Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 15

ततो विनिर्गतं भस्म तत्क्षणाद्धिमपांडुरम् । अथाब्रवीत्प्रहस्यैनं भगवान्भूतभावनः

tato vinirgataṃ bhasma tatkṣaṇāddhimapāṃḍuram | athābravītprahasyainaṃ bhagavānbhūtabhāvanaḥ

แล้วเถ้าธุลีพลันผุดออกมา ขาวซีดดุจน้ำค้างแข็งในบัดดล จากนั้นพระผู้เป็นเจ้า ผู้เกื้อหนุนสรรพสัตว์ ทรงแย้มสรวลและตรัสแก่เขา

ततःthen, thereafter
ततः:
Kriya-visheshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअव्यय; क्रियाविशेषण (adverb of sequence)
विनिर्गतम्gone out, emerged
विनिर्गतम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootवि-निर्-गम् (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त (Past Passive Participle), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; भस्म-विशेषण
भस्मash
भस्म:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootभस्मन्/भस्म (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन (Singular)
तत्क्षणात्from that very moment, instantly
तत्क्षणात्:
Apadana (Source/अपादान)
TypeIndeclinable
Rootतत् + क्षण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, पञ्चमी-विभक्ति (Ablative/5th), एकवचन; अव्ययीभाववत् काल-निर्देश (time-from)
धिमपाण्डुरम्pale like frost/snow
धिमपाण्डुरम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootधिम + पाण्डुर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; भस्म-विशेषण
अथthen
अथ:
Sambandha (Discourse connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअथ (अव्यय)
Formअव्यय; अनुक्रमसूचक (then/now)
अब्रवीत्said
अब्रवीत्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootब्रू (धातु)
Formलङ्-लकार (Imperfect/Past), प्रथम-पुरुष (3rd person), एकवचन (Singular), परस्मैपद
प्रहस्यhaving laughed
प्रहस्य:
Purvakala-kriya (Prior action/पूर्वकालक्रिया)
TypeVerb
Rootप्र-हस् (धातु)
Formक्त्वा-लोपयुक्त ल्यप्/क्त्वान्त (Gerund), अव्यय; ‘हसित्वा’ अर्थे
एनम्him
एनम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन (Singular)
भगवान्the Blessed Lord
भगवान्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootभगवत् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन (Singular)
भूतभावनःnourisher/creator of beings
भूतभावनः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootभूत + भावन (प्रातिपदिक); भूतानां भावनः
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन (Singular)

Īśvara (Śiva), narrative continuation

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra

Type: kshetra

Listener: Pārvatī

Scene: From the thumb, frost-white ash instantly appears; the Lord (Bhūta-bhāvana) smiles as he addresses the sage—miracle and mercy in one frame.

B
Bhūtabhāvana (Śiva)

FAQs

Śiva’s ash signifies transcendence over worldly sweetness and pride; true greatness is effortless and purifying.

Prabhāsakṣetra, in whose Māhātmya Śiva’s signs and teachings are narrated.

No direct prescription, though bhasma evokes Śaiva practice and the purifying mark of devotion.