ट उच्यते ॥ २ ॥ तरूषश्च पृषध्रश्च दशमो वसुमान्स्मृत: । मनोर्वैवस्वतस्यैते दशपुत्रा: परन्तप ॥ ३ ॥

O Haring Parīkṣit, sa sampung anak ni Manu (Vaivasvata) ay sina Ikṣvāku, Nabhaga, Dhṛṣṭa, Śaryāti, Nariṣyanta, at Nābhāga. Ang ikapitong anak ay kilala bilang Diṣṭa. Sumunod sina Tarūṣa at Pṛṣadhra, at ang ikasampu ay tinatawag na Vasumān.

Verse 3

इक्ष्वाकुर्नभगश्चैव धृष्ट: शर्यातिरेव च । नरिष्यन्तोऽथ नाभाग: सप्तमो दिष्ट उच्यते ॥ २ ॥ तरूषश्च पृषध्रश्च दशमो वसुमान्स्मृत: । मनोर्वैवस्वतस्यैते दशपुत्रा: परन्तप ॥ ३ ॥

O Haring Parīkṣit, kabilang sa sampung anak ni Manu (Vaivasvata) sina Ikṣvāku, Nabhaga, Dhṛṣṭa, Śaryāti, Nariṣyanta, at Nābhāga. Ang ikapitong anak ay tinatawag na Diṣṭa. Pagkaraan ay sina Tarūṣa at Pṛṣadhra; at ang ikasampu ay inaalala bilang Vasumān.

Verse 4

आदित्या वसवो रुद्रा विश्वेदेवा मरुद्गणा: । अश्विनावृभवो राजन्निन्द्रस्तेषां पुरन्दर: ॥ ४ ॥

O Hari, sa manvantarang ito ang mga Āditya, Vasu, Rudra, Viśvedevas, pangkat ng Marut, ang dalawang magkapatid na Aśvinī-kumāra, at ang mga Ṛbhu ang mga diyos. Ang kanilang pinunong hari, si Indra, ay tinatawag na Purandara.

Verse 5

कश्यपोऽत्रिर्वसिष्ठश्च विश्वामित्रोऽथ गौतम: । जमदग्निर्भरद्वाज इति सप्तर्षय: स्मृता: ॥ ५ ॥

Sina Kaśyapa, Atri, Vasiṣṭha, Viśvāmitra, Gautama, Jamadagni, at Bharadvāja ang kinikilalang pitong pantas na rishi (Saptarṣi).

Verse 6

अत्रापि भगवज्जन्म कश्यपाददितेरभूत् । आदित्यानामवरजो विष्णुर्वामनरूपधृक् ॥ ६ ॥

Sa manvantarang ito rin, isinilang ang Bhagavān mula kina Kaśyapa at Aditi. Bilang pinakabata sa mga Āditya, si Viṣṇu ay nag-anyong Vāmana, ang banal na pandak.

Verse 7

सङ्‌क्षेपतो मयोक्तानि सप्तमन्वन्तराणि ते । भविष्याण्यथ वक्ष्यामि विष्णो: शक्त्यान्वितानि च ॥ ७ ॥

Naipaliwanag ko na sa iyo nang maikli ang kalagayan ng pitong Manu. Ngayon ay ilalarawan ko ang mga Manu sa hinaharap, kasama ang mga pagkakatawang-tao ni Panginoong Viṣṇu na may Kanyang śakti.

Verse 8

विवस्वतश्च द्वे जाये विश्वकर्मसुते उभे । संज्ञा छाया च राजेन्द्र ये प्रागभिहिते तव ॥ ८ ॥

O Hari, si Vivasvān ay may dalawang asawa, mga anak na babae ni Viśvakarmā, na sina Saṁjñā at Chāyā; naipahayag ko na ito sa iyo noon.

Verse 9

तृतीयां वडवामेके तासां संज्ञासुतास्त्रय: । यमो यमी श्राद्धदेवश्छायायाश्च सुताञ्छृणु ॥ ९ ॥

Sinasabi ng ilan na may ikatlong asawa siyang nagngangalang Vaḍavā. Sa tatlong asawa, si Saṁjñā ay may tatlong anak—Yama, Yamī, at Śrāddhadeva. Ngayon pakinggan ang mga anak ni Chāyā.

