Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 13

अटमानः स भगवांस्त्रींल्लोकान्प्रचचार ह । अथ प्राप्तो द्वारवतीं लोकाः संजज्ञिरे पुरः

aṭamānaḥ sa bhagavāṃstrīṃllokānpracacāra ha | atha prāpto dvāravatīṃ lokāḥ saṃjajñire puraḥ

พระฤๅษีผู้ควรบูชานั้นจาริกไปทั่วสามโลก ครั้นมาถึงทวารวตีแล้ว นิมิตอัศจรรย์และลางบอกเหตุได้ปรากฏต่อหน้ามหาชน

अटमानःwandering
अटमानः:
Visheshana (Qualifier of ‘स’)
TypeAdjective
Rootअट् (धातु)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; शतृ-प्रत्यय (वर्तमान कृदन्त/Present participle)
सःhe
सः:
Karta (Subject)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
भगवान्the venerable one
भगवान्:
Karta (Apposition)
TypeNoun
Rootभगवत् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
त्रीन्three
त्रीन्:
Visheshana (Qualifier of ‘लोकान्’)
TypeAdjective
Rootत्रि (संख्या-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, बहुवचन; संख्यावाचक विशेषण
लोकान्worlds
लोकान्:
Karma (Object)
TypeNoun
Rootलोक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, बहुवचन
प्रचचारwandered about
प्रचचार:
Kriya (Action)
TypeVerb
Rootप्र + चर् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद
indeed
:
Sambandha-bodhaka (Emphasis)
TypeIndeclinable
Rootह (अव्यय)
Formनिपात (emphatic particle)
अथthen
अथ:
Sambandha (Discourse connector)
TypeIndeclinable
Rootअथ (अव्यय)
Formअव्यय (conjunctive adverb)
प्राप्तःhaving reached
प्राप्तः:
Karta (Predicate to ‘सः’)
TypeAdjective
Rootप्र + आप् (धातु)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; क्त-प्रत्यय (PPP)
द्वारवतीम्Dvāravatī
द्वारवतीम्:
Karma (Goal as object with ‘प्राप्तः’)
TypeNoun
Rootद्वारवती (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
लोकाःpeople/worlds
लोकाः:
Karta (Subject)
TypeNoun
Rootलोक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन
संजज्ञिरेcame into being/appeared
संजज्ञिरे:
Kriya (Action)
TypeVerb
Rootसम् + जन् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथमपुरुष, बहुवचन, आत्मनेपद
पुरःin front
पुरः:
Adhikarana (Locative sense: ‘in front’)
TypeIndeclinable
Rootपुरस् (अव्यय/प्रातिपदिक)
Formअव्यय (adverb of place)

Īśvara (Śiva)

Tirtha: Dvāravatī (Dvārakā)

Type: kshetra

Listener: Devī

Scene: Durvāsā, radiant ascetic, arrives at the gates of Dvāravatī; citizens witness unusual omens—sky patterns, sudden winds, animals pausing—signaling a fateful encounter.

D
Durvāsā (implied)
D
Dvāravatī (Dvārakā)
T
Three worlds

FAQs

The arrival of a great sage is a turning point in dharma-narratives; sages function as instruments through which karmic outcomes unfold.

Dvāravatī (Dvārakā) is named as the narrative setting; the overall chapter remains within Prabhāsakṣetra Māhātmya.

None.