Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 136

भृंगारकनकेनैव मृन्मयेनाथ भामिनि । आनीय तु जलं पुण्यं संध्योपास्तिं करोति यः । तेन द्वादशवर्षाणि भवेत्संध्या ह्युपासिता

bhṛṃgārakanakenaiva mṛnmayenātha bhāmini | ānīya tu jalaṃ puṇyaṃ saṃdhyopāstiṃ karoti yaḥ | tena dvādaśavarṣāṇi bhavetsaṃdhyā hyupāsitā

โอ้สตรีผู้ผ่องงาม ผู้ใดนำน้ำอันเป็นบุญนั้นมา ไม่ว่าจะใส่ภาชนะทองคำหรือหม้อดิน แล้วประกอบสันธยาอุปาสนา ด้วยกุศลกรรมนั้น สันธยาของเขาย่อมถือว่าได้บำเพ็ญครบถ้วนดุจตลอดสิบสองปี

भृङ्गारकनकेनwith a golden ewer
भृङ्गारकनकेन:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootभृङ्गार-कनक (प्रातिपदिक; भृङ्गार + कनक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन; तत्पुरुष (कनकस्य भृङ्गारः/कनक-भृङ्गारः)
एवindeed/only
एव:
Sambandha (Emphasis)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअवधारणार्थक निपात
मृन्मयेनearthen (made of clay)
मृन्मयेन:
Visheshana (Qualifier)
TypeAdjective
Rootमृन्मय (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग/पुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (भृङ्गार- implied)
अथthen/and
अथ:
Sambandha (Discourse connector)
TypeIndeclinable
Rootअथ (अव्यय)
Formअव्यय, अनन्तरार्थ/प्रारम्भार्थ
भामिनिO fair lady
भामिनि:
Sambodhana (Address)
TypeNoun
Rootभामिनी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति, एकवचन
आनीयhaving brought
आनीय:
Purvakala-kriya (Prior action)
TypeVerb
Rootआ-नी (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्यय (Gerund), पूर्वकालिक क्रिया
तुindeed/and
तु:
Sambandha (Particle)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formनिपात
जलम्water
जलम्:
Karma (Object/कर्म; of ānīya)
TypeNoun
Rootजल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
पुण्यम्holy/pure
पुण्यम्:
Visheshana (Qualifier)
TypeAdjective
Rootपुण्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (qualifying जलम्)
संध्योपास्तिम्worship of Sandhyā (twilight-prayer)
संध्योपास्तिम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootसंध्या-उपास्ति (प्रातिपदिक; संध्या + उपास्ति)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; तत्पुरुष (संध्यायाः उपास्तिः)
करोतिperforms
करोति:
Kriya (Action)
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
Formलट्-लकार, प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
यःwho
यः:
Karta (Subject)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
तेनby that/thereby
तेन:
Karana/Hetu (By that/thereby)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन
द्वादशवर्षाणिtwelve years
द्वादशवर्षाणि:
Karma (Extent/measure as object)
TypeNoun
Rootद्वादश-वर्ष (प्रातिपदिक; द्वादश + वर्ष)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, बहुवचन; द्विगु-समास (twelve years)
भवेत्would become/would be
भवेत्:
Kriya (Result)
TypeVerb
Rootभू (धातु)
Formविधिलिङ्-लकार (Optative), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
संध्याSandhyā (prayer)
संध्या:
Karta (Subject; of भवेत्)
TypeNoun
Rootसंध्या (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
हिindeed/for
हि:
Sambandha (Particle)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formनिपात, हेत्वर्थ/निश्चयार्थ
उपासिताworshipped/observed
उपासिता:
Kriya (Predicate; ‘worshipped’)
TypeVerb
Rootउप-आस् (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त (Past Passive Participle), स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

Śiva (Īśvara) (contextual attribution within Prabhāsakṣetra Māhātmya)

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra (with Pāṇḍu-kūpa water as ritual medium)

Type: kshetra

Listener: bhāmini (addressed ‘O fair lady’)

Scene: A devotee carrying sacred water in two contrasted vessels—one golden, one earthen—approaches a sandhyā platform; the sun at horizon; a subtle visual motif of ‘twelve-year’ cycle (twelve rays/lotus petals) encircles the scene.

S
Sandhyā
S
Sāvitrī
T
tīrtha-jala (sacred water)

FAQs

Sincere observance matters more than luxury: whether the vessel is gold or clay, bringing sacred water and performing Sandhyā yields vast merit.

The verse continues the Prabhāsakṣetra/Pāṇḍu-kūpa context where tīrtha water is used for Sandhyā.

Bring sacred water in a clean vessel (golden or earthen) and perform Sandhyā-upāsanā; its fruit equals twelve years of Sandhyā observance.