Adhyaya 41
Agneya-vidyaAdhyaya 4136 Verses

Adhyaya 41

Chapter 41 — शिलाविन्यासविधानं (The Procedure for Laying the Stones / Foundation Setting)

Sinimulan ni Panginoong Agni ang mga tagubilin sa śilā-vinyāsa at pāda-pratiṣṭhā, na itinatanghal ang pagtatayo ng templo bilang ritwal ng pagpapabanal, hindi lamang gawaing inhenyeriya. Inilalahad ang sunod-sunod na gawain: ihanda ang maṇḍapa at mga kaayusang pang-ritwal; isagawa ang kumbha-nyāsa at iṣṭakā-nyāsa; itakda ang sukat at proporsyon ng mga haligi ng pinto; bahagyang tabunan muli ang hukay at sambahin si Vāstu sa pinantay na ibabaw. Itinatakda ang pamantayan ng materyales (mahusay na lutong ladrilyo na may sukat na aṅgula) at ang alternatibong paglalagay na batong pundasyon na may maraming kumbha. Ang mga tubig-pagpapadalisay (pañca-kaṣāya, sarvauṣadhi-jala, gandha-toya) at mga mantra ng Veda (Āpo hi ṣṭhā, Śaṃ no devī, Pavamanī, mga himno kay Varuṇa), kasama ang paggamit ng Śrī-sūkta, ay kaakibat sa pagdurugtong at pagpapatatag ng mga bato. Sumusunod ang ritwal ng apoy na may āghāra, ājya-bhāga, mga alay na vyāhṛti, at mga tuntunin ng prāyaścitta. Iginuguhit ng pari ang mga diyos at śakti sa mga ladrilyo at direksiyon, isinasagawa ang garbhādhāna sa gitna, inilalagak ang mga sisidlang “sinapupunan” na may metal/hiyas/sandata, tinatawag ang Inang-Lupa sa tansong sisidlang hugis-lotus, at tinatapos ang mga ritwal sa hukay (pagwiwisik ng gomūtra, garbhādhāna sa gabi, at pagbibigay-donasyon). Nagtatapos ang kabanata sa proporsyon ng pīṭha-bandha, pag-uulit ng vāstu-yajña matapos ang pagtatayo, pagpupuri sa gantimpala ng banal na layon at paggawa ng templo, at mga tuntunin ng direksiyon para sa mga tarangkahan ng nayon.

Shlokas

Verse 1

इत्य् आदिमहापुराणे आग्नेये अर्घ्यदानकथनं नाम चत्वारिंशो ऽध्यायः अथैकचत्वारिंशो ऽध्यायः शिलाविन्यासविधानं भगवानुवाच पादप्रतिष्ठां वक्षामि शिलाविन्यासलक्षणं अग्रतो मण्डपः कार्यः कुण्डलानान्तु चतुष्टयं

Sa gayon, sa Agni Purāṇa—sa loob ng sinaunang Mahāpurāṇa—nagtatapos ang ika-40 kabanata na pinamagatang “Paglalahad ng Pag-aalay ng Arghya.” Ngayon ay nagsisimula ang ika-41 kabanata: “Pamamaraan ng Paglalatag ng mga Bato (Pagtatatag ng Pundasyon).” Wika ng Mapalad na Panginoon: “Ipapaliwanag ko ang paglalagay ng paanan/abat (pāda-pratiṣṭhā) at ang mga tuntuning naglalarawan sa pag-aayos ng mga bato. Sa unahan ay dapat itayo ang isang maṇḍapa (pabilyon), at ihanda ang isang pangkat ng apat na kuṇḍalāni (mga singsing/lingkarang ritwal).”

Verse 2

कुम्भन्यासेष्टकान्यासो द्वारस्तम्भोच्छ्रयं शुभं पादोनं पूरयेत् खातं तत्र वास्तुं यजेत् समे

Pagkaraan ng kumbha-nyāsa (paglalagay ng banal na banga) at iṣṭakā-nyāsa (paglalagay ng mga ladrilyo), dapat itakda ang mapalad na taas ng mga haligi ng pintuan. Kapag napuno ang hinukay na hukay hanggang sa antas na kulang ng isang-kapat, saka sambahin si Vāstu sa isang patag at pantay na ibabaw.

Verse 3

इष्टकाश् च सुपक्वाः स्युर्द्वादशाङ्गुलसम्मिताः सविस्तारत्रिभागेन वैपुल्येन समन्विताः

Ang mga ladrilyo ay dapat na mahusay ang pagkakaluto sa apoy, may habang labindalawang aṅgula, may lapad na katumbas ng isang-katlo ng habang iyon, at may angkop na kapal (lalim).

