Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 68

तैलमुद्वर्तनं स्नानं दन्तधावनमेव च । क्लृप्तरोमनखेभ्यश्च दद्याद्गत्वापरेऽहनि

tailamudvartanaṃ snānaṃ dantadhāvanameva ca | klṛptaromanakhebhyaśca dadyādgatvāpare'hani

การนวดน้ำมันและขัดตัว, การอาบน้ำ และการแปรงฟัน; รวมทั้งเส้นผมและเล็บที่ตัดแล้ว—พึงนำไปทิ้งอย่างถูกต้องเมื่อก้าวเข้าสู่วันถัดไปเท่านั้น

तैलम्oil
तैलम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतैल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन (सूची/समुच्चय)
उद्वर्तनम्rubbing/massage (with oil)
उद्वर्तनम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootउद्वर्तन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
स्नानम्bath
स्नानम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootस्नान (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
दन्तधावनम्cleaning the teeth
दन्तधावनम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootदन्त-धावन (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (दन्तानां धावनम्), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
एवindeed/just
एव:
Sambandha/Discourse particle (निपात)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअवधारणार्थक अव्यय (emphatic particle)
and
:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-बोधक अव्यय (conjunction)
क्लृप्तरोमनखेभ्यःfrom (having trimmed) hair and nails
क्लृप्तरोमनखेभ्यः:
Apādāna (Ablative/अपादान)
TypeNoun
Rootक्लृप्त-रोम-नख (प्रातिपदिक); क्लृप्त (कृदन्त-विशेषण) + रोम + नख
Formतत्पुरुष-समास (क्लृप्ते रोमणि नखे च / क्लृप्तानि रोमाणि नखानि), नपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी-विभक्ति, बहुवचन (अभ्यः-प्रत्यय)
and
:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-बोधक अव्यय (conjunction)
दद्यात्should give
दद्यात्:
Kriyā (Verb/क्रिया)
TypeVerb
Rootदा (धातु)
Formविधिलिङ् (optative), प्रथमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद
गत्वाhaving gone
गत्वा:
Kriyāviśeṣaṇa (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootगम् (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्यय (absolutive/gerund)
अपरेon the next
अपरे:
Adhikaraṇa (Locative/अधिकरण)
TypeAdjective
Rootअपर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (अहनि इति)
अहनिday
अहनि:
Adhikaraṇa (Locative/अधिकरण)
TypeNoun
Rootअहन् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन

Sūta (deduced from Purāṇic narration style within Prabhāsa-khaṇḍa)

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra

Type: kshetra

Scene: A disciplined pilgrim’s morning routine near a tīrtha: oiling and rubbing, bathing, brushing teeth; a small covered vessel holds hair/nails to be disposed of later, with a subtle depiction of sunrise marking ‘next day’ rule.

Ś
Śrāddha (contextual)
Ś
Śauca

FAQs

Ritual purity extends into bodily discipline; mindful timing preserves the sanctity of pitṛ-related observances.

Though not naming a single tīrtha, the rule is taught in Prabhāsakṣetra-māhātmya as part of dharmic conduct in the sacred region.

Delay oil-rubbing, bathing, tooth-cleaning, and disposal of cut hair/nails until the next day (apara ahan) in the relevant ritual context.