Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 40

आत्ममूर्त्तौ प्रविष्टां तां ज्ञात्वा देवो महेश्वरः । शशाप दक्षं कुपितः समागत्याथ तद्गृहम्

ātmamūrttau praviṣṭāṃ tāṃ jñātvā devo maheśvaraḥ | śaśāpa dakṣaṃ kupitaḥ samāgatyātha tadgṛham

ครั้นทรงทราบว่านางได้เข้าสู่รูปธาตุแห่งตนเองและละสังขารแล้ว พระมหेशวรผู้เป็นเจ้าแห่งเทพก็พิโรธ เสด็จไปยังเรือนของทักษะและประทานคำสาปแก่เขา

आत्म-मूर्त्तौin (his) own form/body
आत्म-मूर्त्तौ:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootआत्मन् (प्रातिपदिक) + मूर्ति (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (षष्ठी-तत्पुरुष: आत्मनः मूर्तिः); स्त्रीलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन
प्रविष्टाम्entered
प्रविष्टाम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeVerb
Rootप्र + विश् (धातु) → प्रविष्ट (कृदन्त)
Formभूतकृदन्त (क्त/PPP), स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; ताम् इति विशेषण
ताम्her
ताम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; सर्वनाम
ज्ञात्वाhaving known
ज्ञात्वा:
Purvakala-kriya (Prior action/पूर्वकालक्रिया)
TypeVerb
Rootज्ञा (धातु) → ज्ञात्वा (क्त्वान्त)
Formक्त्वान्त-अव्यय (Gerund), पूर्वकालिक क्रिया
देवःthe god
देवः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
महेश्वरःMahēśvara (Great Lord)
महेश्वरः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootमहा (प्रातिपदिक) + ईश्वर (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारय-समास (महान् ईश्वरः); पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
शशापcursed
शशाप:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootशप् (धातु)
Formलिट् (Perfect/परोक्षभूत), प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन; परस्मैपद
दक्षम्Dakṣa
दक्षम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootदक्ष (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
कुपितःangry
कुपितः:
Kriya-visheshana (Predicate participle/क्रियाविशेषण)
TypeVerb
Rootकुप् (धातु) → कुपित (कृदन्त)
Formभूतकृदन्त (क्त/PPP), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; कर्तरि-भाव (having become angry)
समागत्यhaving come
समागत्य:
Purvakala-kriya (Prior action/पूर्वकालक्रिया)
TypeVerb
Rootसम् + आ + गम् (धातु) → समागत्य (क्त्वान्त)
Formक्त्वान्त-अव्यय (Gerund), पूर्वकालिक क्रिया
अथthen
अथ:
Sambandha (Discourse connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअथ (अव्यय)
Formअव्यय; अनुक्रम/सम्बन्धसूचक (then)
तत्-गृहम्his house
तत्-गृहम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) + गृह (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (षष्ठी-तत्पुरुष: तस्य गृहम्); नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन

Sūta (Lomaharṣaṇa) narrating

Tirtha: Vastrāpatha-kṣetra (within Prabhāsa-maṇḍala)

Type: kshetra

Scene: Mahēśvara, blazing with Rudra-tejas, arrives at Dakṣa’s palace after learning of Satī’s self-entry into her elemental form; he pronounces a curse, the atmosphere heavy with grief and wrath.

M
Maheśvara (Śiva)
D
Dakṣa
D
Devī (Satī implied)

FAQs

Adharma toward the Divine brings swift consequence; divine justice protects devotion and sacred order.

The account is part of the Vastrāpathakṣetra Māhātmya within Prabhāsa, linking sacred place-glory to Purāṇic history.

None; the verse focuses on karmic consequence and the Lord’s response to sacrilege.