Verse 10

सावर्णिस्तपती कन्या भार्या संवरणस्य या । शनैश्चरस्तृतीयोऽभूदश्विनौ वडवात्मजौ ॥ १० ॥

Si Chāyā ay nagkaroon ng anak na lalaking si Sāvarṇi at anak na babaeng si Tapatī, na kalaunan ay naging asawa ni Haring Saṁvaraṇa. Ang ikatlong anak ni Chāyā ay si Śanaiścara (Śani). Si Vaḍavā naman ay nagsilang ng dalawang anak na lalaki, ang magkapatid na Aśvinī-kumāra.

Verse 11

अष्टमेऽन्तर आयाते सावर्णिर्भविता मनु: । निर्मोकविरजस्काद्या: सावर्णितनया नृप ॥ ११ ॥

O Hari, kapag dumating ang panahon ng ikawalong Manu, si Sāvarṇi ang magiging Manu. Kabilang sa kanyang mga anak na lalaki sina Nirmoka at Virajaska at iba pa.

Verse 12

तत्र देवा: सुतपसो विरजा अमृतप्रभा: । तेषां विरोचनसुतो बलिरिन्द्रो भविष्यति ॥ १२ ॥

Sa ikawalong manvantara, ang mga deva roon ay tatawaging Sutapā, Viraja, at Amṛtaprabhā. Ang hari ng mga deva, si Indra, ay magiging si Bali Mahārāja, anak ni Virocana.

Verse 13

दत्त्वेमां याचमानाय विष्णवे य: पदत्रयम् । राद्धमिन्द्रपदं हित्वा तत: सिद्धिमवाप्स्यति ॥ १३ ॥

Ang nagkaloob kay Viṣṇu na dumating bilang namamalimos ng tatlong hakbang na lupa ay nawala ang maringal na katayuang Indra (at ang tatlong daigdig). Ngunit kalaunan, kapag kinalugdan ng Panginoon ang kanyang ganap na pag-aalay, makakamtan niya ang sukdulang kasakdalan ng buhay.

Verse 14

योऽसौ भगवता बद्ध: प्रीतेन सुतले पुन: । निवेशितोऽधिके स्वर्गादधुनास्ते स्वराडिव ॥ १४ ॥

Si Bali na iginapos ng Panginoon nang may pag-ibig ay muling iniluklok sa Sutala, na higit pang maringal kaysa langit. Ngayon si Bali Mahārāja ay nananahan doon na parang malayang hari, at mas panatag pa kaysa kay Indra.

Verse 15

गालवो दीप्तिमान्‌रामो द्रोणपुत्र: कृपस्तथा । ऋष्यश‍ृङ्ग: पितास्माकं भगवान्बादरायण: ॥ १५ ॥ इमे सप्तर्षयस्तत्र भविष्यन्ति स्वयोगत: । इदानीमासते राजन् स्वे स्व आश्रममण्डले ॥ १६ ॥

O Hari, sa ikawalong manvantara, ang mga dakilang sina Gālava, Dīptimān, Paraśurāma, Aśvatthāmā na anak ni Droṇa, Kṛpācārya, Ṛṣyaśṛṅga, at ang aming ama na si Bhagavān Bādarāyaṇa Vyāsa—ang avatāra ni Nārāyaṇa—ang magiging pitong ṛṣi. Sa ngayon, sila’y naninirahan sa kani-kanilang āśrama.

Verse 16

गालवो दीप्तिमान्‌रामो द्रोणपुत्र: कृपस्तथा । ऋष्यश‍ृङ्ग: पितास्माकं भगवान्बादरायण: ॥ १५ ॥ इमे सप्तर्षयस्तत्र भविष्यन्ति स्वयोगत: । इदानीमासते राजन् स्वे स्व आश्रममण्डले ॥ १६ ॥

O Hari, sa ikawalong manvantara, ang mga dakilang sina Gālava, Dīptimān, Paraśurāma, Aśvatthāmā na anak ni Droṇa, Kṛpācārya, Ṛṣyaśṛṅga, at ang aming ama na si Bhagavān Bādarāyaṇa Vyāsa—ang avatāra ni Nārāyaṇa—ang magiging pitong ṛṣi. Sa ngayon, sila’y naninirahan sa kani-kanilang āśrama.

Verse 17

देवगुह्यात्सरस्वत्यां सार्वभौम इति प्रभु: । स्थानं पुरन्दराद्‌धृत्वा बलये दास्यतीश्वर: ॥ १७ ॥

Sa ikawalong manvantara, isisilang ang makapangyarihang Bhagavān na si Sārvabhauma bilang anak ni Devaguhya at mula sa sinapupunan ni Sarasvatī. Aagawin niya ang kaharian kay Purandara (Indra) at ibibigay ito kay Bali Mahārāja.

