Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 41

तत्र गोष्पदसामीप्ये चरुणा सुशृतेन च । पितॄणामनाथानां च मंत्रैः पिंडांश्च निर्वपेत्

tatra goṣpadasāmīpye caruṇā suśṛtena ca | pitṝṇāmanāthānāṃ ca maṃtraiḥ piṃḍāṃśca nirvapet

ณที่นั้น ใกล้โคษปทะ ด้วยจารุที่หุงสุกดีแล้ว พึงวางปิณฑะพร้อมมนตร์ถวายแก่ปิตฤผู้ไร้ที่พึ่ง (ผู้ถูกทอดทิ้ง) ด้วย

तत्रthere
तत्र:
Adhikaraṇa (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootतत्र (अव्यय)
Formअव्यय (देशवाचक/adverb of place)
गोष्पदसामीप्येnear the cow’s footprint (a small pool)
गोष्पदसामीप्ये:
Adhikaraṇa (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootगोष्पद (प्रातिपदिक) + सामीप्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/अधिकरण), एकवचन; तत्पुरुष-समास (गोष्पदस्य सामीप्यम्)
चरुणाwith caru (cooked oblation)
चरुणा:
Karaṇa (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootचरु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/करण), एकवचन
सुशृतेनwell-cooked
सुशृतेन:
Karaṇa (Instrument/करण)
TypeAdjective
Rootसु-शृत (प्रातिपदिक; शृ/श्रि? from √श्रि/√श्रु not; here PPP of √श्रि? actually √श्रि not; intended from √श्रि?; standard: सुशृत = well-cooked, from √श्रि/√श्रु?; treat as शृ (धातु) + क्त)
Formकृदन्त (क्त/भूतकर्मणि), नपुंसकलिङ्ग/पुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/करण), एकवचन; विशेषण (चरुणा)
and
:
Samuccaya (Coordination/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय (समुच्चयबोधक/conjunction)
पितॄणाम्of the ancestors (pitṛs)
पितॄणाम्:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootपितृ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/सम्बन्ध), बहुवचन
अनाथानाम्of the helpless/without protectors
अनाथानाम्:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeAdjective
Rootअनाथ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/सम्बन्ध), बहुवचन; विशेषण (पितॄणाम्)
and
:
Samuccaya (Coordination/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय (समुच्चयबोधक/conjunction)
मन्त्रैःwith mantras
मन्त्रैः:
Karaṇa (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootमन्त्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/करण), बहुवचन
पिण्डान्rice-ball offerings
पिण्डान्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootपिण्ड (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/कर्म), बहुवचन
and
:
Samuccaya (Coordination/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय (समुच्चयबोधक/conjunction)
निर्वपेत्should offer/scatter (as oblation)
निर्वपेत्:
Kriyā (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootनिर्+वप् (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative/विधि), प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन; परस्मैपदम्

Narrator giving tīrtha-ritual instructions

Tirtha: Goṣpada-tīrtha (within Prabhāsa)

Type: ghat

Listener: Ṛṣis of Naimiṣāraṇya

Scene: Near a marked sacred footprint-like spot (Goṣpada), a priest and pilgrim arrange piṇḍas; a pot of steaming caru is offered; mantras are recited for unattended pitṛs.

G
Goṣpada (tīrtha/spot)
P
Pitṛs

FAQs

Compassion extends beyond one’s own lineage: dharma includes rites for forgotten or unsupported ancestors.

Goṣpada, a named sacred spot associated with the Prabhāsa-kṣetra ritual setting.

Near Goṣpada, offer piṇḍas with mantras using well-prepared caru, including for anātha Pitṛs.