Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 80

पितुर्गेहे तु या कन्या रजः पश्यत्यसंस्कृता । पतिताः पितरस्तस्याः कन्या सा वृषली भवेत्

piturgehe tu yā kanyā rajaḥ paśyatyasaṃskṛtā | patitāḥ pitarastasyāḥ kanyā sā vṛṣalī bhavet

กุมารีผู้ยังมิได้สมรส หากมีระดูปรากฏในเรือนบิดาโดยยังมิได้ประกอบสังสการ บรรพชนของนางกล่าวกันว่าย่อมตกต่ำ; กุมารีนั้นจึงถูกเรียกว่า ‘วฤษลี’ ตามบัญญัติธรรม

पितुःof (her) father
पितुः:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootपितृ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन
गेहेin the house
गेहे:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootगृह (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/सप्तमी), एकवचन
तुindeed
तु:
Sambandha (Discourse/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअवधारणार्थक अव्यय (indeed)
याwho
या:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
कन्याa maiden
कन्या:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootकन्या (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
रजःmenses
रजः:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootरजस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
पश्यतिsees/experiences
पश्यति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootदृश् (धातु)
Formलट्-लकार (Present), प्रथमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद
असंस्कृताuninitiated/unsanctified (unmarried)
असंस्कृता:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootअ+संस्कृत (कृदन्त; √कृ with सम्+√कृ)
Formनञ्-समास/उपसर्गयुक्त; स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘not consecrated/without rites (unmarried)’
पतिताःfallen
पतिताः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootपतित (कृदन्त; √पत्)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
पितरःancestors/fathers
पितरः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootपितृ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
तस्याःof her
तस्याः:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन
कन्याthe maiden
कन्या:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootकन्या (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
साshe
सा:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
वृषलीa vṛṣalī
वृषली:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootवृषली (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
भवेत्would become
भवेत्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootभू (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद

Skanda (deduced from Prabhāsa-kṣetra Māhātmya narrative style)

Tirtha: Prabhāsa

Type: kshetra

Scene: A solemn teaching scene: a sage explains ancestral consequences; in the background, a household courtyard and a symbolic pitṛ-tarpaṇa vessel, with Prabhāsa’s sea beyond.

P
Pitṛs (ancestors)

FAQs

Family dharma and saṃskāras are portrayed as supporting ancestral welfare; neglect is framed as harming Pitṛ satisfaction.

Prabhāsa-kṣetra is the contextual tīrtha; the section uses its Māhātmya to teach dharma that preserves spiritual merit.

Implicit emphasis on timely saṃskāras and maintaining ritual propriety so that Pitṛ rites (Śrāddha) remain fruitful.