Verse 18

नवमो दक्षसावर्णिर्मनुर्वरुणसम्भव: । भूतकेतुर्दीप्तकेतुरित्याद्यास्तत्सुता नृप ॥ १८ ॥

O Hari, ang ikasiyam na Manu ay si Dakṣa-sāvarṇi, na isinilang mula kay Varuṇa. Kabilang sa kanyang mga anak sina Bhūtaketu at Dīptaketu, at iba pa.

Verse 19

पारामरीचिगर्भाद्या देवा इन्द्रोऽद्भ‍ुत: स्मृत: । द्युतिमत्प्रमुखास्तत्र भविष्यन्त्यृषयस्तत: ॥ १९ ॥

Sa ikasiyam na manvantara, kabilang sa mga deva ang mga Pāra at Marīcigarbha. Ang Indra, hari ng langit, ay tatawaging Adbhuta, at sa pitong rishi ay kabilang si Dyutimān at iba pa.

Verse 20

आयुष्मतोऽम्बुधारायामृषभो भगवत्कला । भविता येन संराद्धां त्रिलोकीं भोक्ष्यतेऽद्भ‍ुत: ॥ २० ॥

Mula sa amang si Āyuṣmān at sa sinapupunan ng inang si Ambudhārā, isisilang si Ṛṣabhadeva, isang bahagyang paglalangkap ng Kataas-taasang Bhagavān. Sa pamamagitan Niya, ang Indrang si Adbhuta ay magtatamasa ng kasaganaan ng tatlong daigdig.

Verse 21

दशमो ब्रह्मसावर्णिरुपश्लोकसुतो मनु: । तत्सुता भूरिषेणाद्या हविष्मत्प्रमुखा द्विजा: ॥ २१ ॥

Ang ikasampung Manu ay si Brahma-sāvarṇi, anak ni Upaśloka. Kabilang sa kanyang mga anak si Bhūriṣeṇa at iba pa; at ang pitong rishi ay mga brāhmaṇa na pinangungunahan ni Haviṣmān.

Verse 22

हविष्मान्सुकृत: सत्यो जयो मूर्तिस्तदा द्विजा: । सुवासनविरुद्धाद्या देवा: शम्भु: सुरेश्वर: ॥ २२ ॥

Sina Haviṣmān, Sukṛta, Satya, Jaya, Mūrti at iba pa ang magiging pitong rishi. Ang mga Suvāsana at Viruddha ay mapapabilang sa mga deva, at si Śambhu ang magiging Indra, hari nila.

Verse 23

विष्वक्सेनो विषूच्यां तु शम्भो: सख्यं करिष्यति । जात: स्वांशेन भगवान्गृहे विश्वसृजो विभु: ॥ २३ ॥

Sa tahanan ni Viśvasraṣṭā, mula sa sinapupunan ni Viṣūcī, lilitaw ang isang ganap na bahagi ng Kataas-taasang Panginoon bilang avatāra na si Viṣvaksena. Makikipagkaibigan siya kay Śambhu.

Verse 24

मनुर्वै धर्मसावर्णिरेकादशम आत्मवान् । अनागतास्तत्सुताश्च सत्यधर्मादयो दश ॥ २४ ॥

Sa ikalabing-isang manvantara, ang Manu ay si Dharma-sāvarṇi, na lubhang marunong sa kaalamang espirituwal. Mula sa kanya ay magkakaroon ng sampung anak na lalaki, pangunahin si Satyadharma.

Verse 25

विहङ्गमा: कामगमा निर्वाणरुचय: सुरा: । इन्द्रश्च वैधृतस्तेषामृषयश्चारुणादय: ॥ २५ ॥

Ang mga Vihaṅgama, Kāmagama, Nirvāṇaruci at iba pa ang magiging mga deva. Ang Indra nila ay si Vaidhṛta, at ang mga rishi ay pangungunahan ni Aruṇa.

Verse 26

आर्यकस्य सुतस्तत्र धर्मसेतुरिति स्मृत: । वैधृतायां हरेरंशस्त्रिलोकीं धारयिष्यति ॥ २६ ॥

Doon, ang anak ni Āryaka ay makikilala bilang Dharmasetu. Mula sa sinapupunan ni Vaidhṛtā, asawa ni Āryaka, lilitaw siya bilang bahagyang avatāra ni Hari at pamamahalaan ang tatlong daigdig.

