Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 6

देवा ऊचुः । दशानामश्वमेधानां श्रद्धया फलमाप्स्यति । दशाश्वमेधिकंनाम तीर्थमेतन्महीतले । ख्यातिं यास्यति राजेंद्र नात्र कार्या विचारणा

devā ūcuḥ | daśānāmaśvamedhānāṃ śraddhayā phalamāpsyati | daśāśvamedhikaṃnāma tīrthametanmahītale | khyātiṃ yāsyati rājeṃdra nātra kāryā vicāraṇā

เหล่าเทพตรัสว่า “ด้วยศรัทธา ย่อมได้ผลแห่งอัศวเมธะสิบประการโดยแท้ ตีรถะนี้บนแผ่นดินจักเป็นที่รู้จักนามว่า ‘ทศาศวเมธิกะ’ โอ้ราชেন্দร จักรุ่งเรืองเป็นที่เลื่องลือ ไม่ต้องสงสัยเลย”

देवाःthe gods
देवाः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन
ऊचुःsaid
ऊचुः:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष (3rd person), बहुवचन
दशानाम्of ten
दशानाम्:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeAdjective
Rootदशन् (संख्याशब्द/प्रातिपदिक)
Formषष्ठी (6th/Genitive), बहुवचन; अश्वमेधानाम् इति विशेष्यस्य
अश्वमेधानाम्of Aśvamedha sacrifices
अश्वमेधानाम्:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootअश्वमेध (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), बहुवचन; समासः—अश्व + मेध (तत्पुरुष)
श्रद्धयाwith faith
श्रद्धया:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootश्रद्धा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), एकवचन
फलम्fruit, result
फलम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootफल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन
आप्स्यतिwill obtain
आप्स्यति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootआप् (धातु)
Formलृट् (Simple Future), परस्मैपद, प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन
दशाश्वमेधिकम्(the place called) Daśāśvamedhika
दशाश्वमेधिकम्:
Karta (Subject complement/कर्ता-सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootदश + अश्वमेधिक (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; समासः—दश (संख्या) + अश्वमेधिक (तत्पुरुष)
नामnamed
नाम:
Sambandha (Apposition/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootनाम (अव्यय)
Formअव्यय, नामवाचक-निपात (particle meaning ‘named/called’)
तीर्थम्pilgrimage-place, ford
तीर्थम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतीर्थ (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
एतत्this
एतत्:
Karta (Subject qualifier/कर्ता-विशेषण)
TypeAdjective
Rootएतद् (सर्वनाम/प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; तीर्थम् इति विशेषण
महीतलेon the earth’s surface
महीतले:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootमहीतल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन; समासः—मही + तल (तत्पुरुष)
ख्यातिम्fame
ख्यातिम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootख्याति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन
यास्यतिwill go/attain
यास्यति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootया (धातु)
Formलृट् (Simple Future), परस्मैपद, प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन
राजेन्द्रO king of kings
राजेन्द्र:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootराजन् + इन्द्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन (Vocative), एकवचन; समासः—राज्ञाम् इन्द्रः (षष्ठी-तत्पुरुष)
not
:
Negation (निषेध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formअव्यय, निषेध (negation particle)
अत्रhere, in this matter
अत्र:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootअत्र (अव्यय)
Formअव्यय, देशवाचक (locative adverb)
कार्याto be done, necessary
कार्या:
Karta (Predicate/कर्ता-सम्बन्ध)
TypeAdjective
Rootकार्य (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; विचारणा इति विशेषण (predicate adjective)
विचारणाdeliberation, consideration
विचारणा:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootविचारणा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन

Devas

Tirtha: Daśāśvamedhika

Type: ghat

Listener: Bhāminī

Scene: The gods proclaim the boon’s fulfillment: with faith one gains ten-Aśvamedha fruit; the tīrtha is named Daśāśvamedhika and destined for renown. A sense of decree and consecration pervades the scene.

D
Devas
B
Bharata (king)
D
Daśāśvamedhika Tīrtha
A
Aśvamedha
Ś
Śraddhā (faith)
P
Prabhāsa-kṣetra

FAQs

Śraddhā (faith) is the decisive inner offering that unlocks tīrtha-merit, affirmed by divine testimony.

Daśāśvamedhika Tīrtha, formally named and proclaimed renowned by the devas.

The promised result is tied to faithful practice (especially bathing, per the prior verse) at this tīrtha.