Verse 4

करप्रमाणा श्रेष्ठा स्याच्छिलाप्यथ शिलामये नव कुम्भांस्ताम्रमयान् स्थापयेदिष्टकाघटान्

Ang sukat na batay sa lawak ng kamay (karapramāṇa) ang itinuturing na pinakamainam. At kung ang gusali ay yari sa bato, sa gayong batong pagtatayo ay dapat maglagay ng siyam na banga ng tanso, at maglagay rin ng mga bangang gawa sa ladrilyo.

Verse 5

अद्भिः पञ्चकषायेण सर्वौषधिजलेन च गन्धतोयेन च तथा कुम्भैस्तोयसुपूरितैः

Sa pamamagitan ng tubig—gayundin ng limang-uring pinaglagaan, ng tubig na binabad sa lahat ng halamang-gamot, at ng mabangong tubig; at sa mga banga (kumbha) na lubos na puno ng tubig.

Verse 6

हिरण्यव्रीहिसंयुक्तैर् गन्धचन्दनचर्चितैः आपो हि ष्ठेति तिसृभिः शन्नो देवीति चाप्यथ

Pagkatapos, sa tubig na hinaluan ng ginto at mga butil ng bigas, at pinabanguhan ng halimuyak at pinahiran ng sandalpaste, isagawa ang ritwal habang binibigkas ang tatlong taludtod na nagsisimula sa “Āpo hi ṣṭhā …”, at gayundin ang mantra na nagsisimula sa “Śaṃ no devī …”.

Verse 7

तरत् समन्दीरिति च पावमानीभिरेव च उदुत्तमं वरुणमिति कथानश् च तथैव च

Dapat ding bigkasin ang himnong nagsisimula sa “Tarat samandīri…”, kasama ng mga himnong Pavamanī; gayundin ang himnong nagsisimula sa “Uduttamaṃ Varuṇam…”, at pati “Kathā naḥ…”, sa kaparehong paraan.

Verse 8

सुविस्तारं विभागेन नैपुण्यनेति ख, चिह्नितपुस्तकपाठः शिला स्यान्न शिलामये इति ग, चिह्नितपुस्तकपाठः भवतत्समन्दीरितीति ख, ग, ङ, चिह्नितपुस्तकद्वयपाठः वरुणस्येति मन्त्रेण हंसः शुचिषदित्यपि श्रीसूक्तेन तथा शिलाः संस्थाप्य संघटाः

Sa masusing paghahati at bihasang pamamaraan (ayon sa ilang minarkahang manuskrito), ang mga bato ay dapat itindig at saka pagdugtungin nang matibay, gamit ang mantrang nagsisimula sa “varuṇasya…”, gayundin ang “haṃsaḥ…”, “śuciṣad…”, at ang Śrī-sūkta.

Verse 9

शय्यायां मण्डपे प्राच्यां मण्डले हरिमर्चयेत् जुहुयाज्जनयित्वाग्निं समिधो द्वादशीस्ततः

Sa mandapa, sa silangan, sa ibabaw ng mandala (diyagramang ritwal) at sa inihandang higaan/ulukang-altar, sambahin si Hari (Viṣṇu). Pagkaraan, matapos sindihan ang banal na apoy, maghandog ng oblation (homa), at pagkatapos ay mag-alay ng labindalawang (hanay ng) panggatong na samidh.

Verse 10

आघारावाज्यभागौ तु प्रणवेनैव कारयेत् अष्टाहुतीस् तथाष्टान्तैर् आज्यं व्याहृतिभिः क्रमात्

Dapat isagawa ang dalawang āghāra na pagbubuhos at ang dalawang bahagi ng ghee (ājya-bhāga) sa pamamagitan lamang ng pantig na Oṃ. Pagkaraan, ayon sa wastong pagkakasunod, maghandog ng walong alay na ghee na may mga vyāhṛti, at gayundin ang pangwakas na handog gamit ang huling mga pormulang vyāhṛti.

Verse 11

लोकेशानामग्नये वै सोमायावग्रहेषु च पुरुषोत्तमायेति च व्याहृतीर्जुहुयात्ततः

Pagkatapos, maghandog ng mga alay sa apoy habang binibigkas ang mga vyāhṛti: “sa Agni, tunay nga”; “sa Soma”; “sa mga Avagraha, ang mga sumasakmal”; at “sa Puruṣottama.”

