Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 94

यादवान्क्ष्माशयानांश्च भृशं कोपसमन्वितः । स निःशेषं तदा चक्रे शार्ङ्गचक्रगदाधरः

yādavānkṣmāśayānāṃśca bhṛśaṃ kopasamanvitaḥ | sa niḥśeṣaṃ tadā cakre śārṅgacakragadādharaḥ

ด้วยโทสะอันรุนแรง ผู้ทรงศารังคะ จักร และคทา จึงทำลายเหล่ายาทวะและผู้ที่นอนอยู่บนพื้นให้สิ้น—ไม่เหลือผู้ใด

यादवान्the Yādavas
यादवान्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootयादव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, बहुवचन
क्ष्माशयानाम्of the earth-dwellers
क्ष्माशयानाम्:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootक्ष्मा (प्रातिपदिक) + आशय (प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-तत्पुरुष (क्ष्मायाम् आशयाः = those dwelling on earth), पुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (Genitive), बहुवचन
and
:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक-निपात (conjunction)
भृशम्exceedingly
भृशम्:
Kriya-viseshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootभृशम् (अव्यय)
Formक्रियाविशेषण-अव्यय (intensifier adverb)
कोपसमन्वितःendowed with anger
कोपसमन्वितः:
Karta (Subject-qualifier/कर्तृविशेषण)
TypeAdjective
Rootकोप (प्रातिपदिक) + समन्वित (प्रातिपदिक/कृदन्ताधारित)
Formतृतीया-तत्पुरुष/उपपदसमास (कोपेन समन्वितः), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषणम् (शार्ङ्गचक्रगदाधरः/स इत्यस्य)
he
:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन (pronoun)
निःशेषम्entirely
निःशेषम्:
Kriya-viseshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootनिःशेष (प्रातिपदिक)
Formक्रियाविशेषणवत् नपुंसक-द्वितीया-एकवचनरूपेण अव्ययीभूत (adverbial accusative: completely)
तदाthen
तदा:
Kriya-viseshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootतदा (अव्यय)
Formकालवाचक-अव्यय (then)
चक्रेdid/made
चक्रे:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन, आत्मनेपद
शार्ङ्गचक्रगदाधरःthe bearer of Śārṅga, discus, and mace (Viṣṇu/Kṛṣṇa)
शार्ङ्गचक्रगदाधरः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootशार्ङ्ग (प्रातिपदिक) + चक्र (प्रातिपदिक) + गदा (प्रातिपदिक) + धर (प्रातिपदिक)
Formबहुपद-तत्पुरुष (शार्ङ्गं च चक्रं च गदां च धरति इति), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

Skanda (deduced: Prabhāsakṣetramāhātmya narration)

Tirtha: Prabhāsa

Type: kshetra

Listener: Kathā-audience within Prabhāsa-māhātmya

Scene: Kṛṣṇa as Śārṅga-cakra-gadādhara in fierce aspect, moving through the field to finish the slaughter; the ground covered with fallen Yādavas; a sense of kāla’s finality hangs over the coastal landscape.

Ś
Śārṅga-cakra-gadādhara
Y
Yādava

FAQs

When dharma’s cycle turns, even protectors become instruments of conclusion; the Purāṇa frames destruction within cosmic order.

Prabhāsa-kṣetra, the sacred landscape witnessing the closing of the Yādava era.

No explicit ritual is given; the verse emphasizes the inevitability of the event at the holy site.