Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 5

कृते जनार्दनोनाम त्रेतायां मधुसूदनः । द्वापरे पुण्डरीकाक्षः कलौ नारायणः स्मृतः

kṛte janārdanonāma tretāyāṃ madhusūdanaḥ | dvāpare puṇḍarīkākṣaḥ kalau nārāyaṇaḥ smṛtaḥ

ในกฤตยุคทรงเป็นที่รู้จักว่า “ชนารทนะ”; ในเตรตายุคว่า “มธุสูทนะ”; ในทวาปรยุคว่า “ปุณฑรีกากษะ”; และในกลียุคทรงถูกระลึกถึงว่า “นารายณ์”

कृतेin the Kṛta (age)
कृते:
Adhikarana (Time/काल)
TypeNoun
Rootकृत (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative/7th), एकवचन; ‘कृतयुगे’ इत्यर्थे
जनार्दनःJanārdana
जनार्दनः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootजनार्दन (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन
नामby name
नाम:
Sambandha (Naming particle)
TypeIndeclinable
Rootनाम (अव्यय)
Formअव्यय; नामार्थक निपात (quotative/‘by name’)
त्रेतायाम्in Tretā (age)
त्रेतायाम्:
Adhikarana (Time/काल)
TypeNoun
Rootत्रेता (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative/7th), एकवचन
मधुसूदनःMadhusūdana
मधुसूदनः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootमधु + सूदन (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; समासः—मधुं सूदयति इति
द्वापरेin Dvāpara (age)
द्वापरे:
Adhikarana (Time/काल)
TypeNoun
Rootद्वापर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative/7th), एकवचन
पुण्डरीकाक्षःPuṇḍarīkākṣa (lotus-eyed)
पुण्डरीकाक्षः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootपुण्डरीक + अक्ष (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; बहुव्रीहिः—पुण्डरीक इव अक्षिणी यस्य सः
कलौin Kali (age)
कलौ:
Adhikarana (Time/काल)
TypeNoun
Rootकलि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative/7th), एकवचन
नारायणःNārāyaṇa
नारायणः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootनारायण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
स्मृतःis remembered/called
स्मृतः:
Kriya (Predicate—passive sense/क्रिया)
TypeVerb
Rootस्मृ (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकृदन्त (past passive participle, क्त), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; कर्मणि प्रयोगे ‘is remembered/called’ (elliptic ‘अस्ति’)

Sūta (Lomaharṣaṇa) to the sages (contextual attribution within Prabhāsa Khaṇḍa narration)

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra (nāma-smaraṇa focus)

Type: kshetra

Scene: A four-panel yuga tableau: Kṛta—Janārdana; Tretā—Madhusūdana; Dvāpara—Puṇḍarīkākṣa; Kali—Nārāyaṇa, with Prabhāsa as the unifying sacred backdrop.

J
Janārdana
M
Madhusūdana
P
Puṇḍarīkākṣa
N
Nārāyaṇa
K
Kṛta-yuga
T
Tretā-yuga
D
Dvāpara-yuga
K
Kali-yuga

FAQs

The One Lord is approached through different names across the yugas; remembrance (smṛti) of Nārāyaṇa is emphasized for Kali-yuga devotion.

Prabhāsakṣetra (Prabhāsa), specifically the Nārāyaṇa-gṛha context within its Māhātmya.

No direct ritual is prescribed here; it provides a yuga-wise theological identification of the Lord’s names for remembrance and worship.