Verse 12

प्रायश्चित्तं ततः पूर्णां मूर्तिमांसघृतांस्तिलान् वेदाद्यैर् द्वादशान्तेन कुम्भेषु च पृथक् पृथक्

Pagkaraan, para sa ritwal ng pagtubos (prāyaścitta), maghanda ng magkakahiwalay na banga, bawat isa’y punô ng itinakdang handog—mūrti (anyong pamalit), karne, ghee, at linga—at isagawa ito sa pagbigkas ng mga Veda, mula sa simula ng Veda hanggang sa pangwakas na pormulang labindalawa, na ang bawat bagay ay nakahiwalay sa sariling sisidlan.

Verse 13

प्राङ्मुखस्तु गुरुः कुर्यादष्टदिक्षु विलिप्य च मध्ये चैकां शिलां कुम्भं न्यसेदेतान् सुरान् क्रमात्

Nakaharap sa silangan, ang guro (tagapangasiwa) ay dapat maghanda ng ayos ng ritwal; matapos pahiran ang walong direksiyon ng itinakdang marka, ilagay sa gitna ang isang batong lapida at ang kalaśa (banga ng tubig na pangritwal), at saka itatag ang mga diyos na ito ayon sa pagkakasunod.

Verse 14

पद्मं चैव महापद्मं मकरं कच्छपं तथा कुमुदञ्च तथा नन्दं पद्मं शङ्खञ्च पद्मिनीं

Gayundin, (dapat iguhit/ihanay) ang padma (lotus), ang mahāpadma (dakilang lotus), ang makara, at ang pagong; gayundin ang kumuda-lotus at ang sagisag na tinatawag na Nanda; at muli ang lotus, ang śaṅkha (kabibe/konk), at ang sagisag na tinatawag na Padminī.

Verse 15

कुम्भान्न चालयेत्तेषु इष्टकानान्तु देवताः ईशानान्ताश् च पूर्वादाविष्टकां प्रथमं न्यसेत्

Huwag ilipat o galawin ang mga ritwal na banga (kumbha). Sa mga paglalagay na iyon, ang mga diyos ay itinatatag sa mga ladrilyo ng dambana (iṣṭakā), kasama si Īśāna at ang iba pa ayon sa kani-kanilang dako; at mula sa silangan, unang ilagay ang ladrilyo.

Verse 16

शक्तयो विमलाद्यास्तु इष्टकानान्तु देवताः न्यसनीया यथा योगं मध्ये न्यस्या त्वनुग्रहा

Ang mga Śakti na nagsisimula kay Vimalā, at ang mga diyos ng mga banal na ladrilyo (iṣṭakā), ay dapat itatag sa pamamagitan ng nyāsa ayon sa wastong pagkakasunod at kaayusan; at sa gitna ay itatag si Anugrahā, ang kapangyarihan ng banal na biyaya.

Verse 17

अव्यङ्गे चाक्षत पूर्णं मुनेरङ्गिरसः सुते इष्टके त्वं प्रयच्छेष्टं प्रतिष्ठां कारयाम्यहं

At ilagay (ito) sa bahaging walang kapintasan, na pinuno ng buo at di-binasag na bigas (akṣata). O anak ng pantas na si Aṅgiras—o Iṣṭakā, banal na ladrilyo—ipagkaloob ang ninanais na biyaya; ipagagawa ko ang iyong pratiṣṭhā, ang pagtatalaga/pagkakabanal.

Verse 18

मन्त्रेणानेन विन्यस्य इष्टका देशक्रमोत्तमः सम्युता इति ङ, चिह्नितपुस्तकपाठः अष्टाहुतीप्लथा पूर्णैर् आज्यमिति ग, घ, ङ, इति पुस्तकत्रयपाठः सोमाय च ग्रहाय चेति ङ, चिह्नितपुस्तकपाठः द्वादशार्णेन इति ख, चिह्नितपुस्तकपाठः गर्भाधानं ततः कुर्यान्मध्यस्थाने समाहितः

Matapos ilagay ang mga ladrilyo (iṣṭakā) sa pamamagitan ng mantrang ito, sa pinakamainam na pagkakasunod ayon sa kani-kanilang lugar, saka—na may natipong diwa at pag-iingat—gawin ang ritwal na tinatawag na “garbhādhāna” sa gitnang bahagi ng dambana/estruktura. (Binabanggit din ng ilang salin ng teksto ang pag-aalay ng ghee sa ganap na walong oblation, ang mga panawagang “para kay Soma at para kay Graha,” at ang paggamit ng pormulang may labindalawang pantig.)

Verse 19

कुम्भोपरिष्ठादेवेशं पद्मिनीं न्यस्य देवतां मृत्तिकाश् चैव पुष्पाणि धातवो रत्नमेव च

Sa ibabaw ng ritwal na banga (kumbha), itatag ang Panginoon ng mga diyos kasama ang Diyosa ng Lotus (Padminī); at ilagay rin doon ang luwad, mga bulaklak, mga metal, at gayundin ang isang hiyas.