Verse 27

भविता रुद्रसावर्णी राजन्द्वादशमो मनु: । देववानुपदेवश्च देवश्रेष्ठादय: सुता: ॥ २७ ॥

O Hari, ang ikalabindalawang Manu ay tatawaging Rudra-sāvarṇi. Kabilang sa kanyang mga anak sina Devavān, Upadeva, at Devaśreṣṭha at iba pa.

Verse 28

ऋतधामा च तत्रेन्द्रो देवाश्च हरितादय: । ऋषयश्च तपोमूर्तिस्तपस्व्याग्नीध्रकादय: ॥ २८ ॥

Sa manvantarang ito, ang pangalan ni Indra ay Ṛtadhāmā, at ang mga diyos ay pangungunahan ng mga Harita. Sa mga rishi ay sina Tapomūrti, Tapasvī, at Āgnīdhraka.

Verse 29

स्वधामाख्यो हरेरंश: साधयिष्यति तन्मनो: । अन्तरं सत्यसहस: सुनृताया: सुतो विभु: ॥ २९ ॥

Mula sa amang si Satyasahā at inang si Sunṛtā isisilang si Svadhāmā, isang bahagyang pagkakatawang-tao ng Bhagavān Hari. Siya ang mamamahala sa manvantarang iyon.

Verse 30

मनुस्त्रयोदशो भाव्यो देवसावर्णिरात्मवान् । चित्रसेनविचित्राद्या देवसावर्णिदेहजा: ॥ ३० ॥

Ang ikalabintatlong Manu ay tatawaging Deva-sāvarṇi at magiging lubhang mataas sa kaalamang espirituwal. Kabilang sa kanyang mga anak sina Citrasena at Vicitra.

Verse 31

देवा: सुकर्मसुत्रामसंज्ञा इन्द्रो दिवस्पति: । निर्मोकतत्त्वदर्शाद्या भविष्यन्त्यृषयस्तदा ॥ ३१ ॥

Sa ikalabintatlong manvantara, kabilang sa mga diyos ang mga Sukarmā at Sutrāmā; si Indra, hari ng langit, ay tatawaging Divaspati. Sa mga rishi ay sina Nirmoka at Tattvadarśa.

Verse 32

देवहोत्रस्य तनय उपहर्ता दिवस्पते: । योगेश्वरो हरेरंशो बृहत्यां सम्भविष्यति ॥ ३२ ॥

Ang anak ni Devahotra na si Yogeśvara ay lilitaw mula sa sinapupunan ni Bṛhatī bilang bahagyang pagkakatawang-tao ni Śrī Hari, upang gumawa para sa kapakanan ni Divaspati.

Verse 33

मनुर्वा इन्द्रसावर्णिश्चतुर्दशम एष्यति । उरुगम्भीरबुधाद्या इन्द्रसावर्णिवीर्यजा: ॥ ३३ ॥

Ang ika-labing-apat na Manu ay tatawaging Indra-sāvarṇi. Magkakaroon siya ng mga anak na sina Uru, Gambhīra, at Budha at iba pa.

Verse 34

पवित्राश्चाक्षुषा देवा: शुचिरिन्द्रो भविष्यति । अग्निर्बाहु: शुचि: शुद्धो मागधाद्यास्तपस्विन: ॥ ३४ ॥

Kabilang sa mga diyos ang Pavitras at Cākṣuṣas, at si Śuci ang magiging Indra. Sina Agni, Bāhu, Śuci, Śuddha, Māgadha at iba pang dakilang mapagtapa ang magiging pitong ṛṣi.

Verse 35

सत्रायणस्य तनयो बृहद्भ‍ानुस्तदा हरि: । वितानायां महाराज क्रियातन्तून्वितायिता ॥ ३५ ॥

O Haring Parīkṣit, sa ika-labing-apat na manvantara, lilitaw ang Kataas-taasang Panginoon Śrī Hari mula sa sinapupunan ni Vitānā, at si Satrāyaṇa ang magiging ama. Siya’y kikilalaning Bṛhadbhānu at magtataguyod ng mga gawaing espirituwal.

Verse 36

राजंश्चतुर्दशैतानि त्रिकालानुगतानि ते । प्रोक्तान्येभिर्मित: कल्पो युगसाहस्रपर्यय: ॥ ३६ ॥

O Hari, nailarawan ko na sa iyo ang labing-apat na Manu sa nakaraan, kasalukuyan, at hinaharap. Ang kabuuang panahon ng kanilang pamamahala ay katumbas ng isang libong siklo ng yuga; ito ang tinatawag na kalpa, isang araw ni Brahmā.