Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 42

अस्य क्षेत्रस्य मध्ये तु रवियोजनमध्यतः । उपक्षेत्राणि देवेशि संत्यन्यानि सहस्रशः

asya kṣetrasya madhye tu raviyojanamadhyataḥ | upakṣetrāṇi deveśi saṃtyanyāni sahasraśaḥ

โอ้เทวีผู้เป็นเจ้าแห่งเทพ! ณ กึ่งกลางแห่งเขตศักดิ์สิทธิ์นี้ ภายในขอบเขตส่วนกลางหนึ่งรวิ-โยชนะ มีอุปเขตศักดิ์สิทธิ์อื่น ๆ อีกนับพันดำรงอยู่

अस्यof this
अस्य:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootidam (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे/नपुंसकलिङ्गे, षष्ठी (6th/षष्ठी), एकवचन; सर्वनाम-रूपम् (genitive singular: 'of this')
क्षेत्रस्यof the field/region
क्षेत्रस्य:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootkṣetra (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, षष्ठी (6th/षष्ठी), एकवचन
मध्येin the middle
मध्ये:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootmadhya (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/सप्तमी), एकवचन; अधिकरणे (locative)
तुbut/indeed
तु:
Sambandha (Discourse particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Roottu (अव्यय)
Formअव्यय; निपात (particle)
रवि-योजन-मध्यतःfrom the center of a yojana (measured by the sun)
रवि-योजन-मध्यतः:
Adhikarana (Spatial reference/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootravi (प्रातिपदिक) + yojana (प्रातिपदिक) + madhya (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास; 'रवियोजनस्य मध्यतः' इति; मध्यतः = तसिल्-प्रत्ययान्त अव्यय (ablatival adverb: 'from the middle/center')
उपक्षेत्राणिsub-fields/secondary regions
उपक्षेत्राणि:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootupa-kṣetra (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), बहुवचन; उप-उपसर्गपूर्वक-समास/उपपद-तत्पुरुष (subsidiary fields)
देवेशिO goddess (lady of the gods)
देवेशि:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootdeveśī (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन (Vocative/सम्बोधन), एकवचन
सन्तिare/exist
सन्ति:
Kriya (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootas (धातु)
Formलट्-लकार (Present), प्रथमपुरुष (3rd person), बहुवचन; परस्मैपद
अन्यानिother
अन्यानि:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootanya (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), बहुवचन; विशेषणम् (qualifying उपक्षेत्राणि)
सहस्रशःby thousands
सहस्रशः:
Kriya-visheshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootsahasra (प्रातिपदिक)
Formअव्यय; शस्-प्रत्ययान्त (distributive adverb: 'by thousands/ in thousands')

Śiva

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra (central ravi-yojana zone)

Type: kshetra

Listener: Deveśī

Scene: A map-like sacred mandala of Prabhāsa: a central luminous zone with countless small shrine-markers radiating within a measured circle; the narrator addresses Deveśī while indicating the region’s inner expanse.

D
Devī (Deveśī)
U
Upakṣetra
P
Prabhāsa Kṣetra (implied)

FAQs

A great tīrtha is not a single point but a sacred landscape with many spiritually charged sub-sites supporting pilgrimage and practice.

Prabhāsa Kṣetra, presented as a vast pilgrimage complex with innumerable upakṣetras.

No ritual instruction; it provides a sacred-geographical description to guide pilgrimage understanding.