Verse 20

लौहानि दिक्पतेरस्त्रं यजेद्वै गर्भभाजने द्वादशाङ्गुलविस्तारे चतुरङ्गुलकोच्छ्रये

Dapat isagawa ang ritwal na pagtatalaga sa kabanalan ng sandatang bakal ng Panginoon ng mga Panig, at ilagay ito sa sisidlang tulad ng sinapupunan (garbha), na may lapad na labindalawang daliri at taas na apat na daliri.

Verse 21

पद्माकारे ताम्रमये भाजने पृथिवीं यजेत् एकान्ते सर्वभूतेशे पर्वतासनमण्डिते

Sa sisidlang tanso na hugis-loto, dapat sambahin ang prinsipyo ng Daigdig (Pṛthivī). (Ito’y) gawin sa isang liblib na lugar, sa harap ni Sarvabhūteśa, Panginoon ng lahat ng nilalang, na pinalalamutian ng upuang-bundok (parvata-āsana).

Verse 22

समुद्रपरिवारे त्वं देवि गर्भं समाश्रय नन्दे नन्दय वासिष्ठे वसुभिः प्रजया सह

O Diyosa, na napalilibutan ng Karagatan at ng kanyang mga kasama, manahan at kumalinga sa sinapupunan (garbha). O Nandā, pasayahin at pagpalain ang angkan ni Vāsiṣṭha kasama ng mga Vasu, kalakip ang mga supling.

Verse 23

जये भार्गवदायादे प्रजानां विजयावहे पूर्णेङ्गिरसदायादे पूर्णकामं कुरुष्व मां

O Jayā, tagapagmana ni Bhṛgu, tagapagkaloob ng tagumpay sa mga tao; O Pūrṇā, tagapagmana ni Aṅgiras, gawin mo akong ganap na natutupad ang lahat ng ninanais.

Verse 24

भद्रे काश्यपदायादे कुरु भद्रां मतिं मम सर्ववीजसमायुक्ते सर्वरत्नौषधीवृते

O Mapalad, supling ni Kaśyapa, gawin mong mapalad ang aking pag-unawa. O Ikaw na taglay ang lahat ng bīja-mantra at napalilibutan ng lahat ng hiyas at mga halamang-gamot.

Verse 25

जये सुरुचिरे नन्दे वासिष्ठे रम्यतामिह प्रजापतिसुते देवि चतुरस्रे महीयसि

O Mapagtagumpay; O maningning at marikit; O Nandā; O Vāsiṣṭhī—maging mapagpala at malugod na manahan dito. O Diyosa, anak ni Prajāpati; O may apat na sulok; O dakila at kagalang-galang!

Verse 26

सुभगे सुप्रभे भद्रे गृहे काश्यपि रम्यतां पूजिते परमाश् चर्ये गन्धमाल्यैर् अलङ्कृते

O mapalad; O maningning; O mapagpala (diyosa ng tahanan)—O Kāśyapī—nawa’y malugod kang manahan sa bahay na ito, sinasamba at lubhang kagila-gilalas, at pinalamutian ng pabango at mga kuwintas ng bulaklak.

Verse 27

भवभूतिकरी देवि गृहे भार्गवि रम्यतां देशस्वामिपुरस्वामिगृहस्वामिपरिग्रहे

O Diyosa Bhārgavī, tagapagkaloob ng kasaganaan at kaginhawahan—maging mapagpala at manahan nang malugod sa bahay na ito, sa mga pag-aari na nasa kapangyarihan ng panginoon ng lupain, panginoon ng lungsod, at panginoon ng bahay na ito.

Verse 28

मनुष्यादिकतुष्ट्यर्थं पशुवृद्धिकरी भव एवमुक्त्वा ततः खातं गोमूत्रेण तु सेचयेत्

Sa pagsasabi, “Maging sanhi ng kasiyahan para sa mga tao at iba pa, at magdulot ng pagdami ng mga alagang hayop,” saka iwisik ang nahukay na hukay ng ihi ng baka.

Verse 29

कृत्वा निधापयेद्गर्भं गर्भाधानं भवेन्निशि गोवस्त्रादि प्रदद्याच्च गुरवेन्येषु भोजनं

Matapos isagawa ang itinakdang gawain, ilagak ang (layon para sa) paglilihi; ang ritwal na Garbhādhāna ay dapat gawin sa gabi. Dapat ding magbigay ng mga handog gaya ng baka at kasuotan, at maghain ng pagkain para sa guro at sa iba pa rin.

