Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 99

वयसोंते ततः सोऽपि प्रभासं क्षेत्रमागतः । निषिच्य स्वसुतं राज्ये नाम्ना ख्यातं महद्बलम्

vayasoṃte tataḥ so'pi prabhāsaṃ kṣetramāgataḥ | niṣicya svasutaṃ rājye nāmnā khyātaṃ mahadbalam

ต่อมาเมื่อบั้นปลายชีวิต เขาก็ได้มายังเขตศักดิ์สิทธิ์แห่งประภาสะ; ครั้นสถาปนาบุตรของตนขึ้นครองราชย์—ผู้เลื่องนามว่า “มหาพละ”

वयसःof age
वयसः:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootवयस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (Neuter), षष्ठी-विभक्ति (Genitive/6th), एकवचन (Singular)
अन्तेat the end
अन्ते:
Adhikarana (Location/Time/अधिकरण)
TypeNoun
Rootअन्त (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), सप्तमी-विभक्ति (Locative/7th), एकवचन (Singular)
ततःthen/thereupon
ततः:
Sambandha (Sequence)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअव्यय; तस्मात्/ततः इत्यर्थे (ablatival adverb)
सःhe
सः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन (Singular), सर्वनाम
अपिalso
अपि:
Sambandha (Discourse particle)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formनिपात (particle), अव्यय; समुच्चय/अपि-भाव (also/even)
प्रभासम्Prabhāsa
प्रभासम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootप्रभास (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन (Singular)
क्षेत्रम्the sacred place/field
क्षेत्रम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootक्षेत्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (Neuter), द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन (Singular)
आगतःhaving come/arrived
आगतः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeVerb
Rootआ + गम् (धातु)
Formभूतकालिक कृदन्त (past participle/क्त), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; कर्तरि प्रयोगः (active sense)
निषिच्यhaving installed/anointed
निषिच्य:
Purvakala (Prior action)
TypeIndeclinable
Rootनि + सिच् (धातु)
Formक्त्वान्त अव्यय (gerund/absolutive), पूर्वक्रिया (prior action)
स्व-सुतम्his own son
स्व-सुतम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootस्व (प्रातिपदिक) + सुत (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन (Singular); षष्ठी-तत्पुरुषः (स्वस्य सुतः)
राज्येin the kingdom (as king)
राज्ये:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootराज्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (Neuter), सप्तमी-विभक्ति (Locative/7th), एकवचन (Singular)
नाम्नाby name
नाम्ना:
Karana (Instrument/Means/करण)
TypeNoun
Rootनामन् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (Neuter), तृतीया-विभक्ति (Instrumental/3rd), एकवचन (Singular)
ख्यातम्renowned/called
ख्यातम्:
Visheshana (Qualifier)
TypeAdjective
Rootख्यात (प्रातिपदिक; √ख्या)
Formभूतकालिक कृदन्त (past participle/क्त), नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया/प्रथमा, एकवचन; विशेषणम्
महत्-बलम्(one of) great strength
महत्-बलम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootमहत् (प्रातिपदिक) + बल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (Neuter), द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन (Singular); कर्मधारयः (महच्च तत् बलम्)

Skanda (deduced: Prabhāsakṣetramāhātmya narration)

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra

Type: kshetra

Listener: Mahādevī (Pārvatī)

Scene: An aged royal figure arriving at Prabhāsa with a small retinue, having crowned/installed his son Mahābala; the father’s posture is calm, renunciant; the sea-temple horizon suggests final pilgrimage.

P
Prabhāsa-kṣetra
V
Vajra
M
Mahābala

FAQs

Righteous succession and turning toward tīrtha at life’s end are upheld as dharmic—worldly duty completed, one seeks sacred ground.

Prabhāsa-kṣetra, approached as a sanctifying destination at the end of life.

A royal act is implied: niṣeka (anointing/installation) of the heir; no bathing or vow is specified in this verse.