Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 92

तत्रस्था सा महादेवी तमाह वडवानलम् । पश्य वाडव गर्जन्तं सागरं पुरतः स्थितम्

tatrasthā sā mahādevī tamāha vaḍavānalam | paśya vāḍava garjantaṃ sāgaraṃ purataḥ sthitam

เมื่อประทับยืนอยู่ ณ ที่นั้น พระมหาเทวีตรัสแก่ไฟวาฑวานละว่า “จงดูเถิด โอ้วาฑวะ—เบื้องหน้าท่านคือมหาสมุทรที่คำรามอยู่”

तत्रthere
तत्र:
Kriyāviśeṣaṇa (Adverbial modifier/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootतत्र (अव्यय)
Formअव्यय (देशवाचक adverb)
स्थाstanding (there)
स्था:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootस्था (धातु) → स्थ (कृदन्त/प्रातिपदिक)
Formकृदन्त-प्राय विशेषण (स्थ = स्थित), स्त्रीलिङ्गे, प्रथमा (1st), एकवचन; ‘तत्रस्था’ इति समास-रूपेण
साshe
सा:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे, प्रथमा (1st), एकवचन; सर्वनाम
महादेवीthe great Goddess
महादेवी:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootमहा (अव्यय/उपसर्गवत्) + देवी (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारयः (महती देवी), स्त्रीलिङ्गे, प्रथमा (1st), एकवचन
तम्him
तम्:
Karman (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, द्वितीया (2nd), एकवचन; सर्वनाम
आहsaid
आह:
Kriyā (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootअह्/ब्रू (धातु; ‘आह’ लिट्-रूप)
Formलिट् (परोक्षभूत/Perfect), प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन; परस्मैपदम्
वडवानलम्the Vāḍavā fire (submarine fire)
वडवानलम्:
Karman (Object addressed/सम्बोधन-प्राय)
TypeNoun
Rootवडवा (प्रातिपदिक) + अनल (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुषः (वडवायाः अनलः/वडवोऽनलः), पुंलिङ्गे, द्वितीया (2nd), एकवचन
पश्यsee, behold
पश्य:
Kriyā (Command/आज्ञा)
TypeVerb
Rootदृश् (धातु)
Formलोट् (आज्ञार्थ/Imperative), मध्यमपुरुष (2nd), एकवचन; परस्मैपदम्
वाडवO Vāḍava
वाडव:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootवाडव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, सम्बोधन (Vocative/सम्बोधन), एकवचन
गर्जन्तम्roaring
गर्जन्तम्:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootगर्ज् (धातु) → गर्जन्त् (शतृ-प्रत्यय, कृदन्त)
Formवर्तमानकृदन्त (शतृ/Present active participle), पुंलिङ्गे, द्वितीया (2nd), एकवचन; ‘सागरम्’ इति विशेषणम्
सागरम्the sea
सागरम्:
Karman (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootसागर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, द्वितीया (2nd), एकवचन
पुरतःin front
पुरतः:
Adhikaraṇa (Locative sense/अधिकरणार्थ)
TypeIndeclinable
Rootपुरतः (अव्यय)
Formअव्यय (देशवाचक; ‘in front’)
स्थितम्standing, present
स्थितम्:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootस्था (धातु) → स्थित (कृदन्त)
Formभूतकृदन्त (क्त/PPP), पुंलिङ्गे, द्वितीया (2nd), एकवचन; ‘सागरम्’ इति विशेषणम्

Mahādevī (Śāradā)

Tirtha: Prabhāsa (sea-bathing shore)

Type: ghat

Scene: The Great Goddess stands facing the roaring ocean and points it out to Vaḍavānala, who is present as a fiery being; waves surge, sky dramatic.

M
Mahādevī/Śāradā
V
Vaḍavānala
S
Sāgara (ocean)

FAQs

The Goddess directs cosmic forces toward their ordained place—Dharma includes the proper stationing of power so it benefits the world.

Prabhāsa-kṣetra at the seashore, where oceanic and fiery powers are woven into the tīrtha’s sacred identity.

None; it is a direct address that frames the forthcoming sacred action involving the ocean.