Verse 30

रसमेव चेति ग घ ङ चिह्नितपुस्तकद्वयपाठः प्रिययेति ग, चिह्नितपुस्तकपाठः गर्भं न्यस्येष्टका न्यस्य ततो गर्भं प्रपूरयेत् पीठबन्धमतः कुर्यान्मितप्रासादमानतः

Matapos ilagay ang garbha (ubod na silid/ukit na lukab ng pundasyon ng santuwaryo) at ilatag ang mga ladrilyo, dapat punuin nang lubos ang garbha. Pagkaraan, itayo ang pīṭha-bandha (hulmaang sinturon ng plinth/pundasyong base) ayon sa nasukat na proporsiyon ng templo.

Verse 31

पीठोत्तमञ्चोच्छ्रयेण प्रासादस्यार्धविस्तरात् पदहीनं मध्यमं स्यात् कनिष्ठं चोत्तमार्धतः

Batay sa taas ng pīṭha (plinth/paanan) at uttamañca (itaas na plataporma), ang lapad ng prāsāda (itaas na bahagi ng templo) ay itinatakda sa kalahati (pamantayang sukat). Kapag binawasan ng isang pada (yunit ng sukat), ito’y nagiging ‘katamtaman’; at ang ‘maliit’ ay itinuturing na kalahati ng ‘pinakamainam’.

Verse 32

पीठबन्धोपरिष्ठात्तु वास्तुयागं पुनर्यजेत् पादप्रतिष्ठाकारी तु निष्पापो दिवि मोदते

Pagkatapos makumpleto ang pīṭha-bandha (pagkakabigkis ng plinth/kurso ng hulmaang base), dapat muling isagawa ang Vāstu-yajña (hain para sa Vāstu). Ang nagsasagawa ng pāda-pratiṣṭhā (pagpapatatag at pagtalaga ng pundasyon/paanan) ay nagiging walang sala at nagagalak sa langit.

Verse 33

देवागारं करोमीति मनसा यस्तु चिन्तयेत् तस्य कायगतं पापं तदह्ना हि प्रणश्यति

Sinumang sa isip lamang ay magpasiya, “Magtatayo ako ng bahay ng Diyos (devāgāra),” ang kasalanang naipon sa kanyang katawan ay tunay na nawawala sa mismong araw na iyon.

Verse 34

कृते तु किं पुनस्तस्य प्रासादे विधिनैव तु अष्टेष्टकसमायुक्तं यः कुर्याद्देवतालयं

At sa kapanahunang Kṛta—lalo pang higit—kung ang isang tao, ayon sa itinakdang tuntunin, ay magtayo sa loob ng prāsāda na iyon ng dambana ng diyos na may ‘walong ladrilyo’ (aṣṭeṣṭakā), ang kanyang kabutihang-bunga ay napakadakila.

Verse 35

न तस्य फलसम्पत्तिर्वक्तुं शक्येत केनचित् अनेनैवानुमेयं हि फलं प्रासादविस्तरात्

Walang sinuman ang makapaglalarawan nang ganap sa kasaganaan ng mga gantimpala nito; tunay nga, ang kabutihang-loob (puṇya) ay mahihinuha mula rito lamang—mula sa lawak at sukat ng prāsāda (templong palasyo).

Verse 36

ग्राममध्ये च पूर्वे च प्रत्यग्द्वारं प्रकल्पयेत् विदिशासु च सर्वासु ग्रामे प्रत्यङ्मुखो भवेत् दक्षिणे चोत्तरे चैव पश्चिमे प्राङ्मुखो भवेत्

Sa gitna ng nayon at sa panig na silangan, dapat itayo ang tarangkahan na nakaharap sa kanluran. Sa lahat ng mga pagitaning direksiyon din, ang pasukan ng nayon ay dapat nakaharap sa kanluran. Ngunit sa timog, sa hilaga, at sa panig na kanluran, ito’y dapat nakaharap sa silangan.

Frequently Asked Questions

Precise construction-ritual sequencing and measurements: well-fired bricks of 12 aṅgulas with proportional breadth, defined pit-filling stages (one quarter less than full before Vāstu worship), prescribed garbha-vessel dimensions (12-aṅgula breadth and 4-aṅgula height), and proportional guidelines for pīṭha-bandha and prāsāda breadth classifications (uttama/madhyama/kanīṣṭha).

It sacralizes architecture through mantra, homa, expiation, and deity/śakti installation, teaching that correct intention (“I shall build a temple”), purity rites, and Vāstu alignment transform construction into dharma-sādhana that removes sin and accrues merit supportive of higher puruṣārthas.