Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 11

एवं विवदमानौ तौ मिथो राजन्महाद्युती । स्पर्धया रोषताम्राक्षौ युयुधाते परस्परम्

evaṃ vivadamānau tau mitho rājanmahādyutī | spardhayā roṣatāmrākṣau yuyudhāte parasparam

ดังนี้แล ข้าแต่พระราชา ผู้รุ่งเรืองยิ่งทั้งสองโต้เถียงกันไปมา ด้วยความชิงดีดวงตาแดงฉานด้วยโทสะ แล้วเข้าต่อสู้กันเอง

एवम्thus
एवम्:
Kriyāviśeṣaṇa (Adverbial modifier/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootएवम् (अव्यय)
Formअव्यय (क्रियाविशेषण) = indeclinable adverb
विवदमानौdisputing, arguing
विवदमानौ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootवि-√वद् (धातु) + विवदमान (कृदन्त, शतृ/वर्तमानकृदन्त)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), द्विवचन; वर्तमानकृदन्त (शतृ) = present active participle; विशेषण
तौthose two
तौ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), द्विवचन; सर्वनाम
मिथःmutually
मिथः:
Kriyāviśeṣaṇa (Adverbial modifier/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootमिथः (अव्यय)
Formअव्यय (परस्परार्थक क्रियाविशेषण) = reciprocal adverb
राजन्O king
राजन्:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootराजन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन (8th), एकवचन; संबोधन
महाद्युतीof great radiance (the two)
महाद्युती:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootमहा (उपसर्ग/पूर्वपद) + द्युति (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), द्विवचन; कर्मधारय-समास (महान् द्युतिः यस्य) / ‘of great splendor’ as epithet
स्पर्धयाthrough rivalry
स्पर्धया:
Hetu/Kāraṇa (Cause/हेतु)
TypeNoun
Rootस्पर्धा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया (3rd), एकवचन; करण/हेतु-भाव
रोषताम्राक्षौwith eyes reddened by anger (the two)
रोषताम्राक्षौ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootरोष (प्रातिपदिक) + ताम्र (प्रातिपदिक) + अक्षि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), द्विवचन; षष्ठी-तत्पुरुष/बहुपद-समास: ‘रोषेण ताम्रे अक्षिणी यस्य’ = anger-reddened-eyed; विशेषण
युयुधातेthey fought
युयुधाते:
Kriyā (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√युध् (धातु)
Formलट् (वर्तमानकाल), प्रथमपुरुष, द्विवचन; आत्मनेपद
परस्परम्against each other
परस्परम्:
Kriyāviśeṣaṇa (Adverbial modifier/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootपरस्पर (अव्यय/प्रातिपदिक-निपात)
Formअव्यय (परस्परार्थक) = reciprocal indeclinable

Pulastya (continuing narration; vocative 'rājan' indicates a king as listener)

Listener: King

Scene: Two radiant divine figures clash, eyes reddened, bodies angled in combat; sparks and aura-flames around them; a kingly listener implied by narration.

P
Pulastya
B
Brahmā
G
Govinda
K
King (listener, unnamed)

FAQs

Rivalry (spardhā) and anger (roṣa) turn even greatness into strife; dharma requires humility and restraint.

No specific holy geography is cited in this verse.

None is stated in this verse.